Danıştay 6. Daire E.2021/7071 K.2022/10322

Dava konusu istem: Mersin İli, Toroslar İlçesi, … Mahallesi, … pafta, … sayılı parselde ruhsatsız yapı yapıldığından bahisle, 3194 sayılı İmar Kanunu'nun 42. maddesi uyarınca 430.045,07-TL para cezası verilmesi ve ruhsat alınması için 30 günlük süre tanınmasına ilişkin … tarih ve … sayılı Toroslar Belediye Encümeni kararının iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: … İdare Mahkemesince verilen … tarih ve E:… , K:… sayılı kararda; ruhsatsız yapı yapıldığının sabit olduğu, dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve istinaf dilekçelerinde ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Dava konusu işlemin hukuka aykırı olduğu ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Dava konusu işlemin hukuka uygun olduğu belirtilerek istemin reddi gerektiği savunulmuştur.

DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ … 'IN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararının kısmen bozulması, kısmen onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Altıncı Dairesince, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Mersin İli, Toroslar İlçesi, … Mahallesi, … pafta, … sayılı parselde ruhsatsız yapı yapıldığından bahisle, 3194 sayılı İmar Kanunu'nun 42. maddesi uyarınca 430.045,07-TL para cezası verilmesi ve ruhsat alınması için 30 günlük süre tanınmasına ilişkin … tarih ve … sayılı Toroslar Belediye Encümeni kararının iptali istemiyle bakılan dava açılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT ve HUKUKİ DEĞERLENDİRME:

Temyize konu Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararının; ruhsat alınması için 30 günlük süre verilmesine ilişkin kısmı ile 3194 sayılı İmar Kanununun 42. maddesinin 2. fıkrasının (a) bendi uyarınca verilen temel para cezasına ve bu cezaya aynı fıkranın (c) bendinin 8 ve 11 numaralı alt bentleri uyarınca artırım uygulanmasına ilişkin kısmında, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinin 1. fıkrasında sayılan bozma nedenlerinden hiçbirisi bulunmamaktadır.

Kararın; para cezasına 3194 sayılı Kanun'un 42. maddesinin 2. fıkrasının (c) bendinin 6 numaralı alt bendi uyarınca uygulanan artırıma ilişkin kısmına gelince;

3194 sayılı İmar Kanunu'nun 42. maddesinde para cezasıyla ilgili düzenlemelere yer verilmiş, söz konusu maddenin 2. fıkrasının (a) bendinde yapı sınıfı ve grubu dikkate alınmak suretiyle maddede belirtilen miktar ile yapının alanının çarpılması sonucu temel ceza miktarının hesaplanacağı ve bu miktar üzerinden (c) bendinin alt bentlerinde belirtilen artırım sebepleri için gösterilen oranlar uyarınca bulunan miktarların eklenmesi sonrasında toplam ceza miktarının bulunacağı belirtilmiş olup, söz konusu (c) bendinin 6. alt bendinde; yapının yapılaşmaya yasaklanmış bir alanda yapılmış olması durumunda % 80 oranında artırılarak hesaplanacağı hüküm altına alınmıştır.

Dosyanın incelenmesinden; Mersin İli, Toroslar İlçesi, … Mahallesi, … pafta, … sayılı parselde ruhsatsız yapı yapıldığının tespit edilmesi üzerine, verilen süre içerisinde yapı tatil tutanağı konusu hususların ortadan kaldırılmaması nedeniyle 3194 sayılı İmar Kanununun 42. maddesi uyarınca hesaplanan temel para cezasına aynı Kanununun 42. maddesinin 2. fıkrasının (c) bendinin 6, 8 ve 11 numaralı alt bentleri uyarınca artırım uygulanarak 430.045,07-TL tutarında idari para cezası verilmesine ilişkin encümen kararının tesis edilmesi üzerine bakılmakta olan davanın açıldığı, uyuşmazlığa konu yapının plansız alanda kaldığı, karayolu kenarına yapılaşmanın yasak olduğu alana yapıldığından bahisle 6 numaralı alt bent uyarınca artırımın uygulandığı anlaşılmaktadır.

3194 sayılı Kanun'un 42. maddesinin 2. fıkrasının (c) bendinin 6 numaralı alt bendinin, ilgili taşınmazın bulunduğu alanda yapılaşmanın tümüyle yasaklanması durumunda (1. derece askeri yasak bölge, 1. derece arkeolojik veya doğal sit alanları vb.) uygulanabileceği açıktır.

Bu durumda; söz konusu ruhsatsız yapının 3194 sayılı Kanun'un 42. maddesinin (c) bendinin 6 numaralı alt bendi uyarınca yapılaşmaya yasaklanmış bir alanda yapıldığından bahisle, cezanın %80 oranında artırıldığı, taşınmazın bulunduğu alanın tamamen yapılaşmaya yasak olmadığı, karayolu kenarında yapılaşmaya gidildiği anlaşılmaktadır.

Bu durumda; işleme konu yapının bulunduğu alanda yapılaşmanın tümüyle yasak olmadığı anlaşıldığından, 3194 sayılı İmar Kanununun 42. maddesinin 2. fıkrasının (a) bendi uyarınca hesaplanan temel para cezasına (c) bendinin 6 numaralı alt bendi uyarınca artırım uygulanmasına ilişkin kısmının reddi yolunda verilen İdare Mahkemesi kararına yönelik yapılan istinaf başvurusunun reddine dair temyize konu Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararının bu kısmında hukuki isabet görülmemiştir.