Danıştay 7. Daire E.2001/4354 K.2004/1238

İstemin Özeti

Mudanya Gümrük Müdürlüğünde davacı Şirket adına tescilli ... gün ve ... sayılı beyanname muhteviyatı eşyaya ilişkin döviz kurunun yanlış yazılması suretiyle noksan kıymet beyanında bulunulduğundan bahisle tahakkuk ettirilen ve itirazsız ödenen gümrük vergisi üzerinden para cezası kesilmesine ilişkin karara vaki itirazın reddine dair işlemi; olayda, davacı Şirket tarafından ithal edilen eşyanın döviz cinsinden değeri (400 kodu ile) Amerikan doları olarak doğru beyan edilmesine rağmen, Türk lirasına çevrilmesi sırasında hesaplama hatası yapılarak, Alman markı üzerinden hesaplama yapıldığının anlaşıldığı;

bu nedenle, maddi hata sonucu noksan hesaplanan vergi üzerinden kesilen cezada hukuka uygunluk görülmediği gerekçesiyle iptal eden ... Vergi Mahkemesinin ... gün ve E:.... K:... sayılı kararının; hesap hatası yapılmasının ceza uygulanmasını engellemeyeceği; noksan kıymet beyanında bulunulduğu yapılan kontrol sonucunda tespit edilen davacı Şirket adına para cezası kesilmesi gerektiği ileri sürülerek bozulması istenilmektedir.

Savunmanın Özeti: İstemin reddi gerektiği yolundadır.

Tetkik Hakimi ...'ın Düşüncesi: Gümrük Kanununun 234'üncü maddesi 1'inci fıkrası uyarınca ceza uygulanması için kıymet farkının muayene ve denetleme ve ya teslimden sonra kontrol sonucu ortaya çıkması gerekmekte olup, olayda da, kıymet farkı, 03.11.2000 tarihli gümrük kontrolü sonucu ortaya çıktığından kesilen cezada hukuka aykırılık bulunmamaktadır.

Bu nedenle, mahkeme kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

Danıştay Savcısı ...'in Düşüncesi: Temyiz dilekçesinde öne sürülen hususlar, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Yasasının 49'uncu maddesinin 1'inci fıkrasında belirtilen nedenlerden hiçbirisine uymayıp vergi mahkemesince verilen kararın dayandığı hukuki ve yasal nedenler karşısında, anılan kararın bozulmasını gerektirir nitelikte görülmemektedir.

Açıklanan nedenlerle temyiz isteminin reddi ile vergi mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Hüküm veren Danıştay Yedinci Dairesince işin gereği görüşüldü: Temyiz başvurusu; davacı Şirket adına tescilli beyanname muhteviyatı eşyaya ilişkin Amerikan doları cinsinden kıymetin Türk lirası karşılığının, yanlış kur uygulanması sonucu noksan beyan edildiğinden bahisle, tahakkuk ettirilen ve itirazsız ödenen gümrük vergisi tutarı üzerinden 3 katı oranında para cezası kesilmesi yolunda alınan karara vaki itirazın reddine dair işlemi; olayda, maddi hata bulunduğu gerekçesiyle iptal eden mahkeme kararının bozulması istemine ilişkindir.

4458 sayılı Gümrük Kanununun 231'inci maddesinin 2'nci fıkrasında, bu Kanun hükümlerine göre para cezası verilmesinde ve bu cezaların idari itiraz mercilerince hükme bağlanmasında, para cezasını gerektiren eylemde bulunanların kasıtlı olup olmadıklarının aranmayacağı belirtilmiş; anılan Kanunun 234'üncü maddesinin 1'inci fıkrasının (b) bendinde de, serbest dolaşıma giriş rejimine veya bir gecici muafiyet düzenlemesine tabi tutulan eşyaya ilişkin olarak, yapılan beyan ile muayene ve denetleme veya teslimden sonra kontrol sonucunda;

kıymeti üzerinden gümrük vergisine tabi eşyanın beyan edilen kıymeti, muayene ve denetleme sonucunda bu Kanunun 23 ila 31'inci maddesinde yer alan hükümler çerçevesinde belirlenen kıymete göre noksan bulunduğu takdirde, bu noksanlığa ait gümrük vergisinden başka bu vergi farkının 3 katı para cezası alınacağı hükme bağlanmıştır.

Olayda da, döviz kurunun yanlış beyan edilmesi suretiyle noksan vergi alındığı yapılan gümrük kontrolünde ortaya çıkmıştır. Her ne kadar, Mahkemece, olayda maddi hata bulunduğu gerekçesiyle işlem iptal edilmişse de; Amerikan dolarının kuru olarak, daha düşük olan Alman markı kurunun beyan edilmesinin, hesaplama hatası olarak kabulü mümkün değildir. Zira, hesaplama hatasından söz edilmek için, matamatiksel işlemde bir yanlışlığın yapılması gerekir. Olayda ise, bir hesaplama hatası değil, davacı tarafından, döviz kurunun yanlış uygulanması suretiyle, noksan kıymet beyanı söz konusudur. Basiretli bir tacirin, Amerikan doları ile ithal ettiği eşyaların Türk lirası karşılığını bilmediği de düşünülemez.

Bu bakımdan; gümrükçe yapılan kontrol sonucunda, ithale konu eşyanın döviz kurunun yanlış uygulanması suretiyle noksan kıymet beyan ettiği saptanan davacı Şirket adına, para cezasına hükmolunmasında hukuka aykırılık bulunmadığından, aksi yoldaki mahkeme kararında isabet görülmemiştir.