Danıştay 6. Daire E.2017/5203 K.2020/13194

Dava konusu istem: Nevşehir İli, Kozaklı İlçesi, …Mahallesi … ada, …-… ve … sayılı parsellerin 1/5000 ölçekli nazım imar planı ve 1/1000 ölçekli uygulama imar planında "ticaret alanı" olan işlevinin, "park alanı" olarak değiştirilmesine ilişkin Kozaklı Belediye Meclisi'nin … tarihli … sayılı kararının iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: Temyize konu kararda; yerinde yaptırılan keşif ve bilirkişi incelemesi sonucu düzenlenen rapor ile dosyadaki bilgi ve belgelerin birlikte değerlendirilmesinden, söz konusu parsellerin 1/5000 ölçekli nazım imar planı ve 1/1000 ölçekli uygulama imar planında "ticaret alanı" olan işlevinin, plan öngörüsü ile kararlaştırılan yeşil alana erişilebilirlik bakımından kamu yararı aksine bir durum oluşturduğu ve aynı zamanda erişim aşamasında yol ve can güvenliği açısından risk oluşturabileceği gibi yapılan değişikliğin kamu yararını zorunlu kılmadığı,

bilimsel, nesnel ve teknik yönden herhangi bir gerekçesinin olmadığı, bu yönüyle dava konusu parseller açısından 1/5000 ölçekli nazım imar planı ile 1/1000 ölçekli uygulama imar plan değişikliğinin şehircilik ilkelerine, planlama esaslarına, kamu yararına ve ilgili mevzuata uygun olmadığı sonucuna varılarak iptaline karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve istinaf dilekçelerinde ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Bölgenin yeşil alana ihtiyacının olduğu işlemde kamy yararı bulunduğu ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ …'ÜN DÜŞÜNCESİ: Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Altıncı Dairesince, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Davada, Nevşehir İli, Kozaklı İlçesi, … Mahallesi … ada, …-… ve … sayılı parselilerin maliki olan davacı tarafından, söz konusu parsellerin 1/5000 ölçekli nazım imar planı ve 1/1000 ölçekli uygulama imar planında "ticaret alanı" olan işlevinin, "park alanı" olarak değiştirilmesine ilişkin Kozaklı Belediye Meclisi'nin … tarihli … sayılı kararının iptali istenilmektedir.

İLGİLİ MEVZUAT

3194 sayılı İmar Kanununun 5.maddesinde nazım imar planı, "varsa bölge planlarının mekâna ilişkin genel ilkelerine ve varsa çevre düzeni planlarına uygun olarak halihazır haritalar üzerine, yine varsa kadastral durumu işlenmiş olarak çizilen ve arazi parçalarının;

genel kullanış biçimlerini, yerleşme alanlarının gelişme yön ve büyüklüklerini, nüfus yoğunlukları ve eşiklerini, ulaşım sistemlerini göstermek ve uygulama imar planlarının hazırlanmasına esas olmak üzere düzenlenen, plan hükümleri ve raporuyla beraber bütün olan plan", uygulama imar planı ise, "tasdikli halihazır haritalar üzerine varsa kadastral durumu işlenmiş olarak nazım imar planı esaslarına göre çizilen ve çeşitli bölgelerin yapı adalarını, bunların yoğunluk ve düzenini, yolları ve uygulama için gerekli imar uygulama programlarına esas olacak uygulama etaplarını ve diğer bilgileri ayrıntıları ile gösteren plan" olarak tanımlanmıştır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Mekansal Planlar Yapım Yönetmeliğinin "Mekânsal kullanım tanımları ve esasları" başlıklı 5. maddesinin 1/i bendinde.

"Sosyal altyapı alanları: Birey ve toplumun kültürel, sosyal ve rekreatif ihtiyaçlarının karşılanması ve sağlıklı bir çevre ile yaşam kalitelerinin artırılmasına yönelik kamu veya özel sektör tarafından yapılan eğitim, sağlık, dini, kültürel ve idari tesisler, açık ve kapalı spor tesisleri ile park, çocuk bahçesi, oyun alanı, meydan, rekreasyon alanı gibi açık ve yeşil alanlara verilen genel isimdir." şeklinde tanımlanmıştır.

Belediyeler tarafından imar planları yaparken bölgede yaşayan nüfusa uygun sosyal alt yapı alanlarının da planlanması gerekmektedir. Sosyal alt yapı alanlarının planlanması mevzuatın emredici hükümlerinde yer almakta olup idarelerin bu alanları planlamakla yükümlüdür.

Dosyadaki bilgi ve belgelerin incelenmesinden; dava konusu işlem ile yeni bir park belirlemesi yapılmadığı, mevcut parkın büyütülmesinin amaçlandığı anlaşılmaktadır.

İnternet üzerinden havadan görünümüne ilişkin görsellerde Dairemizce yapılan inceleme neticesinde alanın turizm bölgesi olmakla birlikte kırsal bir dokuya sahip olduğu, aktif yeşil alanların ve parkların mevcut yerleşime göre son derece yetersiz kaldığı görülmektedir.

Davalı belediyece dava konusu imar planı değişikliği ile hem ilçedeki yeşil alan yetersizliğini gidermeye hem de sosyal alt yapı alanlarını artırmaya yönelik tesis edilen bu işlemde üstün kamu yararı bulunmaktadır.

Mahkeme kararına dayanak alınan bilirkişi raporunda taşınmazın 25 metre yol kenarında olmasının can güvenliği açısından risk oluşturduğu ifade edilmiş ise de parkın çevresine duvar örülmesi ve yüksek tel örgülerle çevrilmesi, söz konusu yola yaya geçidi ve ışıklandırma yapılması ve yayaların güvenliğinin sağlanması halinde bahsi geçen riskler ortadan kalkacaktır.

Diğer yandan bilirkişiler tarafından park alanına ilişkin mesafe eleştirisi yapılmış ise de mevcut parkın varlığı ve halen kullanıldığı, dava konusu taşınmazın da halen yapılaşmadığı dikkate alındığında bu eleştiri de yerinde görülmemiştir.

Bu itibarla, davanın reddine karar verilmesi gerekirken iptaline ilişkin temyize konu İdare Mahkemesi kararına yapılan istinaf başvurusunun reddine dair Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.