Danıştay 6. Daire E.2018/6813 K.2021/11135

Karar veren Danıştay Altıncı Dairesince Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra işin gereği görüşüldü:

6545 sayılı Türk Ceza Kanunu İle Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanunun 103. maddesinin b) bendi ile 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 54. maddesi yürürlükten kaldırılmış ise de; anılan Yasanın 27. maddesiyle 2577 sayılı Yasaya eklenen Geçici 8. maddenin 1. fıkrasındaki "Bu Kanunla idari yargıda kanun yollarına ilişkin getirilen hükümler, 2576 sayılı Kanunun, bu Kanunla değişik 3 üncü maddesine göre kurulan bölge idare mahkemelerinin tüm yurtta göreve başlayacakları tarihten sonra verilen kararlar hakkında uygulanır.

Bu tarihten önce verilmiş kararlar hakkında, kararın verildiği tarihte yürürlükte bulunan kanun yollarına ilişkin hükümler uygulanır." kuralı uyarınca, bu maddeye göre kararın düzeltilmesi yolundaki istemin incelemesine geçilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 54. maddesinin 1. fıkrasının (c) bendine göre kararın düzeltilmesi istemi yerinde görüldüğünden Dairemizin 25/04/2018 tarihli, E:2015/8208, K:2018/3831 sayılı kararı kaldırılarak işin esası incelendi:

Dava, Adana İli, Seyhan İlçesi, …Mahallesi, … ada, … parsel sayılı taşınmazı kapsayan alanda yapılan 1/25000 ve 1/5000 ölçekli nazım imarı planı revizyonunun kabulüne ilişkin Adana Büyükşehir Belediye Meclisinin … tarih ve …sayılı kararı ile anılan karara yapılan itirazın reddine ilişkin … tarih ve …sayılı kararın iptali istemiyle açılmış, İdare Mahkemesince,

dava dosyasının ve mahallinde yaptırılan keşif ve bilirkişi incelemesi sonucu düzenlenen raporun birlikte değerlendirilmesinden,dava konusu plan revizyonuna konu olan bölgede öngörülen konut gelişmesinin 2001 yılından sonraki planlama süreci boyunca “az yoğunluklu gelişme”ye işaret ettiği ve buna bağlı olarak 2001 yılından sonraki tüm planlarda yapı yoğunluğunun E=0.30 katsayısı ile sınırlandırıldığı, bu durumun istisnasının, dava konusu planlar öncesinde yürürlükte olan 2013 planında belirlenmiş olan E=1.20 yapı yoğunluğu olduğu,

planlama sürecinde sürekliliğin ve plan bütünlüğünün sağlanması yönünden dava konusu bölgede seyrek yoğunluklu konut gelişmesinin öngörülmüş olması ve bu durumda yapı yoğunluklarının E=0.30 düzeyinde korunmuş olmasının planlama ilkeleri ve şehircilik esaslarıyla uyumlu olduğu, 2013 planlarıyla, dava konusu alanda planlama sürecinde oluşmuş yapı yoğunluklarına, bölgedeki bütünlüğün bozulmasına neden olabilecek bir müdahalede bulunulduğu, ayrıca, dava konusu bölgede yapı yoğunluklarının artırılmasını gerektirecek bir gerekçenin oluştuğuna dair bir bulgunun da bulunmadığı,

bu yönüyle, dava konusu alanda yoğunlukların E=0.30’dan E=1.20’ye artırılması planlama ilkeleri ve şehircilik esaslarına uygun görülmediğinden, 1/25000 ve 1/5000 ölçekli revizyon nazım imar planının dava konusu taşınmaz yönünden şehircilik ilkelerine, planlama esaslarına, kamu yararına ve ilgili mevzuata uygun olduğu kanaatine varıldığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş, bu karar davacılar vekili tarafından temyiz edilmiştir.

İşlem tarihi itibariyle yürürlükte olan 3194 sayılı İmar Kanununun 5. maddesinde "Nazım İmar Planı; varsa bölge veya çevre düzeni planlarına uygun olarak halihazır haritalar üzerine, yine varsa kadastral durumu işlenmiş olarak çizilen ve arazi parçalarının; genel kullanış biçimlerini, başlıca bölge tiplerini, bölgelerin gelecekteki nüfus yoğunluklarını, gerektiğinde yapı yoğunluğunu, çeşitli yerleşme alanlarının gelişme yön ve büyüklükleri ile ilkelerini, ulaşım sistemlerini ve problemlerinin çözümü gibi hususları göstermek ve uygulama imar planlarının hazırlanmasına esas olmak üzere düzenlenen, detaylı bir raporla açıklanan ve raporuyla beraber bütün olan plandır." hükmü yer almaktadır.

Mekansal Planlar Yapım Yönetmeliğinin "İmar planı revizyonu ve ilaveleri" başlıklı 25. maddesinin birinci fıkrasında, imar planlarının ihtiyaca cevap vermediği veya uygulamasının mümkün olmadığı durumlar ile üst kademe plan kararlarına uygunluğunun sağlanması amacıyla planın tamamının veya plan ana kararlarını etkileyecek bir kısmının yenilenmesi için bu Yönetmelikte belirtilen ilke, esas ve standartlara uygun olarak imar planlarında revizyon yapılacağı belirtilmiş, aynı yönetmeliğin 6. maddesinde, her planın, planlar arası kademeli birliktelik ilkesi uyarınca yürürlükteki üst kademe planların kararlarına uygun olmak,

raporu ile bütün oluşturmak ve bir alt kademedeki planı yönlendirmek zorunda olduğu, 7. Maddesinde, planların, pafta, gösterim, plan notları ve plan raporu ile bir bütün olduğu, "Plan Raporu" başlıklı 9. Maddesinde ise, plan değişikliklerinde, değişiklik gerekçesi ve yapılan gereklilik analizlerini ayrıntılı açıklayan plan raporu hazırlanmasının zorunlu olduğu kurala bağlanmıştır.

Belirtilen açıklamalar karşısında, her ölçekteki planların ihtiyaca cevap vermediği veya uygulamasının mümkün olmadığı veya sorun yarattığı durumlar ile üst ölçekli plan kararlarına uygunluğun sağlanması amacıyla planların tamamının ya da plan ana kararlarını etkileyecek bir kısmının yenilenmesi sonucunu doğuran revizyon imar planlarının da bilimsel ve teknik verilere göre yazılan plan açıklama raporuyla açıklanması gerekir.

Dosyanın incelenmesinden; uyuşmazlık konusu taşınmaz “orta yoğunluklu (200 – 400 kişi/ha arası yoğunluk) gelişme konut alanı" kullanımında iken, dava konusu işlem ile, yeterli donatı alanlarının ayrılmadığından bahisle ve İçişleri Bakanlığı Mülkiye Müfettişliğinin … tarihli, … sayılı belediye meclis üyeleri hakkında soruşturma izni verilmesi gerektiği yönünde düzenlenen Ön İnceleme Raporu ile soruşturma izni verilmesine ilişki İçişleri Bakanlığının … tarihli, Mülkiye Teftiş Kurulu Başkanlığının … sayılı kararı doğrultusunda “az yoğunlukta (200 kişi/ha ve daha az yoğunluk) gelişme konut alanı” kullanımına dönüştürüldüğü,

nitekim davalı idare tarafından İçişleri Bakanlığı Mülkiye Müfettişliği tarafından hazırlanan ön inceleme raporu doğrultusunda hareket edildiği ve değişikliğe ilişkin plan müellifi raporunun bulunmadığının belirtildiği görülmüştür.