Danıştay 6. Daire E.2022/1387 K.2022/5090

Dava konusu istem: İzmir İli, Torbalı İlçesi, … ada, … sayılı parsel üzerindeki … YİBF numaralı yapının denetim faaliyetini üstlenen davacı şirketin denetim faaliyetini 4708 sayılı Yapı Denetimi Hakkındaki Kanunun 2. maddesinin dördüncü fıkrasının (c) ve (e) bentlerinde öngörülen esaslara göre yerine getirmediğinden bahisle aynı Kanunun 8. maddesi gereğince denetim faaliyetinin 6 ay süre ile geçici olarak durdurulmasına ilişkin … tarihli, … sayılı davalı idare işleminin iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: Davanın reddi yolundaki İdare Mahkemesi kararının Danıştay Altıncı Dairesinin 16/01/2020 tarih ve E:2015/5648, K:2020/211 sayılı kararıyla bozulması üzerine, bozma kararına uyularak, 15/09/2021 tarihli ara kararıyla; söz konusu yaptırımın fiilen uygulanıp uygulanmadığının sorulması üzerine dosyaya sunulan bilgi ve belgelerden, davacı şirketin başka bir fiilinden dolayı yapı denetim izin belgesinin 27/02/2014 tarih ve 28926 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan işlemle iptal edildiğinden, dava konusu cezanın fiilen uygulanmadığı,

ancak tekerrüre esas alınabilmesi için Bakanlık kayıtlarına işlendiğinin anlaşıldığı, fiilin işlenmesinden sonra yürürlüğe giren Kanun hükmünün davacı lehine olduğu dikkate alındığında, fiilen uygulanmayan ceza yönünden derhal uygulanma kuralı gereği davacı hakkında lehe hükümler içeren yürürlükteki Kanuna göre işlem tesis edilmesi gerektiğinden, dava konusu işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle iptaline karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Temyize konu kararın, usul ve hukuka aykırı olduğu ileri sürülerek bozulması istenilmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ … 'ÜN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile mahkeme kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Altıncı Dairesince, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Davacının, İzmir İli, Torbalı İlçesi, … ada, … sayılı parsel üzerindeki 565474 YİBF numaralı yapıya ilişkin olarak denetim sorumluluğunu 4708 sayılı Yapı Denetimi Hakkında Kanunun 2. maddesinin dördüncü fıkrasının (c) ve (e) bentlerine uygun yerine getirmediği ileri sürülerek aynı Kanunun 8. maddesi uyarınca denetim faaliyetlerinin altı (6) ay durdurulmasına ilişkin … tarihli, … sayılı davalı idare işlemi tesis edilerek, 20/03/2014 tarih ve 28947 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanmıştır. Bunun üzerine bakılan dava açılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT VE HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Dosyanın incelenmesinden; davacı şirketin denetim faaliyetini 4708 sayılı Yapı Denetimi Hakkında Kanunun 2. maddesinin dördüncü fıkrasının (c) ve (e) bentlerinde öngörülen esaslara uygun yerine getirmediğinden bahisle aynı Kanunun 8.maddesi uyarınca denetim faaliyetlerinin 6 (altı) ay durdurulmasına ilişkin … tarihli, … sayılı işlemin iptali istemiyle açılan davanın reddi yolundaki İdare Mahkemesi kararı Danıştay Altıncı Dairesinin 06/01/2020 tarih ve E:2015/5648, K:2020/211 sayılı kararıyla bozulmuştur.

Dairemizin bozma kararında; dava konusu işlem tarihinde yürürlükte bulunan 4708 sayılı Yapı Denetimi Hakkında Kanunun 8. maddesinde 23/04/2015 tarih ve 29335 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren 6645 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu İle Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanunun 32. maddesi ile değişiklik yapıldığı,

anılan kanun maddesindeki işlem tarihinde yürürlükte bulunan düzenleme ile 23/04/2015 tarih ve 29335 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren düzenlemeyi karşılaştırdığımızda, önceki düzenlemeye göre üst sınır olan 1 yıl süreyle faaliyetin durdurulması yaptırımının, 1 yıl süreyle yeni iş almaktan men cezasına göre neticesi itibarıyla daha ağır olduğundan yeni düzenlemenin lehe olduğu, Kanunun yeni halinde 1 yıl süreyle yeni iş almaktan men cezasından daha hafif bir yaptırım olarak öngörülen idari para cezasının ise, evleviyetle, 6 ay süreyle denetim faaliyetinin durdurulması yaptırımından lehe olduğu değerlendirilmiştir.

