Danıştay 6. Daire E.2024/3520 K.2024/5799

Dava konusu istem: Gümüşhane ili, Merkez, ... Mahallesi, ... ada, ... parsel sayılı taşınmazı da kapsayan alanda Gümüşhane Belediye Meclisinin ... tarih ve ... sayılı kararı ile onaylanan 1/5000 ölçekli nazım ve 1/1000 ölçekli uygulama ilave imar planı ve değişikliklerinin iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K... sayılı kararda; yerinde yaptırılan keşif ve bilirkişi incelemesi sonucu düzenlenen rapor ile dosyadaki bilgi ve belgelerin birlikte değerlendirilmesinden, davaya konu parselin, hastanenin yakın çevresinde yapılaşmaya uygun sınırlı sayıdaki taşınmazlardan biri olduğu, hastaneye en yakın ticari fonksiyonun, hastane kapısından itibaren 500 metrelik mesafede konumlandırıldığı,

bahsedilen 500 metrelik yürüme mesafesinin yolun eğim durumu da göz önüne alındığında, ticari birimlere yaya olarak erişmeyi neredeyse olanaksız kılacağı, hastanenin kurulu bulunduğu ... ada ... parsel üzerinde hastane yapısının hemen arka tarafında otopark olarak düzenlenmekte olan yaklaşık 3 ha büyüklüğünde geniş bir alan bulunduğu, otopark ihtiyacının hastanenin kurulu bulunduğu kendi parseli içinde çözümlenmesine yönelik imalatların devam etmekte olduğu, buna karşın tüm Gümüşhane iline hizmet edecek devlet hastanesinden yaya olarak erişilebilecek hastane hizmetlerine yönelik ticari alanlar bulunmadığı,

bu bağlamda, hastane çevresindeki sınırlı araziden en fazla yararı sağlayabilmek adına, davaya konu parsel üzerinde genel otopark alanları oluşturulmasının, sınırlı kaynak olan arazinin verimsiz kullanılmasına sebebiyet vereceği, planlama teknikleri ve kamu yararı açısından uygun olmadığından davacıya ait parsel yönünden dava konusu planların, hukuka aykırı olduğu gerekçesiyle iptaline karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve istinaf dilekçelerinde ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği gerekçesiyle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Temyize konu kararın usul ve hukuka aykırı olduğu iddiasıyla bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Temyiz edilen kararda bozma nedenlerinden hiçbirisi bulunmadığından, usul ve kanuna uygun olan kararın onanması gerektiği savunulmaktadır.

DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ ...NİN DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Altıncı Dairesince, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Gümüşhane İli, Merkez, ...

Mahallesi, ... ada ... parsel sayılı taşınmazı da kapsayacak şekilde hazırlanan 1/5000 ölçekli ilave nazım imar planı ve nazım imar planı değişikliği ile 1/1000 ölçekli ilave uygulama imar planı ve uygulama imar planı değişikliği teklifinin Gümüşhane Belediye Meclisinin ... tarih ve ... sayılı kararı ile kabul edilmesi üzerine davacılar tarafından askı süreci içerisinde yapılan itirazın reddedilerek planların kesinleşmesinden sonra Gümüşhane İl Sağlık Müdürlüğü tarafından Gümüşhane Belediye Başkanlığına yazılan ... tarih ve E... sayılı yazı ile yeni hizmete giren Gümüşhane Devlet Hastanesinin acil servis otoparkı ile giriş çıkış yolu

ihtiyacı karşılanamadığı belirtilerek otopark alanının büyütülmesi ve giriş çıkış yollarının ayrılarak trafiğin daha güvenli hale getirilebilmesi için yer tahsisi dahil olmak üzere gerekli düzenlemelerin yapılmasının talep edildiği, anılan talep doğrultusunda hazırlanan davacıya ait ... ada ... parsel sayılı taşınmazı da kapsayan alanda Gümüşhane Belediye Meclisinin ... tarih ve ... sayılı kararı ile onaylanan 1/5000 ölçekli nazım ve 1/1000 ölçekli uygulama ilave imar planı ve değişikliklerinin iptali istemiyle görülmekte olan dava açılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

3194 sayılı İmar Kanununun 5. maddesinde," Nazım İmar Planı; varsa bölge planlarının mekâna ilişkin genel ilkelerine ve varsa çevre düzeni planlarına uygun olarak halihazır haritalar üzerine, yine varsa kadastral durumu işlenmiş olarak çizilen ve arazi parçalarının; genel kullanış biçimlerini, yerleşme alanlarının gelişme yön ve büyüklüklerini, nüfus yoğunlukları ve eşiklerini, ulaşım sistemlerini göstermek ve uygulama imar planlarının hazırlanmasına esas olmak üzere düzenlenen, plan hükümleri ve raporuyla beraber bütün olan plandır.

Uygulama İmar Planı; tasdikli halihazır haritalar üzerine varsa kadastral durumu işlenmiş olarak nazım imar planı esaslarına göre çizilen ve çeşitli bölgelerin yapı adalarını, bunların yoğunluk ve düzenini, yolları ve uygulama için gerekli imar uygulama programlarına esas olacak uygulama etaplarını ve diğer bilgileri ayrıntıları ile gösteren plandır." hükmüne yer verilmiştir.

