Danıştay 6. Daire E.2017/874 K.2020/12728

İstemin özeti

İzmir İli, Karabağlar İlçesi, … Mahallesi, … ada, … parsel sayılı taşınmaza ilişkin 27/09/1989 tarihinde onaylanan 1/1000 ölçekli Bozyaka ve Civarı Uygulama İmar Planı Revizyonunun iptali istemiyle açılan davada, Danıştay Altıncı Dairesinin 16/05/2014 tarih ve E:2013/1915, K:2014/3840 sayılı bozma kararına uyularak; dava konusu işlemin iptali yolunda … İdare Mahkemesince verilen … tarih ve E:…, K:… sayılı kararın, usul ve hukuka aykırı olduğu ileri sürülerek bozulması istenilmektedir.

SAVUNMANIN ÖZETİ

Temyiz edilen kararda bozma nedenlerinden hiçbirisi bulunmadığından, usul ve kanuna uygun olan kararın onanması gerektiği savunulmaktadır.

DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ …'İN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Mahkeme kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Altıncı Dairesince, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra işin gereği görüşüldü:

İdare ve vergi mahkemeleri tarafından verilen kararların temyiz yolu ile incelenerek bozulabilmeleri 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 49. maddesinde belirtilen nedenlerden birinin bulunması halinde mümkündür.

… İdare Mahkemesince verilen … tarih ve E:…, K:… sayılı karar ve dayandığı gerekçe hukuk ve usule uygun olup, bozulmasını gerektirecek bir sebep bulunmadığından, temyiz isteminin reddi ile anılan kararın ONANMASINA, dosyanın adı geçen Mahkemeye gönderilmesine, 2577 sayılı Kanunun (Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen) 54. maddesinin 1. fıkrası uyarınca bu kararın tebliğ tarihini izleyen günden itibaren 15 gün içerisinde kararın düzeltilmesi yolu açık olmak üzere 14/12/2020 tarihinde oy çokluğuyla karar verildi.

KARŞI OY (X) : Dava; İzmir İli, Karabağlar İlçesi, … Mahallesi, … ada, … parsel sayılı taşınmaza ilişkin 27/09/1989 tarihinde onaylanan 1/1000 ölçekli Bozyaka ve Civarı Uygulama İmar Planı Revizyonunun taşınmazın kısmen yol ve yeşil alan olarak planlanmış olması nedeniyle iptali istemiyle açılmıştır. İdare Mahkemesince, dava konusu taşınmazın bulunduğu alanda mevcut 1/5000 ölçekli nazım imar planı bulunmadığından bahisle 1/1000 ölçekli uygulama imar planının iptaline karar verilmiştir.

3194 sayılı İmar Kanunu gereğince uygulama imar planının nazım imar planı esas alınarak çizileceği, diğer bir deyişle öncelikle nazım imar planının yapılması gerektiğinde duraksama bulunmamakta ise de,

somut olayda nazım imar planı bulunmadan İzmir Büyükşehir Belediye Meclisinin … tarihinde onaylanan 1/1000 ölçekli Bozyaka ve Civarı Uygulama İmar Planı Revizyonuna karşı 2011 yılında uygulama işlemi üzerine açılan davada davacı tarafından taşınmazının yüzölçümü 2363,00 m² iken tapu kayıtlarında 13/01/1989 tarih ve 253 yevmiye numarası ile tescilli olan ıslah imar uygulaması sonucu %33 oranında düzenleme ortaklık payı alınarak 1583,00 m² olarak düzenlendiği, ancak 1991 yılında yapılan işlem ile taşınmazı üzerinden ikinci bir düzenleme ortaklık payı alınarak taşınmazının yüzölçümünün 600,00 m²ye düşürüldüğü,

bu şekilde uğradığı zayiat oranının %75'e çıktığı, davalı idarenin alabileceği yasal düzenleme ortaklık payı oranının %35-%40 olduğu, davalı idare işleminin 3194 sayılı İmar Kanunu'nun 18. maddesi ve 10. maddesine aykırı olduğu, davalı belediyenin yasal oranının üzerinde düzenleme ortaklık payı almak zorunda kalması durumunda mevzuat gereği kamulaştırma yapmak zorunda olduğu ileri sürülerek iptali isteminde bulunduğu,

planın taşınmazına ilişkin kısmının iptalini talep etmedeki temel amaçlarının bu olduğu gözetilerek uygulama imar planının planlama ilkelerine uygunluk yönünden iddiaları gözetilerek esasa dair inceleme yapılması suretiyle ulaşılan sonuca göre bir karar verilmesi gerekmektedir.

Söz konusu imar planının tamamının iptali istemiyle bir dava açılıp iptal kararı verilmediği sürece, sadece tek bir parsele yönelik kullanım kararının iptali istemiyle açılan davada verilen iptal kararı tek bir parsele özgü nazım imar planı yapılmasının fiili ve hukuki imkansızlığı göz önünde tutulduğunda somut olay bazında sonuç olarak uyuşmazlığın esası incelenmeden yol ve yeşil alan donatı dengesinin bozulması sonucunu doğuracağı gibi davacının dava açmadaki amacı yönünden de lehine bir uygulama imar planı değişikliği yapılması olanağını ortadan kaldırmaktadır.

Kentsel meskun alanda 1989 yılında yapılmış ve uygulanmak suretiyle sonuçlarını doğurmuş ve uygulama imar planının tek bir imar parseliyle ilgili olarak verilen kullanım kararının iptali istemiyle açılan davada; söz konusu alanda nazım imar planı bulunmadığı gerekçesiyle uygulama imar planının sadece uyuşmazlık konusu parsele ilişkin kısmının iptali yolunda verilen kararın esasında davacının dava açmadaki amacına hizmet etmeyeceği, taşınmazı plansız konuma getirmesi nedeniyle bilakis aleyhlerine sonuç doğuracağı açıktır.

Bu durumda, İdare Mahkemesince; uygulama imar planıyla ilgili olarak uyuşmazlığın esasıyla ilgili inceleme yapılarak, mahallinde yaptırılan keşif ve bilirkişi incelemesi sonucu düzenlenen bilirkişi raporu da değerlendirilmek suretiyle ulaşılacak sonuca göre bir karar verilmesi gerekirken planlama usulüne yönelik gerekçelerle verilen iptal kararında hukuka ve usule uygunluk bulunmadığı görüş ve kanaati ile temyize konu kararın bozulması gerekeceği görüşüyle daire kararına katılmıyorum.