Danıştay 7. Daire E.2022/635 K.2023/4185

Dava konusu istem: Davacı adına tescilli ... tarih ve ... sayılı serbest dolaşıma giriş beyannamesi ekinde yer alan ''Form-A'' menşei belgesinin sahte olduğundan bahisle davacı tarafından beyan edilen kıymet üzerinden ek olarak tahakkuk ettirilen gümrük ve katma değer vergileri ile bu vergiler üzerinden 4458 sayılı Gümrük Kanunu'nun 234. maddesinin 1. fıkrasının (b) bendi uyarınca hesaplanarak karara bağlanan para cezalarına vaki itirazın reddi yolunda tesis edilen işlemin iptali istemiyle dava açılmıştır.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: Bozma kararı üzerine, davacı adına tescilli serbest dolaşıma giriş beyannamesi ile sınır ticareti kapsamında ithal edilen ve İran menşeli olarak beyanda bulunulan eşyaya ait Form A menşe belgesinin, davalı idarece yapılan yurt dışı araştırması sonucunda sahte ve geçersiz olduğu tespit edildiğinden, davacının, 2008/14451 sayılı Sınır Ticaretinin Düzenlenmesine İlişkin Bakanlar Kurulu Kararının 9. maddesinin 2. fıkrasında düzenlenen gümrük vergisi istisnasından yararlanma hakkının olmadığı anlaşıldığından, yapılan ek tahakkuk ile alınan para cezası kararında hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Form A belgesini tanzim ve tasdik eden ... Odası nezdinde detaylı araştırmanın yapılmadığı, söz konusu belgenin sahte olarak nitelendirilmesinin hukuken geçerli olmadığı ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ... 'IN DÜŞÜNCESİ : Mahkeme kararının, dava konusu işlemin ek tahakuk yönünden davanın reddine ilişkin hüküm fıkrası usul ve yasaya uygun olduğundan, temyiz isteminin reddedilerek anılan hüküm fıkrasının onanması; 4458 sayılı Kanun'un 234. maddesinin 1. fıkrasının (b) bendinde, eşyanın kıymetinin noksan beyan edilmesi halinde uygulanacak cezai yaptırımın düzenlendiği, olayda ise eşyanın kıymetini etkileyen bir husus bulunmadığından, para cezasında hukuka uyarlık bulunmadığı; bu nedenle dava konusu işlemin para cezası yönünden davanın reddine ilişkin hüküm fıkrasının ise bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Yedinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Davaya konu serbest dolaşıma giriş beyannamesi ekinde yer alan ''Form-A'' menşei belgesinin sahte olduğundan bahisle davacı tarafından beyan edilen kıymet üzerinden ek olarak tahakkuk ettirilen gümrük ve katma değer vergileri ile bu vergiler üzerinden 4458 sayılı Gümrük Kanunu'nun 234. maddesinin 1. fıkrasının (b) bendi uyarınca hesaplanarak karara bağlanan para cezalarına vaki itirazın reddi yolunda tesis edilen işlemin iptali istemiyle dava açılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

4458 sayılı Gümrük Kanunu'nun, 5911 sayılı Kanun'la değişik şekliyle, 61. maddesinin 3. fıkrasında, tescil edilmiş beyannamenin, ait olduğu eşyanın vergileri ve para cezalarından dolayı taahhüt niteliğinde beyan sahibini bağlayacağı ve gümrük vergileri tahakkukuna esas tutulacağı.

242. maddesinin 1. fıkrasında, yükümlülerin, kendilerine tebliğ edilen gümrük vergileri, cezalar ve idari kararlara karşı tebliğ tarihinden itibaren on beş gün içinde bir üst makama, üst makam yoksa aynı makama verecekleri bir dilekçe ile itiraz edebilecekleri. 2. fıkrasında, idareye intikal eden itirazların otuz gün içinde karara bağlanarak ilgili kişiye tebliğ edileceği.

4. fıkrasında, itirazın reddi kararlarına karşı, işlemin yapıldığı yerdeki idari yargı mercilerine başvurulabileceği hükümlerine yer verilmiştir.

Aynı Kanun'un 234. maddesinin 1. fıkrasının (b) bendinde; serbest dolaşıma giriş rejimine veya bir geçici muafiyet düzenlemesine tabi tutulan eşyaya ilişkin olarak, yapılan beyan ile muayene ve denetleme veya teslimden sonra kontrol sonucunda; kıymeti üzerinden gümrük vergisine tabi eşyanın beyan edilen kıymetinin, muayene ve denetleme sonucunda bu Kanun'un 23 ilâ 31. maddelerinde yer alan hükümler çerçevesinde belirlenen kıymete göre noksan bulunduğu takdirde, bu noksanlığa ait gümrük vergisinden başka bu vergi farkının üç katı para cezası alınacağı hükme bağlanmıştır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Dayandığı hukuki ve kanuni nedenlerle gerekçesi yukarıda açıklanmış bulunan mahkeme kararının, dava konusu işlemin ek tahakuk yönünden davanın reddine ilişkin hüküm fıkrası aynı gerekçe ve nedenlerle Dairemizce de uygun görülmüş olup, temyiz dilekçesinde ileri sürülen iddialar, sözü geçen hüküm fıkrasının bozulmasını sağlayacak durumda bulunmamıştır.

Mahkeme kararının, dava konusu işlemin ek tahakkuk üzerinden karara bağlanan para cezasına isabet eden kısma yönelik temyiz istemine gelince;

4458 sayılı Kanun'un 234. maddesinin 1. fıkrasının (b) bendi uyarınca ceza kesilebilmesi, gümrük vergisine tabi eşyanın beyan edilen kıymetinin, muayene ve denetleme sonucunda Kanun'un 23. ilâ 31. maddelerinde yer alan hükümler çerçevesinde belirlenen kıymete göre noksan bulunduğunun tespitini gerektirmekte olup, olayda davacının beyan ettiği kıymette noksanlık bulunduğuna ilişkin herhangi bir tespite yer verilmediği, bu haliyle para cezası kesilebilmesi açısından maddede öngörülen koşulların gerçekleşmediği anlaşıldığından, para cezası kararında hukuka uyarlık görülmemiştir.