Danıştay 7. Daire E.2022/3360 K.2025/1701

Dava Konusu İstem

Davacı adına, bandrolsüz sigara bulundurduğunun tespit edildiğinden bahisle, 4760 sayılı Özel Tüketim Vergisi Kanunu'nun 13. maddesinin 5. fıkrası ve 3065 sayılı Katma Değer Vergisi Kanunu'nun 9. maddesinin 2. fıkrası uyarınca takdir komisyonu kararlarına istinaden 2015 yılının Aralık dönemi için re'sen tarh edilen özel tüketim ve katma değer vergileri ile kesilen bir kat vergi ziyaı cezaları ve gecikme faizinin tahsili amacıyla düzenlenen ödeme emrinin iptali istemiyle dava açılmıştır.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ...

Vergi Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla; vergi ziyaı cezalı özel tüketim vergisi yönünden, ödeme emrine dayanak ihbarnamenin, davacının adres kayıt sisteminde kayıtlı "..." adresine tebliğe çıkarıldığı, adreste muhatap ile muhatap dışındakilerin bulunmadığı hususunun tebliğ alındısı üzerine şerh ve imza edilerek tebliğ evrakının iade edildiği, aynı adrese ihbarnamenin 2. defa tebliğe çıkarıldığı, adreste muhatap ile muhatap dışındakiler bulunmadığından 24/05/2019 tarihinde tebligat pusulasının kapıya yapıştırıldığı,

pusulanın kapıya yapıştırıldığı hususunun tebliğ alındısı üzerine şerh ve imza edilerek tebliğ evrakının gönderildiği idareye iade edildiği ve tebliğ tarihinin 24/05/2019 olarak dikkate alınması suretiyle izleyen işlemler gerçekleştirilmiş ise de; tebliğ alındısına tebliğ evrakının gönderildiği idareden alınabileceği şerhini içeren bir pusulanın kapıya yapıştırıldığı şeklinde şerh düşülmediği, idarede bulunan ve dosyaya sunulan tebligat pusulasında tebliğ evrakını gönderen idarenin de yazılı olmadığı,

bu haliyle tebligatın usulüne uygun şekilde yapıldığından söz edilemeyeceğinden, kamu alacağının kesinleştiğinden bahisle düzenlenen ödeme emrinin anılan kısmında hukuka uyarlık bulunmadığı; vergi ziyaı cezalı katma değer vergisi yönünden ise, davacının söz konusu kaçak sigaraların yurt içinde ticaretini yaptığı ve ticari amaçla satarak başkalarına teslim ettiği veya katma değer vergisine tabi olacak herhangi bir işleme tabi tuttuğu yolunda davalı idarece herhangi bir tespit yapılmadığı,

ayrıca kendisinin belgesiz mal bulundurduğundan bahisle 3065 sayılı Katma Değer Vergisi Kanunu'nun 9. maddesinin 2. fıkrası uyarınca vergi sorumlusu olarak adına cezalı tarhiyat yapılmasını gerektirecek yasal koşulların mevut olmadığı, bu hususun "borcum yoktur" kapsamında değerlendirilmesi gerektiği, bu durumda, ödeme emrinin söz konusu kısmında da hukuka uyarlık görülmediği gerekçesiyle dava konusu ödeme emrinin iptaline karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu kararın hukuka ve usule uygun olduğu ve davalı idare tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği gerekçesiyle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Posta teşkilatına ait tebligat pusulasının iki bölümden oluştuğu, sağ taraftaki bölümün kendiliğinden yapışkanlı olup koparılmak suretiyle kapıya yapıştırılan nüsha, pusulanın sol tarafındaki kısmın ise tebliğ işlemini müteakip tebligatı çıkaran kuruma veya idareye gönderilen nüsha olduğu, kapıya yapıştırılan nüshada bulunan "... sebebiyle tebliği gönderen idareye iade edilmiştir.

Tebliğ evrakını gönderen idareden alınabileceği duyurulur" şerhinin, pusulanın D.M.O Basım İşletmesince evrakın basımında yer alan bir şerh olup, ayrıca yazılmasına gerek bulunmadığı, keza tebliği çıkaran idareye gönderilen nüshada böyle bir bölümün yer almadığı, kapıya yapıştırılan muhatap nüshasında olması halinde muhatap açısından önem arz edeceği, kapıya yapıştırılan bu nüshanın da kayıtlarında bulunmadığı, tebliğ memurunca bu hususun sözü edilen kapıya yapıştırılan muhatap nüshasına yazılıp yazılmadığının idarece veya mahkemece bilinemeyeceği, davacının bandrolsüz sigaraları "bulunduran" sıfatına haiz olduğu,

6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun'un 58. maddesi uyarınca ödeme emrine itiraz sebeplerinin tahdidi olduğu, tesis edilen işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'ÜN DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan kararın onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Yedinci ve Dokuzuncu Dairelerince, 2575 sayılı Danıştay Kanunu'na, 3619 sayılı Kanun'la eklenen Ek 1. madde hükmü uyarınca birlikte yapılan toplantıda, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Davacı adına, bandrolsüz sigara bulundurduğunun tespit edildiğinden bahisle, 4760 sayılı Özel Tüketim Vergisi Kanunu'nun 13. maddesinin 5. fıkrası ve 3065 sayılı Katma Değer Vergisi Kanunu'nun 9. maddesinin 2. fıkrası uyarınca takdir komisyonu kararlarına istinaden 2015 yılının Aralık dönemi için re'sen tarh edilen özel tüketim ve katma değer vergileri ile kesilen bir kat vergi ziyaı cezaları ve gecikme faizinin tahsili amacıyla düzenlenen ödeme emrinin iptali istemiyle dava açılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun'un 8. maddesinde, hilafına bir hüküm bulunmadıkça bu Kanun'da yazılı müddetlerin hesaplanmasında ve tebliğlerin yapılmasında Vergi Usul Kanunu hükümlerinin tatbik olunacağı.