Bu kapsamda, kanunun yeni halinde davacı yönünden lehe hükümler bulunduğundan lehe olan hükümlerin uygulanması gerektiği, davacı hakkında tesis edilen söz konusu yaptırımın uygulanmasına neden olan eylemlerin gerçekleştiği, diğer bir ifade ile davacının denetim sorumluluğunu Kanunda öngörülen esaslara uygun olarak yerine getirmediği dosyadan anlaşıldığından, davacının eylemine karşılık işlemin tesis edildiği tarihte yürürlükte bulunan mevzuata göre faaliyetin durdurulması yaptırımına yönelik tesis edilen işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı,

nitekim idare mahkemesince de dava konusu yaptırımın işlemin tesis edildiği tarihte yürürlükte bulunan mevzuata göre incelemesi yapılmış ve işlem hukuka uygun bulunarak davanın reddine karar verildiği, lehe hükümlerin uygulanabilmesi için değişiklikten önceki kanun hükmü uyarınca faaliyetin durdurulması yaptırımının uygulanmamış olması gerektiği, bu nedenle mahkemece yapılacak araştırma sonucunda idari yaptırımın uygulanıp uygulanmadığının tespiti üzerine şayet davaya konu yaptırım hiç uygulanmamışsa,

ya da uygulanması tamamlanmamışsa derhal uygulanma kuralı gereği davacı hakkında lehe hükümler içeren yürürlükteki Kanuna göre işlem tesis edilmesi gerektiğinden dava konusu işlemin iptaline karar verilmesi (AYM, 15/10/2014, B.

No:2012/731), İdari yaptırımın tamamen uygulanmış olması halinde ise, yeni düzenleme lehe hükümler içerse bile buna göre yeniden bir idari yaptırım işlemi tesis edilemeyeceğinden, diğer bir ifade ile lehe hükümlerin infazı tamamlanmış yaptırımlara uygulanma imkanı bulunmadığından işlemin tesis edildiği tarihte yürürlükte bulunan Kanun hükümlerine göre uyuşmazlığın çözümlenmesi gerektiği gerekçesine yer verilmiştir.

İdare Mahkemesince; bozma kararına uyularak, dava konusu işlemin uygulanıp uygulanmadığının taraflara ara kararıyla sorulması üzerine, davalı idare tarafından dava konusu işlemin 20/03/2014 tarihli Resmi Gazete ilanı ile faaliyetinin 6 (altı) ay süre ile geçici olarak durdurulduğu, … Yapı Denetim Ltd. Şti.'nin yapı denetim izin belgesinin 27/02/2014 tarih ve 28926 sayılı Resmi Gazete'de ilanı ile iptal edildiğinden, dava konusu geçici durdurma kararının uygulanamadığı, belge iptaline konu olan geçici faaliyet durdurma cezalarından birinin uygulanmasının kaldırılması halinde verilen diğer kararların tekerrüre esas sayılmak üzere Bakanlıkça tutulan yapı denetim kayıtlarına işlendiğinin belirtildiği görülmüştür.

Olayda; davacı şirketin denetim faaliyetlerinin 4708 sayılı Yapı Denetimi Hakkında Kanunun 8. maddesi uyarınca altı (6) ay durdurulmasına ilişkin dava konusu … tarihli, … sayılı işlemin yayımlandığı 20/03/2014 tarih ve 28947 sayılı Resmi Gazete'de durdurma süresinin Resmi Gazete İlan tarihinden itibaren başlatılacağı ilan edilerek işlem tesis edilmiştir.

Bu durumda; dava konusu işlemin Resmi Gazete'de İlan tarihinden itibaren başlayarak uygulandığının kabulü gerektiği, lehe hükümlerin infazı tamamlanmış yaptırımlara uygulanma imkanı bulunmadığından, işlemin tesis edildiği tarihte yürürlükte bulunan Kanun hükümlerine göre uyuşmazlığın çözümlenerek davanın reddine karar verilmesi gerekirken, dava konusu işlemin iptaline ilişkin temyize konu İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.

KARŞI OY (X)

… İdare Mahkemesinin … tarih ve E:… , K:… sayılı kararı ve dayandığı gerekçe hukuk ve usule uygun olup, bozulmasını gerektirecek bir sebep bulunmadığından, temyiz isteminin reddi ile anılan kararın onanması gerektiği oyuyla çoğunluk kararına katılmıyoruz.