Danıştay 6. Daire E.2019/13417 K.2023/6628

Dava konusu istem: Gaziantep ili, Şahinbey ilçesi, ... Mahallesi, ... ve ... sayılı imar paftalarını kapsayan alanda Gaziantep Büyükşehir Belediye Meclisi’nin ... tarih ve ... sayılı kararı ile kabul edilen 1/5000 ve 1/25000 ölçekli nazım imar planı revizyonları ile bu kararlara karşı yapılan itirazın reddine ilişkin Gaziantep Büyükşehir Belediye Meclisi’nin ... tarih ve ... sayılı kararının iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ...

İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; mahallinde yaptırılan keşif ve bilirkişi incelemesi sonucunda hazırlanan bilirkişi raporundaki tespitler ile dava dosyasında yer alan diğer tüm bilgi ve belgelerin birlikte değerlendirilmesinden, 1/5000 ve 1/25.000 ölçekli revizyon nazım imar planları açıklama raporunda, plan revizyonuna konu alan sınırları içerisinde mevcut yoğunluğun ve nüfusun ne kadar olduğuna yönelik herhangi bir analiz çalışması ve/veya hesaplamanın bulunmadığı, raporun diğer yönlerden de yetersiz olduğu,

1/5000 ölçekli revizyon nazım imar planında ''ticaret+konut alanı (TİCK)'' ve yüksek yoğunlukta gelişme konut alanı olarak planlanan alanlara ilişkin plan paftasında, notlarında ve açıklama raporunda yoğunluk değerlerinin belirtilmediği, bu durumun planların belirliliği ilkesine aykırı olduğu,

1/5000 ölçekli revizyon nazım imar planında Battalhöyük arkeolojik alanının batısında kalan, yer yer bitişik nizam olarak fiilen 2, 3 ve 4 katlı şeklinde orta yoğunlukta yapışmanın gerçekleştiği alan ile eğitim tesisi ve yeşil alan olarak fonksiyonlandırılan alanın bir bölümü fiilen konut olarak yapılaştığı için bu alanların fiziksel, işlevsel ve ekonomik yönden çöküntüye uğradığından dönüşümün sağlanması gerektiği,

dönüşümün sağlanması içinse fiili duruma göre daha yüksek yoğunluk verilmesi gerektiği halde düşük yoğunluk verildiği hususları birlikte dikkate alındığında dava konusu 1/5000 ve 1/25000 ölçekli nazım imar planı revizyonlarının şehircilik ilkelerine, planlama esaslarına, kamu yararına, kentsel ihtiyaçlara, ilgili mevzuata ve hukuka uygun olmadığı sonucuna ulaşıldığından dava konusu işlemlerin iptaline karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve istinaf dilekçelerinde ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Kentin önemli yerleşme alanı olan planlamaya konu bölgede Gaziantep Büyükşehir Belediyesince projelendirilmiş olan Fıstık Temalı Park ve 100. Yıl Atatürk Kültür Parkı bağlantısını kurmak, mevcut düzende konut alanlarının sürdürülebilir ve yaşanabilir kentsel ilkeler doğrultusunda dönüşümünü sağlamak amacıyla dava konusu nazım imar planı revizyonlarının yapıldığı, söz konusu imar planlarının şehircilik ilkelerine, planlama esaslarına, imar mevzuatına ve hukuka uygun olduğu, dosya kapsamında alınan bilirkişi raporunun karara esas alacak yeterlikte olmadığı halde mahkemece itiraz ve savunmaları dikkate alınmaksızın karar verildiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ ... 'NİN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile temyize konu kararı veren ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince istinaf incelemesi yapılan Mahkeme kararının gerekçe kısmından; ''dönüşümün sağlanması içinse fiili duruma göre daha yüksek yoğunluk verilmesi gerektiği halde düşük yoğunluk verildiği'' ifadesinin çıkarılması suretiyle Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararının sonucu itibariyle onanmasına karar verilmesi gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Altıncı Dairesince, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Uyuşmazlık konusu alanın.

