Danıştay 6. Daire E.2022/5831 K.2025/1081

Dava konusu istem: 1 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi'nin 102. maddesi ve 3194 sayılı İmar Kanunu'nun 9. maddesi uyarınca re'sen onaylanan Ankara ili, Çankaya ilçesi, ... Mahallesi, ... ada ... sayılı parselin bir kısmı ile ... ada ... sayılı parsel ile ... ada ... sayılı planlama alanın kuzeyinde yer alan tescil harici bir kısım park alanının rekreasyon alanı olarak belirlenmesine ilişkin 1/5000 ölçekli nazım imar planı ve 1/1000 ölçekli uygulama imar değişikliğinin iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen... tarih ve E:..., K:...sayılı kararda. Ankara ili, Çankaya ilçesi, ...

Mahallesi sınırları içinde yer alan Toplu Konut İdaresi Başkanlığı mülkiyetindeki 59.872,90 metrekare yüzölçümlü ... ada ... sayılı parsel ile Maliye Hazinesi mülkiyetindeki 4.066,22 metrekare yüzölçümlü ... ada ... sayılı parsel ... ada ... sayılı parsel ve planlama alanının kuzeyinde kalan tescil harici bir kısım park alanının kapsayan 1/5000 ölçekli nazım imar planı değişikliği ve 1/1000 ölçekli uygulama imar değişikliğinin ...İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla iptaline karar verildiği, dolayısıyla hukuka aykırılığı tespit edilen söz konusu planlara dayanılarak,

rekreasyon amaçlı uygulama imar değişikliğine yönelik tesis edilen dava konusu işlemde de hukuka uygunluk bulunmadığı gerekçesiyle iptaline karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve istinaf dilekçelerinde ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği gerekçesiyle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Temyize konu kararın usul ve hukuka aykırı olduğu iddiasıyla bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ ...'IN DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Altıncı Dairesince, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Ankara Büyükşehir Belediye Meclisinin ...tarih ve ... sayılı kararı ile onaylanan 1/25.000 ölçekli 2023 Başkent Ankara Nazım İmar Planında ... ada ... ve ... sayılı ve ... ada ... sayılı parsellerin “merkezi iş alanı" kullanımına ayrıldığı, Eskişehir Yolu Kamu Kuruluşları Alanı 1/5000 ölçekli nazım imar planı ve 1/1000 ölçekli uygulama imar planının Çevre ve Şehircilik Bakanlığının ... tarih ve ... sayılı kararı ile onaylandığı, sözü geçen nazım imar planında ... ada ... sayılı parsel ile ... ada ... sayılı parselin "kamu hizmet alanı”, ... ada ... sayılı parselin ise "aile sağlığı merkezi” kullanımına ayrıldığı,

uygulama imar planında ise ... ada ... sayılı parsel ile ... ada ... sayılı parselin emsal= 3.00, yençok:serbest yapılaşma koşullu “resmi kurum alanı”, ... ada ... sayılı parselin emsal= 0.60, yençok:serbest yapılaşma koşullu "aile sağlığı merkezi” kullanımına ayrıldığı, davaya konu plan değişikliği ile alanın 39.326 metrekarelik kısmının E:1.50 Yençok:8 kat, 19.291 metrekaresinin E:1.50, Yençok:6 kat konut+ticaret kullanımına ayrıldığı,

bunun dışında planlama alanında 2.252 metrekarenin aile sağlığı merkezi, 2.538 metrekarenin sosyal ve kültürel tesis alanı, 6.739 metrekarenin ilkokul alanı, 13.640 metrekarenin park kullanımına ayrıldığı anlaşılmaktadır.

1 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi Hükümleri ve 3194 sayılı İmar Kanunu'nun 9. maddesi uyarınca Ankara ili, Çankaya ilçesi, Lodumlu Mahallesi sınırları içinde yer alan Toplu Konut İdaresi Başkanlığı mülkiyetindeki 59.872,90 metrekare yüzölçümlü... ada ... sayılı parsel ile Maliye Hazinesi mülkiyetindeki 4.066,22 metrekare yüzölçümlü ... ada ... sıyılı parsel,

... ada ... sayılı parsel ve planlama alanının kuzeyinde kalan tescil harici bir kısım park alanını kapsayan 1/5000 ölçekli nazım imar planı değişikliği ve 1/1000 ölçekli uygulama imar değişikliğinin 1 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi'nin 102. maddesi ve 3194 sayılı İmar Kanunu'nun 9. maddesi uyarınca Çevre,

Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığınca re'sen onaylanarak 29/03/2019-29/04/2019 tarihleri arasında ilan edilmiştir. ... ada ... sayılı parselin bir kısmı ile ... ada ... sayılı parsel ile ... ada ... sayılı planlama alanındaki parsellerin kuzeyinde yer alan tescil harici bir kısım park alanının rekreasyon alanı olarak belirlenmesine ilişkin 1/5000 ölçekli nazım imar planı ve 1/1000 ölçekli uygulama imar değişikliği, 1 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi'nin 102. maddesi ve 3194 sayılı İmar Kanunu'nun 9. maddesi uyarınca Çevre,

Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığınca re'sen onaylanarak 12/02/2020-12/03/2020 tarihleri arasında ilan edilmesi üzerine yasal dava açma süresi içinde anılan imar planı değişikliklerinin iptali istemiyle bakılan dava açılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

Mekansal Planlar Yapım Yönetmeliği'nin 26. maddesinde, "(1) İmar planı değişikliği; plan ana kararlarını, sürekliliğini, bütünlüğünü, sosyal ve teknik altyapı dengesini bozmayacak nitelikte, kamu yararı amaçlı, teknik ve nesnel gerekçelere dayanılarak yapılır. (2) İmar planlarında sosyal ve teknik altyapı hizmetlerinin iyileştirilmesi esastır. Yürürlükteki imar planlarında öngörülen sosyal ve teknik altyapı standartlarını düşüren plan değişikliği yapılamaz.

(3) İmar planlarında bulunan sosyal ve teknik altyapı alanlarının kaldırılması, küçültülmesi veya yerinin değiştirilmesine dair plan değişiklikleri zorunluluk olmadıkça yapılmaz.

Zorunlu hallerde böyle bir değişiklik yapılabilmesi için: a) İmar planındaki durumu değişecek olan sosyal ve teknik altyapı alanındaki tesisi gerçekleştirecek ilgili yatırımcı Bakanlık veya kuruluşların görüşü alınır. b) İmar planında yer alan yol hariç sosyal ve teknik altyapı alanlarının ve kamuya ait sosyal ve kültürel tesis alanlarının kaldırılabilmesi veya küçültülmesi ancak bu tesislerin hitap ettiği hizmet etki alanı içinde eşdeğer yeni bir alanın ayrılması suretiyle yapılabilir.

Eşdeğer alanın ayrılmasında yüzölçümü ve konum özellikleri korunur. Bu alanların yerinin değiştirilmesinde, mevcut plandaki hizmet etki alanına göre aynı uygulama etabı veya bölge içinde kalması, yaya erişim mesafelerinin dikkate alınması ve yeni tespit edilen alanın tesisin yapılmasına müsait olması zorunludur...

4) Kat adedi veya bina yüksekliğini artıran imar planı değişiklikleri, yörenin yerleşim özellikleri, dokusu ve kimliği dikkate alınmak suretiyle, şehrin veya alanın yakın çevresinin silüeti, yapıların güneşe göre cephesi ve yönlenmesi özelliklerini olumsuz yönde etkilememesi esas alınarak yapılır. (5) İmar planında verilmiş olan inşaat emsalinin, kat adedinin, ifraz şartlarının değiştirilmesi sonucu nüfus yoğunluğunun artırılmasına dair imar planı değişikliklerinde:

a) Artan nüfusun ihtiyacı olan sosyal ve teknik altyapı alanları standartlara uygun olarak plan değişikliğine konu alana hizmet vermek üzere ayrılır..." hükmüne yer verilmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

1 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi Hükümleri ve 3194 sayılı İmar Kanunu'nun 9. maddesi uyarınca re'sen onaylanan Ankara ili, Çankaya ilçesi, ...

Mahallesi sınırları içinde yer alan Toplu Konut İdaresi Başkanlığı mülkiyetindeki 59.872,90 metrekare yüzölçümlü ... ada ... sayılı parsel ile Maliye Hazinesi mülkiyetindeki 4.066,22 metrekare yüzölçümlü ... ada ... sıyılı parsel, ... ada ... sayılı parsel ve planlama alanının kuzeyinde kalan tescil harici bir kısım park alanını kapsayan ve 29/03/2019-29/04/2019 tarihleri arasında ilan edilen 1/5000 ölçekli nazım imar planı değişikliği ve 1/1000 ölçekli uygulama imar değişikliğinin iptali istemiyle açılan davada, dava konusu işlemin iptali yolundaki ...

İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun reddine dair ... Bölge İdare Mahkemesi...İdari Dava Dairesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı karar, Dairemizin 03/03/2025 tarih ve E:2022/6370, K:2022/1079 sayılı kararı ile onanmıştır.

Bu arada yukarıda anılan imar planında park alanı kullanımı verilen kısmın, 1 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi'nin 102. maddesi ve 3194 sayılı İmar Kanunu'nun 9. maddesi uyarınca Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığınca re'sen onaylanarak 12/02/2020-12/03/2020 tarihleri arasında ilan edilen 1/5000 ölçekli nazım imar planı ve 1/1000 ölçekli uygulama imar değişikliği ile rekreasyon alanı olarak değiştirildiği ancak Mekansal Planlar Yapım Yönetmeliği'nin 26. maddesinin 3. maddesinin (b) bendi uyarınca kaldırılan park alanına eşdeğer yeni bir alan ayrılmadığından dava konusu imar planı değişikliğinde hukuka uyarlık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.