3194 sayılı İmar Kanununun 6. maddesinde, "Mekansal planlar, kapsadıkları alan ve amaçları açısından Mekansal Strateji Planlarına uygun olarak; "Çevre Düzeni Planları" ve "İmar Planları" kademelerinden oluşur. İmar planları ise nazım imar planı ve uygulama imar planı olarak hazırlanır. Her plan bir üst kademedeki plana uygun olarak hazırlanır." hükmü yer almıştır. Mekânsal Planlar Yapım Yönetmeliğinin 26.maddesinde, "İmar planı değişikliği; plan ana kararlarını, sürekliliğini, bütünlüğünü, sosyal ve teknik altyapı dengesini bozmayacak nitelikte, kamu yaran amaçlı, teknik ve nesnel gerekçelere dayanılarak yapılır." kuralına yer verilmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Dosyanın incelenmesinden, dava konusu imar planlarınında, uyuşmazlığa konu taşınmaz, 10 ve 15 metre enkesitli yol alanı, genel otopark alanı ve ağaçlandırılacak alanda kalmaktadır.

Gümüşhane Belediye Meclisinin ... tarih ve ... sayılı kararı ile kabul edilen imar planlarında ticaret+konut alanı, 15 metre enkesitli yol ve park alanı kullanımlarında kalan taşınmaz, Gümüşhane İl Sağlık Müdürlüğü tarafından Gümüşhane Belediye Başkanlığına yazılan ...tarih ve E... sayılı yazı ile yeni hizmete giren Gümüşhane Devlet Hastanesinin acil servis otoparkı ile giriş çıkış yolu ihtiyacı karşılanamadığı belirtilerek otopark alanının büyütülmesi ve giriş çıkış yollarının ayrılarak trafiğin daha güvenli hale getirilebilmesi için yer tahsisi dahil olmak üzere gerekli düzenlemelerin yapılmasının talep edilmesi üzerine hastane alanı

paralelinde 10 metre en kesitli bir yol planlandığı, 15 metre en kesitli hastane yolu ile önerilen bu 10 metrelik yol arasında bağlantı sağlayacak şekilde 10 metre en kesitli bir yol daha planlanarak uyuşmazlığa konu taşınmazın ikiye ayrıldığı ve yolun her iki tarafının da otopark alanı olarak belirlendiği görülmektedir.

İdare Mahkemesince, taşınmazın otopark alanı olarak belirlenen kısmına ilişkin olarak devlet hastanesinden yaya olarak erişilebilecek hastane hizmetlerine yönelik ticari alanlar bulunmadığı, devlet hastanesinin arka tarafında bulunan alanın otopark olarak düzenlenmekte olması nedeniyle otopark alanının hastanenin kurulu bulunduğu kendi parseli içinde karşılanabileceği yönünde bilirkişi raporunda yer alan tespitler doğrultusunda dava konusu işlemin iptaline karar verilmiş ise de, Gümüşhane İl Sağlık Müdürlüğünün talebi doğrultusunda dava konusu plan değişikliğinin gerçekleştirildiği göz önünde bulundurulduğunda,

hükme esas alınan bilirkişi raporunda, devlet hastanesinin paralelinde planlanan 10 metre en kesitli yola ve 15 metre en kesitli hastane yolu ile önerilen bu 10 metrelik yol arasında bağlantı sağlayacak şekilde planlanan 10 metre en kesitli yol alanına ihtiyaç bulunup bulunmadığı, hastanenin acil servis otoparkının giriş çıkış yollarının ayrılarak trafik güvenliği ve ulaşım sistemine etkileri dikkate alınarak şehircilik ve planlama ilkelerine uygun olup olmadığına ilişkin bir değerlendirme yapılmadığı anlaşılmaktadır.

Yine uyuşmazlığa konu olayda, bilirkişilerce, mevcut acil servis otoparkının taşıt kapasitesinin yeterli olup olmadığı, ulaşımı kolay ve rahat olması gereken kesintisiz hizmet sağlayan ve insan yoğunluğunun hastanenin diğer birimlerine oranla daha yüksek olduğu acil servis birimine gelen hasta ve hasta yakınlarının hastanenin arka tarafında yapılmakta olan otopark alanını konum olarak rahatlıkla kullanıp kullanamayacağı hususlarında kapsamlı bir inceleme ve değerlendirme yapılmaksızın sonuca ulaşıldığı görülmektedir.

Bu durumda, Gümüşhane Devlet Hastanesinin acil servis otoparkı ile giriş çıkış yolu ihtiyacına ilişkin olarak İl Sağlık Müdürlüğünün talebi kapsamında gerçekleştirildiği anlaşılan dava konusu imar planı değişikliğinin yukarıda anılan hususlar dikkate alınarak aralarında trafik ve ulaşım konusunda uzman bir bilirkişinin de yer aldığı yeni oluşturulacak bilirkişi heyetinin katılımıyla mahallinde yaptırılacak keşif sonucunda düzenlenecek rapor doğrultusunda uyuşmazlık hakkında yeniden bir karar verilmesi gerekmektedir.

Bu itibarla, dava konusu işlemin yukarıda özetlenen gerekçeyle iptaline ilişkin Mahkeme kararına yönelik olarak yapılan istinaf başvurusunun reddi yolundaki temyize konu Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararında hukuki isabet bulunamamıştır.