Danıştay 6. Daire E.2021/9020 K.2023/6807

İstemin özeti

İstanbul İli, Tuzla İlçesi, Aydınlı Mahallesi, … mevkii, … pafta, … parsel sayılı taşınmazı kapsayan alanda Tuzla İlçesi Aydınlı Küçük Sanayi Alanı 1/5000 ölçekli Nazım İmar Planı değişikliğinin kabulüne ilişkin … tarihli, … sayılı belediye meclisi kararının iptali istemiyle açılan davada, dava konusu işlemin iptali yolundaki ... İdare Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun kabulüne, İdare Mahkemesi kararının kaldırılmasına, davanın reddine dair … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince verilen … tarih ve E:…, K:… sayılı kararın, usul ve hukuka aykırı olduğu ileri sürülerek bozulması istenilmektedir.

SAVUNMANIN ÖZETİ

Temyiz edilen kararda bozma nedenlerinden hiçbirisi bulunmadığından, usul ve kanuna uygun olan kararın onanması gerektiği savunulmaktadır.

DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ …'IN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Altıncı Dairesince Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra işin gereği görüşüldü:

Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairelerince verilen kararların temyiz yolu ile incelenerek bozulabilmeleri 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 49. maddesinde belirtilen nedenlerden birinin bulunması halinde mümkündür.

… Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince verilen … tarihli, E:…, K:… sayılı karar ve dayandığı gerekçe hukuk ve usule uygun olup bozulmasını gerektirecek bir sebep bulunmadığından, anılan kararın ONANMASINA, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 50. maddesi uyarınca, bu onama kararının taraflara tebliğini ve bir örneğinin de belirtilen İdari Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın kararı veren ilk derece Mahkemesine gönderilmesine 25/09/2023 tarihinde oyçokluğuyla kesin olarak karar verildi.

KARŞI OY

Dava,İstanbul İli, Tuzla İlçesi, … Mahallesi, … mevkii, … pafta, … parsel sayılı taşınmazı kapsayan alanda Tuzla İlçesi Aydınlı Küçük Sanayi Alanı 1/5000 ölçekli Nazım İmar Planı değişikliğinin kabulüne ilişkin … tarihli, … sayılı belediye meclisi kararının iptali istemiyle açılmıştır.

İlk derece Mahkemesince yerinde yaptırılan keşif bilirkişi incelemesi sonucu düzenlenen rapor ile dosyadaki bilgi ve belgelerin birlikte değerlendirilmesinden; iptali istenen söz konusu imar planı değişikliği ile parselin yakınında 15.00 m lik yol geçirilmiş olsa da, dava konusu parsel önünde atık parsel niteliğinde yapılaşmaya elverişsiz başka bir parselin (…) bulunduğu ve bu parselin, dava konusu parselin yolla olan irtibatını kestiği,

dolayısıyla dava konusu parselin yola mahreçsiz kaldığı ve bahsi geçen … sayılı parselin parsel derinliğinin az olmasından dolayı da … sayılı parsele mahreç verecek yeni bir yolun alt ölçekli planda (uygulama imar planında) geçirilmesinin de mümkün görülmediği,

öte yandan dava konusu alanda parsellerin büyük olması ve sanayi fonksiyonunda olmasından dolayı bu parsellere daha geniş yollardan mahreç verilmesi gerekmekte iken bu hususun göz önünde bulundurulmadığının anlaşıldığı tüm bu açıklanan nedenlerle dava konusu imar planının, planlama tekniklerine şehircilik ilkelerine ve kamu yararına uygun olmadığı sonuç ve kanaatine varılmış dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.

Yapılan istinaf incelesi neticesinde, idari dava dairesince, 15 metre enkesitli yol ile dava konusu parsel arasında 4218 sayılı bir başka parselin daha yer alması nedeniyle söz konusu yoldan dava konusu taşınmazın mahreç alamadığı açık olmakla birlikte, dava konusu plana ait plan açıklama raporunda Tuzla Belediye Başkanlığından gelen teklif doğrultusunda ulaşım kademelenmesini ve sistematiğini güçlendirici bir düzenleme olarak dava konusu nazım imar planı değişikliği ile 15 metre enkesitinde yol planlandığı açıklamasına yer verildiği,

