Danıştay 6. Daire E.2016/8583 K.2020/10454

Dava konusu istem : İzmir ili, … ilçesinde lisanslı harita kadastro mühendisi olarak faaliyet gösteren davacı tarafından, belediyeye yapılacak yapı ruhsatı başvurularında aplikasyon krokisinin istenilmesi, kendisinin kadastro mühendislik bürosundan aplikasyon krokisi alınmadan verilmiş olan yapı ruhsatlarının sahiplerine aplikasyon krokisi eksikliğini tamamlama yükümlülüğünün getirilmesi talebiyle yapılan 07.08.2015 tarihli başvurusunun zımnen reddine ilişkin işlemin iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti : Temyize konu kararda.

İmar Kanunu ve işlem tarihinde yürürlükte bulunan Planlı Alanlar Tip İmar Yönetmeliği hükümlerinin değerlendirilmesinden, yapı ruhsatı almak için yapı sahipleri veya kanuni vekilleri tarafından dilekçe ile müracaat edileceği, dilekçeye sadece tapu (istisnai hallerde tapu senedi yerine geçecek belge), mimari proje, statik proje, elektrik ve tesisat projeleri, resim ve hesapları, röperli veya yoksa ebatlı kroki, parsele ait imar durum belgesi, yol kotu tutanağı, kanal kotu tutanağı eklenmesi gerektiği,

uygulama imar planına esas onaylı jeolojik ve jeoteknik etüt raporunun parselin bulunduğu alana esas bölümünü almak için ise yapı sahipleri veya vekilleri tarafından başvuru dilekçelerine aplikasyon krokisi ve tapu kayıt örneği veya istisnai hallerde tapu kayıt örneği yerine geçen belgeler eklenerek ilgili idareye müracaat edileceği, yapı ruhsatı alınması için aplikasyon krokisinin istenilmesinin zorunlu olmadığı, jeolojik ve jeoteknik etüt raporunun alınabilmesi için aplikasyon krokisinin istenildiği,

idarelerin yapı ruhsatı düzenlemesi sırasında, yasa ve yönetmelikte sayılmayan, ibrazı zorunlu olmayan, yasal dayanağı bulunmayan belgeleri isteme hak ve yetkisi bulunmadığından, davacının başvurusunun zımnen reddine ilişkin dava konusu işlemde hukuka aykırılık görülmediği sonucuna varılmıştır.

Belirtilen gerekçelerle dava konusu işlem hukuka uygun bulunarak davanın reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Aplikasyon krokisi ve röperli krokinin aynı amaca hizmet eden belgeler olduğu, aplikasyon krokisinin, yapı ruhsatı başvurusu sırasında belediyeye ibraz edilecek belgeler kapsamında kabul edilmesi gerektiği, mahkemece, röperli krokinin, aplikasyon krokisine karşılık geldiğinin göz ardı edildiği, yapı ruhsatı başvuru dilekçesinde bulunması zorunlu olan mimari projenin hazırlanmasında altlık teşkil eden aplikasyon krokisinin istenilmemesinin hukuka aykırı olduğu, Yönetmelik'te yapı ruhsatı başvuru dilekçesine aplikasyon krokisinin eklenmesin gerektiğinin belirtildiği,

aplikasyon işlemi yapılmadan ve aplikasyon krokisi düzenlenmeden yapı ruhsatı verilmesi halinde devletin, tapu sicilinin tutulmasından doğan zararlardan sorumlu olmaması sonucunun doğacağı, yapı ruhsatı başvurusu sırasında aplikasyon krokisinin istenilmesinde kamu yararının bulunduğu ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Davacının başvurusunun bilgi mahiyetinde olduğu, yapı ruhsatı başvurularında aplikasyon krokisinin sunulmasının zorunlu olmadığı, aplikasyon krokisinin istenilmesine ilişkin yasal bir düzenleme ve zorunluluğun bulunmadığı belirtilerek istemin reddi gerektiği savunulmuştur.

DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ …'IN DÜŞÜNCESİ

Uyuşmazlığın, davacının başvurusunun, belediyeye yapılacak yapı ruhsatı başvurularında aplikasyon krokisinin istenilmesine ilişkin kısım yönünden değerlendirilmesi:

İdare Mahkemesince, yapı ruhsatı alınması için aplikasyon krokisinin istenilmesinin zorunlu olmadığı, jeolojik ve jeoteknik etüt raporunun alınabilmesi için aplikasyon krokisinin istenildiği sonucuna varılmış ise de; işlem tarihinde yürürlükte bulunan Planlı Alanlar Tip İmar Yönetmeliğinin "Yapı ruhsatı işleri" başlıklı 57. maddesinde; yapı ruhsatı başvurularında, aplikasyon krokisinin eklenilmesi gerektiğinin belirtildiği, mahkemece anılan Yönetmelik hükmünün yorumunda bir hataya düşüldüğü anlaşılmıştır.

