Danıştay 6. Daire E.2021/2020 K.2021/5195

Dava konusu istem: Mersin İli, Erdemli İlçesi, … Beldesi, … Mahallesi, … ada, … parsel sayılı taşınmazda ruhsatsız ilaveler yapıldığından bahisle 3194 sayılı İmar Kanununun 42. maddesi uyarınca para cezası verilmesine ve aynı Kanunun 32. maddesi uyarınca yıkımına ve yıkım masraflarının %20 fazlasıyla davacıdan tahsil edilmesine ilişkin … günlü, … sayılı Kızkalesi Belediye Encümeni kararının iptali istemiyle açılmıştır.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: … İdare Mahkemesince; dava konusu işlemin yıkım masrafının %20 fazlasıyla tahsil edilmesine ilişkin kısmı ile idari para cezasının 6.356,89 TL'lik kısmının iptaline, dava konusu işlemin yıkım ve idari para cezasının 18.166,53 TL'lik kısmı yönünden ise davanın reddine karar verilmiştir.

Daire kararının özeti: Davalı idarenin, Mahkeme kararının iptale ilişkin kısmı hakkında yaptığı temyiz başvurusu üzerine, Danıştay Altıncı Dairesince, temyize konu karar hukuk ve usule uygun bulunarak, kararın onanmasına karar verilmiştir.

KARAR DÜZELTME TALEP EDENİN İDDİALARI

Davalı idare tarafından, temyiz aşamasında ileri sürdüğü iddiaların değerlendirilmediği, idari para cezasının hesaplanmasında, ruhsatsız yapının son kullanım şekline göre yapı sınıfı ve grubu hakkında belirleme yapılması gerektiği, bilirkişi raporunda yapı kullanma izin belgesine ilişkin tespit bulunduğu, buna rağmen 42. maddenin 2. fıkrasının (c) bendinin (10). alt bendinin neden iptal edildiğinin anlaşılamadığı, alınan Yapı Kayıt Belgesi neticesinde dava konusu Encümen Kararının yıkıma ilişkin kısmının iptal edildiği ileri sürülerek Danıştay Altıncı Dairesince verilen kararın düzeltilmesi istenilmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ …'IN DÜŞÜNCESİ : Karar düzeltme isteminin kısmen kabul edilerek, Mahkeme kararın iptale ilişkin kısmının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Altıncı Dairesince, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

Dairemiz kararının; Encümen kararının, temyize konu yıkım masraflarının %20 fazlasıyla ilgilisinden tahsiline ilişkin olarak verilen iptal kararının onanmasına ilişkin kısmı yönünden yapılan incelemede:

Danıştay Dava Daireleri ile İdari veya Vergi Dava Daireleri Kurullarının temyiz üzerine verilen kararları hakkında ancak 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen 3622 sayılı Kanun ile değişik 54. maddesinde yazılı nedenlerle kararın düzeltilmesi istenebilir. Kararın, anılan kısmına ilişkin olarak kararın düzeltilmesi dilekçesinde öne sürülen hususlar ise adı geçen yasa maddesinde yazılı nedenlerden hiçbirisine uymamaktadır.

Dairemiz kararının; Encümen kararının, para cezasına ilişkin kısmının 6.356,89- TL'lik kısmı hakkında verilen iptal kararının onanmasına ilişkin kısmı yönünden yapılan incelemeye gelince;

Kararın düzeltilmesi dilekçesinde ileri sürülen nedenler, 2577 sayılı Kanunun Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen 3622 sayılı Kanun ile değişik 54. maddesi hükmüne uygun bulunduğundan, karar düzeltme isteminin kısmen kabulü ile Danıştay Altıncı Dairesinin 01/10/2020 tarih ve E:2019/5525, K:2020/8548 sayılı kararının idari para cezasının iptale ilişkin kısmının (para cezasının redde ilişkin kısmı temyiz edilmediğinden kesinleşmiştir.) kaldırılarak uyuşmazlık yeniden incelendi:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Mersin İli, Erdemli İlçesi, … Beldesi, … Mahallesi, … ada … parsel sayılı taşınmazda, ruhsat alınmadan ilave kat yapıldığının 24/02/2014 tarihli yapı tatil tutanağı ile tespit edilmesi üzerine, dava konusu işlem ile davacının 24.523,42.-TL idari para cezası ile cezalandırılmasına ve söz konusu yapının imar mevzuatına uygun hale getirilmesi için davacıya bir aylık süre verilmesine, verilen süre içerisinde aykırılıklar giderilmediği takdirde söz konusu yapının yıkımına ve yıkım masraflarının %20 fazlasıyla tahsiline karar verilmiş, anılan işlemin iptali istemiyle bakılmakta olan dava açılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT ve HUKUKİ DEĞERLENDİRME:

Anayasanın 141. maddesinin 3. fıkrasında, bütün mahkemelerin her türlü kararlarının gerekçeli olarak yazılacağı hükmü yer almaktadır.