istinaf başvuru dilekçesinde ise davalı idarece planlanan 15 metrelik yol alanının parsellerden alınacak terk miktarını azaltmak amacıyla kadastral yol baz alınarak düzenlendiğinin ifade edildiği, öte yandan dava konusu parsel üzerinde bulunan yapının yapı ruhsatının bulunduğu yolunda dava dosyasına herhangi bir bilgi ve belgenin sunulmadığı, nitekim dava dilekçesinde fabrika binasına iskan alınamadığının ifade edildiği,

dolayısıyla dava konusu taşınmaz üzerindeki yapılaşmanın imar mevzuatı kapsamında gerçekleştiğinden söz edilemeyeceği, ayrıca yolun geçirilmesine ilişkin dava konusu nazım imar planı değişikliğinden önce alanda yürürlükte bulunan ve (halihazırda taşınmaz bakımından meri plan hükmünde olan) 30/04/2005 tasdik tarihli nazım imar planında da taşınmazın (nazım imar planı ölçeğinde gösterilebilecek bir) yoldan mahreç almadığının anlaşılması karşısında dava konusu işlemle taşınmazın yola mahrecinin sağlanması gibi bir zorunluluktan söz edilemeyeceği,

kaldı ki taşınmaz ile yol arasında kalan parselin ince formlu bir taşınmaz olması dikkate alındığında mevcut sorununun imar uygulaması yol ve yöntemleri ile giderilebileceğinin açık olduğu sonucuna ulaşılmakla, dava konusu nazım imar planında planlama esaslarına, şehircilik ilkelerine ve hukuka aykırılık görülmediği sonucuna varılmış açıklanan nedenlerle istinaf talebinin kabulüne, İdare Mahkemesi kararının kaldırılmasına, davanın reddine karar verilmiştir.

Dava dosyasının incelenmesinden; davanın, davaya konu 675 parsel sayılı 28.150 metre kare büyüklüğündeki taşınmaza dava konusu 1/5000 ölçekli nazım imar planı değişikliği ile planan ana yol ile bağlantı sağlanmaması, mahreç hakkı verilmemesi itirazı ile açıldığı anlaşılmaktadır.

Uyuşmazlığın çözümü için İdare Mahkemesince yaptırılan keşif ve bilirkişi incelemesi sonucu düzenlenen bilirkişi raporunda; dava konusu 20.12.2017 t.t.’li 1/5000 ölçekli Tuzla İlçesi Aydınlı Küçük Sanayi Alanı Nazım İmar Planı Değişikliği ile geçirilen yol alanı ile dava konusu parsel önünde başka bir parselin (…) bulunduğu ve dava konusu parselin bu sebepten dolayı mahreç alamadığının tespit edildiği, dava konusu 675 sayılı parselin hiçbir kenarından mahreç alamadığı,

Plan değişikliği ile getirilen 15.00’lik yol kararı ise dava konusu parsele çok yakın olsa da, dava konusu parsel ile yol arasında kalan … sayılı parsel nedeniyle, dava konusu parselin mahreçsiz kaldığı, Bahsi geçen … sayılı parselin parsel derinliği az olmasından dolayı … sayılı parsele mahreç verecek yeni bir yolun alt ölçekli planda (uygulama imar planında) geçirilmesinin de mümkün görülmediği, Ayrıca yukarıda da belirtildiği üzere dava konusu alanda parsellerin büyük olması ve sanayi fonksiyonunda olmasından dolayı bu parsellere daha geniş yollardan mahreç verilmesi gerekmekte olduğu, Sonuç olarak;

dava konusu 20.12.2017 t.t.’li 1/5000 ölçekli Tuzla İlçesi Aydınlı Küçük Sanayi Alanı Nazım İmar Planı Değişikliği dava konusu … sayılı parsele mahreç vermediği için planlama tekniklerine uygun olmadığı..." yönünde tespit ve görüşlere yer verildiği anlaşılmaktadır.

Bu itibarla dava konusu 1/5000 ölçekli nazım imar planı değişikliği işleminin şehircilik ilkelerine, planlama esaslarına ve kamu yararına aykırı olduğu sonucuna ulaşıldığından, idari dava dairesi kararının bozulması gerektiği oyuyla Dairemizin çoğunluk kararına katılmıyorum.