Öte yandan, davacı tarafından temyiz aşamasında sunulan ve temyize konu karar verildikten sonra davacının, yapı ruhsatı başvurularında aplikasyon krokisinin belediyelerce istenilip istenilmeyeceği konusunda görüş istemesi üzerine Çevre ve Şehircilik Mesleki Hizmetler Genel Müdürlüğünce verilen … tarihli, … sayılı cevapta, işlem tarihinde yürürlükte bulunan Planlı Alanlar Tip İmar Yönetmeliğinin 57. maddesi kapsamında yapı ruhsatı almak için aplikasyon krokisinin başvuru belgeleri arasında bulunmasının gerektiğinin belirtildiği görülmüştür.

Bu durumda, yapı ruhsatı almak için gerekli başvuru belgelerinden biri aplikasyon krokisi olduğundan, İdare Mahkemesince, davacının, belediyeye yapılacak yapı ruhsatı başvurularında aplikasyon krokisinin istenilmesi yolundaki başvurusunun zımnen reddine ilişkin işlemin iptaline karar verilmesi gerekirken, bu kısım yönünden davanın reddi yolunda verilen kararda isabet bulunmamaktadır.

Uyuşmazlığın, davacının başvurusunun, kendisine ait kadastro mühendislik bürosundan aplikasyon krokisi alınmadan verilmiş olan yapı ruhsatlarının sahiplerine aplikasyon krokisi eksikliğini tamamlama yükümlülüğünün getirilmesi talebine ilişkin kısım yönünden değerlendirilmesi:

Yukarıda anılan Yönetmelik kuralı uyarınca, yapı ruhsatı almak için belediyeye yapılacak yapı ruhsatı başvurularında davalı idarece aplikasyon krokisinin istenilmesi gerekli ise de; davacının, kendisine ait kadastro mühendislik bürosundan aplikasyon krokisi alınmadan verilmiş olan yapı ruhsatlarının sahiplerine aplikasyon krokisi eksikliğini tamamlama yükümlülüğünün getirilmesi yolundaki geçmişe dönük ve toplu talebinin davalı idarece kabul edilmesine olanak bulunmamaktadır.

Bu itibarla, davacının, kendisinin kadastro mühendislik bürosundan aplikasyon krokisi alınmadan verilmiş olan yapı ruhsatlarının sahiplerine aplikasyon krokisi eksikliğini tamamlama yükümlülüğünün getirilmesi talebinin zımnen reddine ilişkin işlemde hukuka aykırılık bulunmadığından, bu kısım yönünden davanın reddine ilişkin mahkeme kararında sonucu itibariyle isabetsizlik bulunmamaktadır.

Açıklanan nedenlerle, davanın reddine ilişkin temyize konu mahhkeme kararının, davacının, kendisinin kadastro mühendislik bürosundan aplikasyon krokisi alınmadan verilmiş olan yapı ruhsatlarının sahiplerine aplikasyon krokisi eksikliğini tamamlama yükümlülüğünün getirilmesi talebinin zımnen reddine ilişkin işleme yönelik bölümünün yukarıda belirtilen gerekçe ile onanmasına, davacının, belediyeye yapılacak yapı ruhsatı başvurularında aplikasyon krokisinin istenilmesi talebinin zımnen reddine ilişkin işleme yönelik bölümünün bozulmasına karar verilmesi gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Altıncı Dairesince, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü: Duruşma yapılmasına gerek görülmedi.

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

İzmir ili, … lçesinde lisanslı harita kadastro mühendisi olarak faaliyet gösteren davacı, 07.08.2015 tarihinde, belediyeye yapılacak yapı ruhsatı başvurularında aplikasyon krokisinin istenilmesi, kendisinin kadastro mühendislik bürosundan aplikasyon krokisi alınmadan verilmiş olan yapı ruhsatlarının sahiplerine aplikasyon krokisi eksikliğini tamamlama yükümlülüğünün getirilmesi talebiyle davalı idareye başvurmuş, bu başvurunun zımnen reddi üzerine dava açılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

3194 sayılı İmar Kanununun 20. maddesinde, yapıların imar planı, yönetmelik, ruhsat ve eklerine uygun olarak yapılacağı hükmü yer almış, 21. maddesinde, 26. maddede belirtilen istisna dışında, Kanun kapsamına giren bütün yapılar için yetkili merciden yapı ruhsatı alınması gerektiği belirtilmiş, aynı Kanun'un "Ruhsat Alma Şartları" başlıklı 22. maddesinde.

"Yapı ruhsatiyesi almak için belediye, valilik bürolarına yapı sahipleri veya kanuni vekillerince dilekçe ile müracaat edilir. Dilekçeye sadece tapu (istisnai hallerde tapu senedi yerine geçecek belge), mimari proje, statik proje, elektrik ve tesisat projeleri, resim ve hesapları, röperli veya yoksa, ebatlı kroki eklenmesi gereklidir.

