Danıştay 6. Daire E.2020/4250 K.2020/11715

İstemin konusu

... İdare Mahkemesinin … tarihli, E:…, K:… sayılı kararının görev yönünden bozulmasına ilişkin Danıştay Altıncı Dairesinin 30/01/2018 tarihli, E:2013/7907, K:2018/731 sayılı kararına uyulmayarak önceki kararda ısrar edilmesi yolundaki … İdare Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının ısrar yönünden Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunun 23/10/2019 tarihli, E:2019/241, K:2019/4602 sayılı kararı ile onanması üzerine anılan mahkeme kararının işin esası yönünden temyizen incelenmesinden ibarettir.

YARGILAMA SÜRECİ

Dava konusu istem: Davacıya ait Manisa ili, … ilçesi, … Mahallesi, … parsel sayılı taşınmaza ait imar planı değişikliğinin onaylanmasına karşılık davacıdan 28.800,00 TL imar planı değişikliği ücretinin istenmesine ilişkin işleme yapılan itirazın reddi yolundaki mülga Kayalıoğlu Belediye Başkanlığının ... tarihli, ... sayılı işleminin iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: Temyize konu kararda; dosyadaki bilgi ve belgelerin değerlendirilmesinden, 2464 sayılı Belediye Gelirleri Kanununun 97. maddesi uyarınca davalı belediyenin Belediye Gelirleri Kanununda harç konusu yapılmayan ve ilgililerin isteğine bağlı olarak karara bağlanan imar planı değişikliği başvuruları için belediye meclisince düzenlenecek tarifeye göre imar planı değişikliği ücreti almaya yetkili olduğu, dosyaya ibraz edilen davalı belediye meclisinin … tarihli, … sayılı kararı ile imar planı değişikliği ücretinin m2 başına 2,00 TL olarak belirlendiği,

belediye meclisinin bu kararına karşı açılmış bir davanın bulunmadığı, bu karar uyarınca davacının 521 parsel sayılı taşınmaza ilişkin imar planı değişikliği başvurusunun belediye meclisince kabul edilerek kesinleşmesi üzerine davacıdan m2'si 2,00 TL üzerinden 14.400 m2 yüz ölçümlü taşınmaz için 28.800,00 TL imar planı değişikliği ücreti istenmesinde hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

Belirtilen gerekçelerle, dava konusu işlem hukuka uygun bulunarak davanın reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

İmar planı değişikliğine konu taşınmaz mahallinde keşif ve bilirkişi incelemesi yaptırılmaksızın karar verilmesinde isabet bulunmadığı, karşılığında ücret talep edilen imar planı değişikliğinin davacı tarafından özel kişilere yaptırıldığı ve masrafının davacı tarafından karşılandığı, davalı belediyenin imar planı değişikliğinin onaylamak dışında hiçbir hizmetinin bulunmadığı, 2464 sayılı Belediye Gelirleri Kanununda “imar planı değişikliği işi”nin karşılığında harç tahsil edilebilecek bir konu olarak düzenlenmediği, dolayısıyla dava konusu işleme dayanak ücret tarifesine ilişkin belediye meclisi kararının da yok hükmünde olduğu ileri sürülmüştür.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ …'İN DÜŞÜNCESİ: Temyiz isteminin kabulü ile mahkeme kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Altıncı Dairesince, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Davacıya ait Manisa ili, … ilçesi, … Mahallesi, … parsel sayılı taşınmaza ait imar planı değişikliği başvurusu mülga … Belediye Meclisinin … tarihli, … sayılı kararı ile kabul edilerek başvuruya konu imar planı değişikliği onaylanmıştır. Söz konusu imar planı değişikliğinin onaylanması karşılığında davacıdan, mülga Kayalıoğlu Belediye Başkanlığının … tarihli, … sayılı işlemi ile 28.800,00 TL imar planı değişikliği ücreti istenmiş, davacının bu işleme yaptığı itirazın mülga Kayalıoğlu Belediye Başkanlığının … tarihli, … sayılı işlemi ile reddi üzerine bakılan dava açılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

5393 sayılı Belediye Kanununun "Belediyenin Görev ve Sorumlulukları" başlıklı 14. maddesinin 1. fıkrasında, "Belediye, mahalli ve müşterek nitelikte olmak şartıyla; a) İmar, su ve kanalizasyon, ulaşım gibi kentsel alt yapı; coğrafî ve kent bilgi sistemleri; çevre ve çevre sağlığı, temizlik ve katı atık; zabıta, itfaiye, acil yardım, kurtarma ve ambulans; şehir içi trafik; defin ve mezarlıklar; ağaçlandırma, park ve yeşil alanlar; konut;

kültür ve sanat, turizm ve tanıtım, gençlik ve spor orta ve yüksek öğrenim öğrenci yurtları (Bu Kanunun 75 inci maddesinin son fıkrası, belediyeler, il özel idareleri, bağlı kuruluşları ve bunların üyesi oldukları birlikler ile ortağı oldukları Sayıştay denetimine tabi şirketler tarafından, orta ve yüksek öğrenim öğrenci yurtları ile Devlete ait her derecedeki okul binalarının yapım, bakım ve onarımı ile tefrişinde uygulanmaz.); sosyal hizmet ve yardım, nikâh, meslek ve beceri kazandırma;

ekonomi ve ticaretin geliştirilmesi hizmetlerini yapar veya yaptırır." hükmüne yer verilmiş, "Belediyenin Giderleri" başlıklı 60. maddesinde ise, belediyenin giderleri arasında "imar düzenleme giderlerine" de yer verilmiştir.

2462 sayılı Belediye Gelirleri Kanununun "Ücrete tabi işler" başlıklı 97. maddesinde, "Belediyeler bu Kanunda harç veya katılma payı konusu yapılmayan ve ilgililerin isteğine bağlı olarak ifa edecekleri her türlü hizmet için belediye meclislerince düzenlenecek tarifelere göre ücret almaya yetkilidir. Belediye'ye tekel olarak verilmiş işler kendi özel hükümlerine tabidir." hükmüne yer verilmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Yukarıda yer verilen Kanun hükümlerinin değerlendirilmesinden, imar hizmetlerinin yapılması veya yaptırılmasının, belediyenin kanunen yerine getirmekle yükümlü olduğu bir kamu hizmeti olarak düzenlendiği, imar düzenleme giderlerinin belediyenin giderleri arasında sayılmasının da bu durumun doğal bir sonucu olduğu, ancak belediyenin kanunen yürütmek zorunda olduğu kamu hizmeti kapsamında kalmayan ve ilgililerin isteği üzerine yerine getireceği iş ve hizmetlere karşılık talepte bulunandan belli bir tarife dahilinde ücret telep edebileceği anlaşılmaktadır.

Öte yandan, mevzuatta imar planı yapımı masraflarının imar planı veya imar planı değişikliği yapılması istemiyle başvuruda bulunan kişilerden alınacağına ilişkin bir hüküm de bulunmamaktadır.

Bu nedenle, davacının başvurusu üzerine onaylanan imar planı değişikliğine karşılık davacıdan imar planı değişikliği ücreti istenmesine ilişkin işlemde ve bu işleme karşı yapılan itirazın reddi yolundaki dava konusu işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı sonucuna ulaşılmıştır.