Danıştay 7. Daire E.2018/1327 K.2022/947

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: …Vergi Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla; dosyanın.

Asliye Ceza Mahkemesinin E:… sayılı ceza dosyası ile birlikte incelenmesinden, Emniyet Birimlerince yapılan takip sırasında kaza sonucu terkedilen … plakalı aracın içerisinde kaçak sigara ele geçirildiği; ancak, araç içerisinde bulunan şahıslar olay yerinden kaçarak izlerini kaybettirdiğinden, kimlikleri hakkında herhangi bir tespitin yapılamadığı, kaçak sigaraların bulunduğu aracı … adlı şahsın kullandığı, dava dilekçesi ve sanık ifadelerinde kaçak sigaraların kime ait olduğu noktasında kabullenmeye yönelik ifadelerin olmadığı, ceza yargılamasının henüz sonuçlanmadığı,

vergiyi doğuran olayın davacının uhdesinde gerçekleştiği yönünde somut ve geçerli bir delilin bulunmadığı, uyuşmazlığa konu sigaraların davacıya ait olduğunun tam ve kesin olarak ortaya konulamadığının anlaşılması karşısında, davalı idarece sadece olay tarihinde kaçak sigaraların bulunduğu aracın davacı adına tescilli olduğundan bahisle yapılan vergi ziyaı cezalı özel tüketim vergisi tarhiyatında hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu kararın hukuka ve usule uygun olduğu ve davalı idare tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği gerekçesiyle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Dava konusu cezalı tarhiyatın 213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun ilgili maddeleri, 4760 sayılı Özel Tüketim Vergisi Kanunu'nun 13. maddesinin 5. fıkrası ve 27 seri nolu Özel Tüketim Vergisi Genel Tebliği hükümlerine uygun olarak yapıldığı ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'IN DÜŞÜNCESİ : Davacı tarafından, kaçak sigaraların ele geçirildiği olay tarihinde şehir dışında olduğu iddia edilmişse de, bu hususa yönelik herhangi bir yasal delil ileri sürülmediği gibi söz konusu araca sigara taşınması için özel kısımlar eklendiği göz önünde bulundurulduğunda, olay tarihi itibariyle araç sahibi olduğu tartışmasız olan davacı, 4760 sayılı Özel Tüketim Vergisi Kanunu'nun 13. maddesinin 5. fıkrası hükümlerine göre bulunduran sıfatını haiz olacağından, re'sen tarh edilen özel tüketim vergisi ile kesilen vergi ziyaı cezasında hukuka aykırılık bulunmadığından temyize konu kararın bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Yedinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Batman Kaçakçılık ve Organize Suçlarla Mücadele Şube Müdürlüğü ekiplerince 30/05/2015 tarihinde sigara taşımacılığı için özel kısımlar eklendiği dışarıdan anlaşılan … plakalı açık kasa aracın takibe alındığı, dur ihtarında bulunulduğu ancak ihtara uyulmadığı, takip sırasında eskort olabileceği düşünülen … plakalı bir başka aracın polis ekiplerini engelleyerek öndeki aracın kaçmasını sağlamaya çalıştığı, … plakalı aracın virajı alamayarak tek taraflı kazaya sebep olduğu, araç içerisindekilerin kaçtığı, … plakalı aracın da duvara çarparak durduğu, o araçtan da üç şahsın inerek kaçtığı ve yakalanmalarının mümkün olmadığı,

gerekli yasal izinlerden sonra … plakalı araçta yapılan aramada toplam 29.590 paket kaçak sigara ele geçirildiği, aracın davacıya ait olduğunun tutanakla tespit edilmesi üzerine de davalı idarece, araç sahibi olduğundan bahisle davacı adına yapılan cezalı tarhiyatın iptali istemiyle iş bu davanın açıldığı anlaşılmaktadır.