03.11.2011 tarihinde onaylanan 1/100.000 ölçekli çevre düzeni planında; ''kentsel yerleşik alan'', dava konusu 1/25.000 ölçekli nazım imar planında; önceki planda (16.12.2011 tarihinde onaylanan 1/25.000 ölçekli nazım imar planı) Gaziantep ili, Şahinbey ilçesi, Fidanlık Mahallesi, Battalhöyük Arkeolojik Alanının güneyinde kalan ''kamu kurum ve kuruluş alanları'' olarak planlanmış alanın ''rekreasyon alanı'', batısında kalan ''orta yoğunluklu kentsel yerleşik (meskun) konut alanı'' olarak planlanmış alanın ''yüksek yoğunluklu gelişme konut alanı'', ''ticaret+konut alanı (TİCK) ve ''park-yeşil alan'' olarak,

''park-yeşil alan'' olarak planlanmış alanın bir bölümünün ise ''ibadet alanı'' olarak, dava konusu 1/5000 ölçekli nazım imar planında; önceki planda (11.02.2016 tarihinde onaylanan 1/5000 ölçekli nazım imar planı) Gaziantep ili, Şahinbey ilçesi, Fidanlık Mahallesi, Battalhöyük Arkeolojik Alanının güneyinde kalan ''yönetim merkezi alanı'' olarak planlanmış alanın ''rekreasyon alanı'', batısında kalan ''düşük yoğunluklu gelişme konut alanı, park-yeşil alan, eğitim tesisi alanı'' olarak planlanmış alanın ''yüksek yoğunluklu gelişme konut alanı'', ''ticaret+konut (TİCK)'', ''meydan'',

''park-yeşil alan'' ve ''ibadet alanı'' olarak planlandığı görülmüştür.

Davacı tarafından; ''düşük yoğunluklu konut alanı’’ olarak planlı olan bölgeye dava konusu imar planları ile ''yüksek yoğunluklu konut alanı'' ve ''ticaret+konut (TİCK)'' kullanımları getirilerek yoğunluğun artırıldığı, böylelikle plan ana kararlarının sürekliliğinin, bütünlüğünün, bölgedeki sosyal ve teknik altyapı dengesinin ve sağlıklı çevrenin bozulacağı, hava kirliliğinin artacağı ileri sürülerek bu planların iptali istemiyle bakılan dava açılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun "Taleple Bağlılık İlkesi" başlıklı 26. maddesinin 1. fıkrasında: "Hakim, tarafların talep sonuçlarıyla bağlıdır; ondan fazlasına veya başka bir şeye karar veremez. Duruma göre, talep sonucundan daha azına karar verebilir." hükmüne yer verilmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Uyuşmazlıkta, davacının düşük yoğunluklu olarak planlanan bölgenin yüksek yoğunluklu bir bölgeye dönüştürülmesine yönelik itirazları nedeniyle bakılan davayı açtığı, İdare Mahkemesince, mahallinde yaptırılan keşif ve bilirkişi incelemesi neticesinde hazırlanan bilirkişi raporunda yapılan tespit ve değerlendirmeler hükme esas alınarak neticede dava konusu işlemlerin iptaline karar verildiği ancak kararın gerekçe kısmında ''dönüşümün sağlanması içinse fiili duruma göre daha yüksek yoğunluk verilmesi gerektiği halde düşük yoğunluk verildiği'' yönünde bir ifadeye de yer verildiği görülmüştür.

İdare Mahkemesi kararı bir bütün olarak incelendiğinde, kararın gerekçe kısmında yazan anılan ifadenin esasen davacının istemine ve aleyhe karar verme ilkesine aykırı sonuçlar doğurabilecek nitelikte olduğu, kararın bütünlüğünü bozduğu, karar sonucu ile çeliştiği ve kararın gerekçesinden çıkarılması gerektiği sonucuna ulaşılmış ancak kararda yer alan diğer gerekçeler usul ve yasaya uygun bulunduğundan, bu karara karşı yapılan istinaf başvurusunun reddine ilişkin temyize konu ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesi kararında sonucu itibariyle isabetsizlik görülmemiştir.