213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun "Kanuni ve İdari Süreler" başlıklı 14. maddesinde, vergi muamelelerinde sürelerin vergi kanunları ile belli edildiği, Kanun'da açıkça yazılı olmayan hallerde 15 günden aşağı olmamak şartıyla bu süreyi, tebliği yapacak olan idarenin belirleyeceği, 7061 sayılı Kanun'un 17. maddesiyle değişik ve 01/01/2018 tarihinden itibaren yürürlükte olan "Tebliğ Evrakının Teslimi" başlıklı 102. maddesinde ise, "Bu Kanun'un 101. maddesinin birinci fıkrasının (3) numaralı bendinde sayılan adrese (MERNİS) tebliğe çıkılan hallerde, tebliğ yapılacak kişinin adresinde bulunamaması durumunda bu durum,

posta memuru tarafından tebliğ alındısı üzerine şerh ve imza edilerek, tebliğ evrakı gönderildiği idareye iade edilir. Bunun üzerine tebliği çıkaran merci tarafından tayin olunacak münasip bir süre sonra yeniden tebliğe çıkarılır. İkinci defa çıkarılan tebliğ evrakı da aynı sebeplerle tebliğ edilemezse, tebliğ evrakının gönderildiği idareden alınabileceği şerhini içeren bir pusula kapıya yapıştırılır.

Bu durum, posta memuru tarafından tebliğ alındısı üzerine şerh ve imza edilerek, tebliğ evrakı, gönderildiği idareye iade edilir.

Tebliğ evrakının pusulanın yapıştırıldığı tarihten itibaren on beş gün içerisinde muhatabı tarafından alınması hâlinde alındığı günde, bu süre içerisinde alınmaması hâlinde ise on beşinci günde tebliğ yapılmış sayılır." hükmüne ve anılan maddenin uygulanmasına ilişkin usul ve esasların belirlenmesi hususunda verilen yetkiye istinaden Maliye Bakanlığınca çıkarılan 485 sıra no'lu Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği'nin ekinde de, 213 sayılı Kanun'un 102. maddesinde kapıya yapıştırılacağı belirtilen tebligat pusulası örneğine yer verilmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Dayandığı hukuki ve kanuni nedenlerle gerekçesi yukarıda açıklanmış bulunan vergi dava dairesi kararının vergi ziyaı cezalı katma değer vergisinin iptaline ilişkin hüküm fıkrası aynı gerekçe ve nedenlerle uygun görülmüş olup, davalı idare tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen iddialar, sözü geçen hüküm fıkrasının bozulmasını gerektirecek durumda bulunmamıştır.

Kararın, vergi ziyaı cezalı özel tüketim vergisinin iptaline ilişkin hüküm fıkrasına yönelik temyiz istemine gelince;

Davacı adına, bandrolsüz sigara bulundurduğunun tespit edildiğinden bahisle, takdir komisyonu kararlarına istinaden yapılan cezalı tarhiyata ilişkin ihbarnamenin 24/05/2019 tarihinde kapıya pusula yapıştırılmak suretiyle tebliğ edildiği, ihbarnameye karşı dava açılmaması üzerine de vergi ve cezalar ile hesaplanan gecikme faizinin tahsili amacıyla dava konusu ödeme emrinin düzenlendiği anlaşılmaktadır.

Olayda; dava konusu ödeme emrinin dayanağı ihbarnamenin davacının adres kayıt sistemindeki adresine iki kez tebliğe çıkarıldığı, ilk tebliğe çıkarıldığı 14/05/2019 tarihinde tebliğ alındısına "adreste muhatap ile muhatap dışındakilerin bulunmadığından iadesine" şerhi düşülerek, görevli memur tarafından imzalanarak tebliğ evrakının çıkış merciine iade edildiği, aynı adrese 24/05/2019 tarihinde 2. defa gidildiği, idarede bulunan ve dosyaya sunulan tebligat pusulası örneğine ilişkin evrakta "adreste muhatap ile muhatap dışındakilerin bulunmadığından pusula kapıya yapıştırıldı" şerhinin görevli memur tarafından imzalandığı,

iki tebligat arasında beklenilen sürenin (10 gün), 213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 14. ve 102. maddeleri uyarınca makul kabul edilemeyeceği, münasip süre beklenmeksizin yapılan tebligatın usulüne uygun yapılmadığı anlaşıldığından, ihbarnamenin usulsüz tebliğ edilmesi nedeniyle kamu alacağının kesinleştiğinden bahsedilemeyeceğinden dava konusu ödeme emrinin anılan kısmında hukuka uyarlık, temyize konu vergi dava dairesi kararında ise sonucu itibarıyla isabetsizlik bulunmamaktadır.