Danıştay 6. Daire E.2024/2097 K.2024/7187

Dava konusu istem: ... ili, ... ilçesi, ... Mahallesi, ... ada, ... ve ... parsel sayılı taşınmazların da bulunduğu alanda ... Kentsel ve III. Derece Arkeolojik Sit Alanına ilişkin 1/5000 ölçekli Koruma Amaçlı Nazım ve 1/1000 ölçekli Koruma Amaçlı Uygulama İmar Planı Değişikilği ve söz konusu planlara yapılan itirazın reddine yönelik Kültür ve Turizm Bakanlığı Plan İnceleme ve Değerlendirme Kurulunun ... tarih ve... sayılı kararının iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ...İdare Mahkemesince verilen... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; yerinde yaptırılan keşif ve bilirkişi incelemesi sonucu düzenlenen bilirkişi raporu ve dosyada yer alan bilgi ve belgelerin değerlendirilmesinden, uyuşmazlık konusu alanda 24 yıl önce onaylanan planın ihtiyaca cevap vermediği için dava konusu plan revizyonunun yapıldığı, bu yönlerden planda revizyon yapılması gerekliliği ve zorunluluğunun bulunduğu, söz konusu yolun sonradan planlar ile ihdas edilen bir yol olmadığı, kadimden beri kullanılan bir yol olduğu ve yolun şehircilik ilkeleri, planlama esasları, planlama teknikleri ve kamu yararı açısından uygun olduğu sonucuna varılmıştır.

Belirtilen gerekçelerle dava konusu işlem hukuka uygun bulunarak davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararının özeti: Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesince; istinaf başvurusuna konu ... İdare Mahkemesi kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve istinaf dilekçelerinde ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği gerekçesiyle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Bilirkişilerin karara esas alınan bilirkişi raporu nedeniyle bilirkişilik bölge kurulunca uyarılmalarına karar verildiği, bu hususun dikkate alınmadığı, dava konusu işlemin amacının ... ada, ... ve ... parsel sayılı taşınmazlara yol bağlantısı sağlamak olduğu, aynı yola ilişkin iptal kararı verildiği, çıkmaz sokak oluşturulmasında kamu yararı olmadığı ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Temyiz edilen kararda bozma nedenlerinden hiçbirisi bulunmadığından, usul ve kanuna uygun olan kararın onanması gerektiği savunulmaktadır.

DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ ...'IN DÜŞÜNCESİ

Dosyanın ve Dairemizin E:... sayılı dosyalarının beraber incelenmesinden, İdare Mahkemesince mahallinde keşif ve bilirkişi incelemesi yaptırılması amacıyla seçilen Prof. Dr. ..., Arkeolog..., Ögrt.

Görevlisi ...'dan oluşan bilirkişi kurulunca düzenlenen raporda, uyuşmazlığa konu taşınmazlar üzerinden geçirilen yolun kamu yararına ve imar mevzuatına uygun olduğu yönünde tespitlere yer verildiği, ancak yine Dairemizin E:... sayılı dosyasında aynı yol alanı için mahallinde keşif ve bilirkişi incelemesi yaptırılması amacıyla seçilen Prof. Dr. ..., Ögrt.

Görevlisi ..., Arkeolog Dr. ...' dan oluşan bilirkişi kurulunca düzenlenen raporda, uyuşmazlığa konu taşınmazlar üzerinden geçirilen yolun kamu yararına uygun olmadığı yönünde görüş beyan edildiği, bu haliyle aynı iki bilirkişi tarafından aynı olaya ilişkin birbirinin tam aksi yönde iki farklı tespit ve değerlendirmede bulunulduğu görülmektedir.

Bu durumda, aynı bilirkişinin dava konusu işleme ilişkin olarak farklı görüşler bildirdiği, söz konusu çelişki nedeniyle bu dosyada hazırlatılan bilirkişi raporunun hükme esas alınabilecek nitelikte olmadığı görüldüğünden, alanında uzman bilirkişilerden oluşturulacak yeni bilirkişi heyeti aracılığıyla mahallinde keşif ve bilirkişi incelemesi yaptırılarak açıklığa kavuşturulduktan sonra varılacak sonuca göre uyuşmazlık hakkında yeniden bir karar verilmesi gerektiğinden temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Altıncı Dairesince, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü: Duruşma yapılmasına gerek görülmedi.

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

... ili, ... ilçesi, ... Mahallesi, ... ada, ... ve ... parsel sayılı taşınmazın bulunduğu alanda Kültür ve Turizm Bakanlığı Plan İnceleme ve Değerlendirme Kurulunun ... tarihli, ... sayılı kararı doğrultusunda ...

Kentsel ve III. Derece Arkeolojik Sit Alanı 1/5000 ölçekli koruma amaçlı nazım ve 1/1000 ölçekli koruma amaçlı uygulama imar planları 2634 sayılı Turizmi Teşvik Kanununun 7. maddesi uyarınca 16.10.2018 tarihinde onaylanmış, anılan planda dava konusu taşınmazların bulunduğu alan yaya yolu olarak belirlenmiş, bunun üzerine dava dışı ... ada, ... parsel sayılı taşınmazın maliki tarafından yol alanının iptali istemiyle dava açılmış, açılan davada ...

İdare Mahkemesinin ... tarihli, E:..., K:... sayılı kararıyla yol alanının iptaline karar verilmiş, bunun üzerine mahkeme kararının uygulanması amacıyla Kültür ve Turizm Bakanlığınca 2634 sayılı Turizmi Teşvik Kanununun 7. maddesi uyarınca 23.08.2021 tarihinde 1/5000 ölçekli koruma amaçlı nazım ve 1/1000 ölçekli koruma amaçlı uygulama imar planı değişiklikleri onaylanmış, anılan planlarda dava konusu alanının yol fonksiyonu devam ettirilmiş, ... parsel sayılı taşınmazın bulunduğu alandan yol alanı kaldırılmış, anılan planlar 16.09.2021-15.10.2021 tarihleri arasında askıya çıkarılmış,

askı süresi içerisinde davacı tarafından plan değişikliklerine 29.09.2021 tarihli dilekçe ile itiraz edilmiş, itirazın Kültür ve Turizm Bakanlığı Plan İnceleme ve Değerlendirme Kurulunun ... tarih ve ... sayılı kararı ile ret edilmesi üzerine 07.02.2022 tarihinde bakılan dava açılmıştır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Dosyanın incelenmesinden, plan açıklama raporunda dava konusu işlemin dayanağı olarak gösterilen 16.10.2018 tarihinde onaylan 1/5000 ölçekli koruma amaçlı nazım imar planın iptali istemiyle açılan davada, ... İdare Mahkemesince verilen ...tarihli, E:..., K:... sayılı iptal kararına yapılan istinaf başvurusunun reddine yönelik ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin... tarihli, E:..., K:...sayılı kararının temyizi üzerine Danıştay Altıncı Dairesinin 02/12/2024 tarihli E:2021/10611, K:2024/7186 sayılı kararıyla davanın süresinde açılmadığı gerekçesiyle kararın bozulmasına karar verilmiştir.

Bu durumda, dava konusu işlemlerin dayanağı olarak gösterilen kararın bozulmasına karar verildiği görüldüğünden Bölge İdare Mahkemesince, anılan bozma kararı üzerine verilecek karar dikkate alınarak görülmekte olan davada yeniden değerlendirme yapılması gerektiği açıktır.

Bu itibarla, davanın reddine ilişkin İdare Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun reddi yolundaki temyize konu kararda isabet görülmemiştir.