Belediyeler veya valiliklerce ruhsat ve ekleri incelenerek eksik ve yanlış bulunmuyorsa müracaat tarihinden itibaren en geç otuz gün içinde yapı ruhsatiyesi verilir." hükmüne yer verilmiştir.

İşlem tarihinde yürürlükte olan Planlı Alanlar Tip İmar Yönetmeliğinin "Yapı ruhsatı işleri" başlıklı 57. maddesinde ise; "Yapı ruhsatı işleri bu maddede belirtilen esaslar çerçevesinde yapılır. Yeni inşaat, ilâve ve esaslı tadilât yapmak üzere parsele ait imar durum belgesi, yol kotu tutanağı, kanal kotu tutanağı ve uygulama imar plânına esas onaylı jeolojik ve jeoteknik etüt raporunun parselin bulunduğu alana esas bölümünü almak için; yapı sahipleri veya vekilleri başvuru dilekçelerine aplikasyon krokisini ve tapu kayıt örneği veya istisnaî hâllerde tapu kayıt örneği yerine geçen belgeleri ekleyerek ilgili idareye müracaat ederler. " kuralı yer almıştır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Uyuşmazlığın, davacının başvurusunun, belediyeye yapılacak yapı ruhsatı başvurularında aplikasyon krokisinin istenilmesine ilişkin kısım yönünden değerlendirilmesi:

İdare Mahkemesince, yapı ruhsatı alınması için aplikasyon krokisinin istenilmesinin zorunlu olmadığı, jeolojik ve jeoteknik etüt raporunun alınabilmesi için aplikasyon krokisinin istenildiği sonucuna varılmış ise de; işlem tarihinde yürürlükte bulunan Planlı Alanlar Tip İmar Yönetmeliğinin "Yapı ruhsatı işleri" başlıklı 57. maddesinde; yapı ruhsatı başvurularında, aplikasyon krokisinin eklenilmesi gerektiğinin belirtildiği, mahkemece anılan Yönetmelik hükmünün yorumunda bir hataya düşüldüğü anlaşılmıştır.

Öte yandan, davacı tarafından temyiz aşamasında sunulan ve temyize konu karar verildikten sonra davacının, yapı ruhsatı başvurularında aplikasyon krokisinin belediyelerce istenilip istenilmeyeceği konusunda görüş istemesi üzerine Çevre ve Şehircilik Mesleki Hizmetler Genel Müdürlüğünce verilen 30.01.2017 tarihli, 11968226 sayılı cevapta, işlem tarihinde yürürlükte bulunan Planlı Alanlar Tip İmar Yönetmeliğinin 57. maddesi kapsamında yapı ruhsatı almak için aplikasyon krokisinin başvuru belgeleri arasında bulunmasının gerektiğinin belirtildiği görülmüştür.

Bu durumda, yapı ruhsatı almak için gerekli başvuru belgelerinden biri aplikasyon krokisi olduğundan, İdare Mahkemesince, davacının, belediyeye yapılacak yapı ruhsatı başvurularında aplikasyon krokisinin istenilmesi yolundaki başvurusunun zımnen reddine ilişkin işlemin iptaline karar verilmesi gerekirken, bu kısım yönünden davanın reddi yolunda verilen kararda isabet bulunmamaktadır.

Uyuşmazlığın, davacının başvurusunun, kendisine ait kadastro mühendislik bürosundan aplikasyon krokisi alınmadan verilmiş olan yapı ruhsatlarının sahiplerine aplikasyon krokisi eksikliğini tamamlama yükümlülüğünün getirilmesi talebine ilişkin kısım yönünden değerlendirilmesi:

Yukarıda anılan Yönetmelik kuralı uyarınca, yapı ruhsatı almak için belediyeye yapılacak yapı ruhsatı başvurularında davalı idarece aplikasyon krokisinin istenilmesi gerekli ise de; davacının, kendisine ait kadastro mühendislik bürosundan aplikasyon krokisi alınmadan verilmiş olan yapı ruhsatlarının sahiplerine aplikasyon krokisi eksikliğini tamamlama yükümlülüğünün getirilmesi yolundaki geçmişe dönük ve toplu talebinin davalı idarece kabul edilmesine olanak bulunmamaktadır.

Bu itibarla, davacının, kendisinin kadastro mühendislik bürosundan aplikasyon krokisi alınmadan verilmiş olan yapı ruhsatlarının sahiplerine aplikasyon krokisi eksikliğini tamamlama yükümlülüğünün getirilmesi talebinin zımnen reddine ilişkin işlemde hukuka aykırılık bulunmadığından, bu kısım yönünden davanın reddine ilişkin mahkeme kararında sonucu itibariyle isabetsizlik bulunmamaktadır.