Danıştay 6. Daire E.2018/4750 K.2021/12845

Dava konusu istem: Düzce İli, Merkez, … Köyü, … Mevkii … parsel sayılı taşınmazı kapsayan alanda … tarihli, … sayılı Düzce İl Genel Meclisi kararıyla kabul edilen D-100 Revizyon İmar Planına yapılan itirazın reddine ilişkin … tarihli, … sayılı Düzce İl Genel Meclisi kararının iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: Temyize konu kararda; yerinde yaptırılan keşif bilirkişi incelemesi sonucu düzenlenen rapor ile dosyadaki bilgi ve belgelerin birlikte değerlendirilmesinden,parsel sınırındaki 10 metrelik yolun, 15.00 metreye çıkarılmasının ayrıca komşu sanayi parseliyle arasından yeni bir yol geçirilmesinin zorunluluk içermediği, dolayısıyla böyle bir planlama kararının, bölge gereksinimlerine, şehircilik ilkelerine ve planlama esaslarına uygun olmadığı sonucuna varılmıştır.

Belirtilen gerekçelerle hukuka aykırı bulunan dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Mahkemece iptaline karar verilen yolların Ankara-İstanbul şehirler arası yolunun yakınında, paraleli konumunda binlerce aracın geçiş güzergahında olduğu ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ … 'IN DÜŞÜNCESİ: Temyiz isteminin kabulü ile mahkeme kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Altıncı Dairesince, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

… tarihli, … sayılı Düzce İl Genel Meclisi kararıyla kabul edilen D-100 Revizyon İmar Planının 24/03/2014-24/04/2014 tarihleri arasında askıya çıkarılarak ilan edildiği, davacı tarafından ilan askı süresi içerisinde 11/04/2014 tarihli dilekçe ile taşınmazından geçirilen yollar bakımından yapılan itiraz üzerine hazırlanan 23.05.2014 tarihli İmar ve Bayındırlık Komisyonu raporunda, taşınmazın kuzeyinden düzenlenen 10 metrelik imar yolu ile parselin kuzey doğusunda düzenlenen 15 metrelik imar yolunun karşı parsellere kaydırılacak şekilde yeniden düzenlenmesinin uygun görülmediği bu doğrultuda dava konusu … tarihli,

… sayılı Düzce İl Genel Meclisi kararıyla reddedildiği, itirazın reddedildiği bu kararın davacıya 07/11/2014 tarihinde tebliğ edilmesi üzerine davacı tarafından 12/12/2014 tarihinde bakılan davanın açıldığı anlaşılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

3194 sayılı İmar Kanununun işlem tarihi itibariyle 5. maddesinde, nazım imar planı, varsa bölge veya çevre düzeni planlarına uygun olarak halihazır haritalar üzerine, yine varsa kadastral durumu işlenmiş olarak çizilen ve arazi parçalarının;

genel kullanış biçimlerini, başlıca bölge tiplerini, bölgelerin gelecekteki nüfus yoğunluklarını, gerektiğinde yapı yoğunluğunu, çeşitli yerleşme alanlarının gelişme yön ve büyüklükleri ile ilkelerini, ulaşım sistemlerini ve problemlerinin çözümü gibi hususları göstermek ve uygulama imar planlarının hazırlanmasına esas olmak üzere düzenlenen, detaylı bir raporla açıklanan ve raporuyla beraber bütün olan plan;

uygulama imar planı ise tasdikli halihazır haritalar üzerine varsa kadastral durumu işlenmiş olarak nazım imar planı esaslarına göre çizilen ve çeşitli bölgelerin yapı adalarını, bunların yoğunluk ve düzenini, yolları ve uygulama için gerekli imar uygulama programlarına esas olacak uygulama etaplarını ve diğer bilgileri ayrıntıları ile gösteren plan olarak tanımlanmıştır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Davacı sadece, parselinden geçen imar yollarına ilişkin plan kararına itiraz ettiğinden inceleme sadece taşınmazdan geçen imar yollarıyla sınırlı olarak yapılmıştır.

Kamu yararını gerçekleştirmek amacıyla üretilmiş birer belge niteliğinde olan imar planları mevzuatta ve yargı içtihatlarında yöre halkının sağlığını ve çevreyi korumak, sosyal ve kültürel ihtiyaçlarını, iyi yaşama düzenini, çalışma koşullarını ve güvenliğini sağlamak amacıyla, ülke, bölge ve şehir verilerine göre oturma, çalışma, dinlenme ve ulaşım gibi kentsel fonksiyonlar arasında mevcut ve sağlanabilecek olanaklar ölçüsünde en iyi çözüm yollarını bulmak için varsa kadastro durumu da işlenmiş, onaylı haritaların kopyaları üzerine nazım plan ve uygulama planı olarak düzenlenip onaylanmış metinler olarak tanımlanmaktadır.

Çağdaş bir kentin oluşturulması ve yaşatılması için varlığı zorunlu olan ve kentin bütününe hizmet verecek, kent estetiği ve yaşam kalitesini yükseltici sağlıklı bir çevre oluşturmak amacıyla park, çocuk bahçesi, oyun alanı, günübirlik kullanım alanları, piknik ve rekreasyon alanlarının oluşumu yanında dengeli ve yeterli bir ulaşım ağının varlığı da zorunludur.

İmar planlarında çok büyük bir zorunluluk olmadıkça değişiklik yapılmaması imar planı yapımı aşamasında gözetilecek önemli kriterlerden biridir. Ancak bazı durumların varlığı halinde plan değişikliği yapılması zorunlu ve gerekli olabilir. Bu değişiklikler de genel olarak imar planı uygulamasında ortaya çıkacak sorunları çözücü nitelikte olmalıdır. Arazi kullanış kararlarıyla birlikte oluşturulan ulaşım sisteminde ve bu sistemdeki karayollarının fiziki ve fonksiyonel kademelenmesinde, yol güzergahlarının genişliklerinde ve bunların üzerindeki kavşakların yeri ve geometrik düzenin de ihtiyaç ve sorunlara göre değişiklikler olabilir.

İmar planlarında öngörülen ulaşım sisteminin bir parçası olan imar yollarının güzergahının belirlenmesi sırasında yolun devamlılığının ve diğer yollarla bağlantısının gözönünde bulundurulması zorunludur.

Dosyanın incelenmesinden, davaya konu parselin kuzey doğusunda bulunan 10 metre enkesitli imar yolunun 15 metre olarak genişletilmesine ilişkin imar yolunun Şehirler arası D-100 Karayoluna bağlantısı olan ve devamlılığı olan bir yol olduğu, davaya konusu parsel ile komşu sanayi parseliyle arasından öngörülen 10 metre enkesitli imar yolunun da yine D-100 Karayolu ile bağlantısı olan ve sanayi alanı ile diğer fonksiyonları ayıran tampon niteliğinde bir yol olduğu anlaşılmaktadır.

Bu itibarla anılan yolların devamlılığı, ulaşım şeması içerisindeki konumu, yol kademelenmesi açılarından gerekli olduğu sonucuna ulaşılmıştır.

Anılan imar yollara ilişkin olarak yeterli inceleme ve değerlendirme yapılmadan soyut ifadelerle yollara gerek olmadığı yönündeki bilirkişi raporu doğrultusunda dava konusu işlemin iptali yolunda verilen mahkeme kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.