Danıştay 7. Daire E.2022/1491 K.2025/1733

2-(DAVALI) ... Defterdarlığı (... Vergi Dairesi Müdürlüğü)

İSTEMİN KONUSU

... Bölge İdare Mahkemesi Vergi Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının taraflarca temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ

Dava konusu istem: Davacı adına, bandrolsüz sigara bulundurduğunun tespit edildiğinden bahisle, takdir komisyonu kararına istinaden, 2015 yılının Aralık dönemi ile 2016 yılının Eylül dönemi için re'sen tarh edilen özel tüketim ve katma değer vergileri ile 2016 yılı için tekerrür hükümlerinin uygulanması suretiyle kesilen vergi ziyaı cezaları ile hesaplanan gecikme faizlerinin, yargılama harç ve giderlerinin tahsili amacıyla düzenlenen ödeme emrinin iptali istemiyle dava açılmıştır. .

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ...

Vergi Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla; dava konusu ödeme emrinin özel tüketim vergisi ve vergi ziyaı cezası ile gecikme faizine ilişkin kısmının incelenmesinden, 2015 yılına ilişkin vergi/ceza ihbarnamesinin davacıya tebliğ edilmesi üzerine açılan davanın reddine ilişkin kararın istinaf yoluna başvurulmayarak, 2016 yılına ilişkin vergi/ ceza ihbarnamesinin ise dava açılmaksızın kesinleştiğinin anlaşılması karşısında ödeme emrinin sözü edilen kısmında hukuka aykırılık bulunmadığı;

ödeme emrinin katma değer vergisi ve vergi ziyaı cezası ile gecikme faizine ilişkin kısmının incelenmesinden, olayda, davacının söz konusu kaçak sigaraların yurt içinde ticaretini yaptığı ve ticari amaçla satarak başkalarına teslim ettiği veya başka şekilde katma değer vergisine tabi olacak herhangi bir işleme tabi tuttuğu yolunda davalı idarece herhangi bir tespit yapılmadığı, ayrıca katma değer vergisi tarhiyatı yapılmasını gerektirecek yasal koşulların mevcut olmadığı sonucuna varıldığından, dava konusu ödeme emrinin sözü edilen kısmında hukuka uyarlık bulunmadığı;

ödeme emrinin yargılama harç ve giderlerine ilişkin kısmının ise Mahkemelerinin E:... ve E:... sayılı dosyalarında verilen süre ret kararları ile ... Asliye Ceza Mahkemesinin E:... sayılı kararı üzerine kesinleşen yargılama harç ve giderlerinin tahsiline ilişkin olduğu anlaşıldığından, ödeme emrinin anılan kısmında hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemin kısmen iptaline, kısmen de davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurularına konu kararın hukuka ve usule uygun olduğu ve taraflarca ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği gerekçesiyle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurularının reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENLERİN İDDİALARI

Davacı tarafından, olayda gümrük idaresinin yetkili olduğu, 6183 sayılı Kanun’un 37. maddesi uyarınca 1 aylık süre tanınmadan ödeme emri düzenlemeyeceği; davalı idarece, ödeme emrinde hukuka aykırılık bulunmadığı ileri sürülmektedir.

TARAFLARIN SAVUNMALARI

Taraflarca savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'ÜN DÜŞÜNCESİ

Temyiz istemlerinin reddi ile usul ve yasaya uygun olan kararın onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Yedinci ve Dokuzuncu Dairelerince, 2575 sayılı Danıştay Kanunu'na, 3619 sayılı Kanun'la eklenen Ek 1. madde hükmü uyarınca birlikte yapılan toplantıda, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

İLGİLİ MEVZUAT

213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 339. maddesinin, 26/10/2021 tarih ve 31640 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 7338 sayılı Vergi Usul Kanunu İle Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun'un 38. maddesiyle değişik halinde;

vergi ziyaına sebebiyet vermekten veya usulsüzlükten dolayı ceza kesilen ve cezası kesinleşenlere, vergi ziyaı cezasında cezanın kesinleştiği tarihi izleyen günden itibaren beşinci yılın isabet ettiği takvim yılının sonuna kadar, usulsüzlükte cezanın kesinleştiği tarihi izleyen günden itibaren ikinci yılın isabet ettiği takvim yılının sonuna kadar tekrar ceza kesilmesi durumunda, vergi ziyaı cezasının yüzde elli, usulsüzlük cezasının yüzde yirmibeş oranında artırılmak suretiyle uygulanacağı, artırım tutarının kesinleşen cezadan (kesinleşen birden fazla ceza olması durumunda bunlardan tutar itibarıyla en yükseğinden) fazla olamayacağı,

birinci fıkrada yer alan beş ve iki yıllık sürelerin hesabında, artırıma esas alınan cezaların kesinleşme tarihinin dikkate alınacağı belirtilmiştir.

6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun'un 55. maddesinde; amme alacağını vadesinde ödemeyenlere, 15 gün içinde borçlarını ödemeleri veya mal bildiriminde bulunmaları lüzumunun bir ödeme emri ile tebliğ olacağı; 58. maddesinde ise; kendisine ödeme emri tebliğ olunan şahsın, böyle bir borcu olmadığı veya kısmen ödediği veya zamanaşımına uğradığı hakkında tebliğ tarihinden itibaren 15 gün içinde itirazda bulunabileceği kuralına yer verilmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Dayandığı hukuki ve kanuni nedenlerle gerekçesi yukarıda açıklanmış bulunan temyize konu kararın ödeme emrinin, bir kat vergi ziyaı cezalı özel tüketim ve katma değer vergileri, gecikme faizi ile yargılama harç ve giderlerine isabet eden kısmına ilişkin hüküm fıkrası aynı gerekçe ve nedenlerle Dairemizce de uygun görülmüş olup, temyiz dilekçelerinde ileri sürülen iddialar, sözü geçen hüküm fıkrasının bozulmasını gerektirecek durumda görülmemiştir.

Bölge idare mahkemesi kararının ödeme emrinin vergi ziyaı cezalarının tekerrür nedeniyle arttırılan bölümüne isabet eden kısmına ilişkin hüküm fıkrasına yönelik davacının temyiz istemine gelince; "Lehe olan kanun hükümlerinin geçmişe yürüyeceği" yolundaki Ceza Hukukunun temel ilkesi çerçevesinde, 213 sayılı Kanun'un 339. maddesinin 7338 sayılı Kanun'la değişik halindeki, artırım tutarının kesinleşen (tekerrüre esas alınan) cezadan fazla olamayacağı yolundaki düzenlemenin göz önünde bulundurulması suretiyle vergi ziyaı cezasının tekerrür nedeniyle arttırılan kısmı yönünden yapılacak inceleme sonucuna göre yeniden bir karar verilmek üzere, temyize konu kararın anılan hüküm fıkrasının bozulması gerekmiştir.