İLGİLİ MEVZUAT

4760 sayılı Özel Tüketim Vergisi Kanunu'nun "Müteselsil Sorumluluk ve Ceza Uygulaması" başlıklı 13. maddesinin 5. fıkrasında, 213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun mükerrer 257. maddesinin verdiği yetki uyarınca kullanılma zorunluluğu getirilen özel etiketi veya işareti olmayan özel tüketim vergisine tabi malların bulundurulduğunun tespit edilmesi halinde, bu malları bulunduranlar adına;

her bir tespit için bu Kanuna ekli (III) sayılı listenin (A) cetvelinde yer alan malların 50 litreyi, (B) cetvelinde yer alan 2402.20 ve 2402.90.00.00.00 (yalnız tütün yerine geçen maddelerden yapılmış sigaralar) GTİP numaralı malların 5.000 adedi aşması hâlinde ise müteselsilen sorumlu olmak üzere, bu malları bulunduranlar ile ithal veya imal edenlerden herhangi biri adına; malların tespit tarihindeki emsal bedeli veya miktarı üzerinden 11. maddedeki esaslara göre özel tüketim vergisinin re'sen tarh edileceği, bu tarhiyata ayrıca vergi ziyaı cezası uygulanacağı hüküm altına alınmıştır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

4760 sayılı Özel Tüketim Vergisi Kanunu'nun 13. maddesinin 5. fıkrasında; (III) sayılı listenin (A) ve (B) cetvelinde yer alan mallar bakımından, Kanun'un genel hükümleriyle düzenlenen vergiyi doğuran olay ve vergi mükellefinden farklı olarak ve "müteselsil sorumluluk ve ceza uygulaması" başlığıyla "bulundurma" fiili vergiyi doğuran olay, "bulunduranlar" da vergi mükellefi olarak kabul edilerek, bulunduranlar adına vergi tahakkuk ettirileceği ve vergi ziyaı cezası kesileceği kuralı öngörülmüştür.

Anılan fıkra uyarınca, özel tüketim vergisi tahakkuku için "bulundurma" fiili ile birlikte bulundurulan ürünlerin de, kullanılma zorunluluğu getirilen bandrol veya kod olmayan ürünlerden olması gerekmektedir. Belirtilen bu iki koşulun birlikte gerçekleştiğinin tespit edilmesi durumunda vergi dairesi müdürlüğü tarafından re'sen vergi tarh edilerek vergi ziyaı cezası uygulanabilecektir.Re'sen tarh edilen özel tüketim vergisinin muhatabı ise yasal düzenlemenin doğal bir sonucu olarak bu malları bulunduranlardır.

Dosyanın incelenmesinden, gerek kaçak sigaraların ele geçirildiği araç, gerekse öncü araçta bulunanlar kaçtığından kimliklerinin tespit edilemediği, trafik sicilinde araç sahibi olarak görünen davacı hakkında işlem tesis edildiği anlaşılmıştır.

Dava dilekçesinde ve ceza dosyasında, olay tarihinde şehir dışında olduğunu, sigaraların ele geçirildiği araçta parmak izinin bulunmadığını ifade etmiş ise de, öncü araçta yapılan incelemelerde davacının parmak izine rastlanıldığı, sigaraların ele geçirildiği aracın tadil edilerek kaçak eşya taşımaya uygun hale getirildiği, olaydan kısa bir süre önce satın alınarak adına tescil ettirildiği, olay günü orada bulunmadığı hususunu ispatlayacak yasal delillerin ortaya konulamadığı görüldüğünden, araç sahibinin bulunduran sıfatını haiz olduğu sonucuna ulaşılmaktadır.

Bu durumda, 4760 sayılı Kanun'un 13. maddesinin 5. fıkrası uyarınca bulunduran sıfatıyla davacı adına tarh edilen vergi ziyaı cezalı özel tüketim vergisinde hukuka aykırılık bulunmadığından, temyize konu kararın bozulması gerekmektedir.