3194 sayılı İmar Kanununun 42. maddesinde; idari para cezasının tespitinde uyulması gereken kurallara yer verilmiş, söz konusu maddenin 2. fıkrasının (a) bendinde; yapı sınıfı ve grubu dikkate alınmak suretiyle maddede belirtilen miktar ile yapının alanının çarpılması sonucu temel ceza miktarının hesaplanacağı ve bu miktar üzerinden (c) bendinin alt bentlerinde belirtilen artırım sebepleri için gösterilen oranlar uyarınca bulunan miktarların eklenmesi sonrasında toplam ceza miktarının bulunacağı hükme bağlanmıştır.

Dava dosyasının incelenmesinden; idari para cezasının hesaplanmasına ilişkin raporda, idarece tespiti yapılan III. Sınıf ve A grubu, 232 m2 ruhsata aykırı imalat için, 3194 sayılı İmar Kanununun 42. maddesinin 2. fıkrasının (c) bendinin 5, 8,10 ve 13. alt bentleri uygulanmak suretiyle bulunan ceza miktarına, 679.85 TL ilave edilerek verilen, 24.523,42 TL idari para cezasının hukuka uygunluğunun denetlenmesi sırasında İdare Mahkemesince keşif ve bilirkişi incelemesi yaptırılmasına karar verildiği, yaptırılan keşif ve bilirkişi incelemesi neticesine düzenlenen bilirkişi raporunda; taşınmazın mülkiyetinin davacıya ait olduğu,

1/1000 ölçekli uygulama imar planında dava konusu taşınmazın bulunduğu parselin yapılaşma şartlarının "bitişik nizam 5 kat" olarak belirlendiği, öncesinde zemin +2 kat olan yapıya "tadilat ve kat ilavesi" için hazırlanan 25/12/2007 tarih ve 2007/11 sayılı yapı ruhsatı ve eki mimari projelerin uygulama imar planına uygun olarak hazırlandığı, ilave katların inşaatı sırasında ruhsat alınmaksızın fazladan bir kat daha (6. kat) ilave edilerek imar planı, yapı ruhsatı ve yapı kullanma izin belgesine aykırı fiili durumun ortaya çıktığı, söz konusu 6. katın çevre ve yerleşim düzenine olumsuz etkisi olduğu,

yapının bina beyannamesinde belirtildiği gibi yapı sınıfı III. A grubu olduğu, dava konusu işlemin dayanağı olan yapı tatil tutanağının düzenlendiği tarih itibarıyla ruhsata aykırı imalatın 232 m2 olarak dikkate alınarak 3194 sayılı Kanunun 42. maddenin 2. fıkrasının (c) bendinin 5, 10. (8. alt bente göre hesaplama yapılmıştır.) ve 13. alt bentleri uyarınca belirlenen arttırımların uygulanması suretiyle verilmesi gereken idari para cezasının 18.166,53 TL olması gerektiğinin belirtildiği,

İdare Mahkemesince bilirkişi raporu doğrultusunda, dava konusu idari para cezasının 18.166,53 TL'lik kısmı açısından davanın reddine, 6.356,89 TL'lik kısmı açısından ise işlemin iptaline karar verildiği anlaşılmaktadır.

Gerek bilirkişi raporunda, gerekse Mahkeme kararında, dava konusu işlemin tesisinde idarece uygun görülen 3194 sayılı Kanunun 42. maddesinin 2. fıkrasının (c) bendinin alt bentleri uyarınca yapılan arttırım nedenlerine ilişkin hukuki değerlendirme yapılmadığı, iptal edilen ve uygun görülen arttırım nedenleri ile yine hesaplama raporunda idari para cezasına eklendiği görülen 679,85 TL'nin hukuki gerekçeleriyle irdelenmediği görülmektedir. İşlemin, Mahkemece iptal edildiği belirtilen 6.356,89 TL'lik kısmının içerdiği arttırımlar bakımından incelenip tartışılarak, gerekçesine yer verilmek suretiyle karar verilmesi gerektiğinden, kararın bu kısmında hukuki isabet bulunmamaktadır.