Danıştay 7. Daire E.2024/403 K.2025/728

Dava Konusu İstem

Yatırım teşvik belgesine sahip olan davacının Bitlis ili, Hizan İlçesi'nde yaptığı hidroelektrik enerji santraline (HES) makine ve teçhizat alımı için Türkiye İş Bankası ... ticari şubesinden 2013 ila 2016 yılları arasında dilimler halinde, 2017 ve 2019 yıllarında defaten kullandığı kredilerin 01/08/2022 tarihinde yapılan geri ödemesi esnasında tahsil edilen banka ve sigorta muameleleri vergisinin iptali ve iadesi istemiyle yapılan başvurunun zımnen reddine dair işlemin iptali ile verginin tahsil tarihinden itibaren işleyecek tecil faiziyle iadesi istemiyle dava açılmıştır.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... Vergi Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla; olayda, davacı şirketin sanayi sicil belgesini haiz olduğu, yatırım teşvik belgesi ile makine ve teçhizat listesinin de davacı tarafından dosyaya ibraz edildiği, davacı tarafından kullanılan kredinin geçmişten itibaren süregelen HES yatırımlarına ait makine ve teçhizat alımı için kullandığının açık olduğu, kredinin hangi maksatla kullandığının sabit olduğu,

davacının 6802 sayılı Gider Vergileri Kanunu'nun İstisnalar başlıklı 29. maddesinin 1. fıkrasının (z) bendinde belirtilen istisnadan faydalanması için gerekli yasal şartlar davacı açısından gerçekleştiğinden, davacıdan tahsil edilen vergide hukuka uygunluk bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline, banka ve sigorta muameleleri vergisinin tahsil edildiği tarihten itibaren işleyecek tecil faizi ile birlikte davacıya iadesine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu kararın hukuka ve usule uygun olduğu ve davalı idare tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği gerekçesiyle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davacının, kredinin verilmesi sürecinde istenilen bilgi ve belgeleri bankaya ibraz ettiğine dair somut delil sunulmadığı, dava dilekçesi ekinde belgeler sunulmuş olsa dahi kredi kullanım tarihleri ve sanayi sicil belgesi tarihi birlikte değerlendirildiğinde kredinin kullanım tarihinden itibaren sanayi sicil belgesinin 4 ay içinde bankaya ibrazının gerekliliği şartının gerçekleşmediğinin sabit olduğu, ara karara bankaca verilen cevap ile kredinin davacıya yurt için döviz kredisi olarak kullandırıldığının belirtildiği, verginin hukuka uygun olup olmadığının yargı kararıyla belirleneceği ve vergi tahsil edilirken açıkça hukuka aykırılığının söz konusu olmadığı, kanunda açıkça yer verilmeyen bir durumda faiz talep edilemeyeceği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmuştur.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'NİN DÜŞÜNCESİ

6802 sayılı Gider Vergileri Kanunu'nun 29. maddesin 1. fıkrasının (z) bendinde, yalnızca sanayi sicil belgesine sahip olan işletmeler bakımından istisna öngörüldüğü, henüz sanayi sicil belgesine sahip olmayan işletmeler bakımından ayrıca ve açıkça bir düzenlemeye yer verilmediği halde, 90 Seri No'lu Gider Vergileri Genel Tebliği ile yeni kurulan ve henüz sanayi sicil belgesi almamış olan sanayi işletmelerine de kolaylık sağlandığı, olayda, banka ve sigorta muameleleri vergisi kesintisi yapılan geri ödemelerin ilgili olduğu kredilere ilişkin sözleşmenin davacı ve banka arasında 13/11/2013, 04/01/2017 ve 10/06/2019 tarihlerinde akdedildiği,

2013 ila 2016 yılları arasında dilimler halinde, 2017 ve 2019 yıllarında defaten kullanıldığı, davacının sahip olduğu sanayi sicil belgesinin 08/06/2020 tarihinde alındığı göz önünde bulundurulduğunda banka ve sigorta muameleleri vergisi istisnasından yararlanabilmek için 90 seri nolu Gider Vergileri Genel Tebliği'nde öngörülen belgelerin, belirtilen süre içerisinde bankaya ibraz edilmediğinin sabit olduğu, dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varıldığından, işlemi iptal eden temyize konu kararın bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Yedinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Yatırım teşvik belgesine sahip olan davacının Bitlis ili, Hizan İlçesi'nde yaptığı hidroelektrik enerji santraline (HES) makine ve teçhizat alımı için Türkiye İş Bankası ... ticari şubesinden 2013 ila 2016 yılları arasında dilimler halinde, 2017 ve 2019 yıllarında defaten kullandığı kredilerin 01/08/2022 tarihinde yapılan geri ödemesi esnasında tahsil edilen banka ve sigorta muameleleri vergisinin iptali ve iadesi istemiyle yapılan başvurunun zımnen reddine dair işlemin iptali ile verginin tahsil tarihinden itibaren işleyecek tecil faiziyle iadesi istemiyle dava açılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

6802 sayılı Gider Vergileri Kanunu'nun 29. maddesin 1. fıkrasının (z) bendinde.

17/4/1957 tarihli ve 6948 sayılı Sanayi Sicili Kanununa göre sanayi sicil belgesini haiz sanayi işletmelerince münhasıran imalat sanayinde kullanılmak üzere alman makine ve teçhizatın finansmanı için bu işletmeler tarafından kullanılan krediler dolayısıyla lehe alınan paraların banka ve sigorta muameleleri vergisinden müstesna olduğu (Bu bendin uygulanmasına ilişkin usul ve esaslar Maliye Bakanlığınca belirlenir.) hükmüne yer verilirken 90 seri nolu Gider Vergileri Genel Tebliği'nde yeni kurulan ve henüz sanayi sicil belgesi almamış olan sanayi işletmelerinin 6802 sayılı Gider Vergileri Kanunu'nun 29. madde 1. fıkrasının (z) bendinde yer

alan istisnadan yararlanılabilmesi için, makine ve teçhizat alımına ilişkin proforma fatura veya kredi başvuru tarihinden önceki yedi gün içinde düzenlenmiş satış faturası ile işletmenin kuruluşuna dair Ticaret veya Esnaf Sicil Gazetesinin birer örneğini kredi kullanılacak finans kuruluşuna ibraz etmesi gerektiği ve ilk defa alınacak sanayi sicil belgesinin bir örneğinin, her halükarda kredinin kapandığı tarihi aşmamak kaydıyla, kredi kullanım tarihinden itibaren dört ay içinde kredi kullanılan finans kuruluşuna ibraz edilmesi koşullarının yerine getirilmesi halinde istisnanın baştan itibaren geçerli sayılabileceği düzenlenmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

6802 sayılı Gider Vergileri Kanunu'nun 29. maddesin 1. fıkrasının (z) bendinde, yalnızca sanayi sicil belgesine sahip olan işletmeler bakımından istisna öngörüldüğü ve henüz sanayi sicil belgesine sahip olmayan işletmeler bakımından ayrıca ve açıkça bir düzenlemeye yer verilmediği halde, 90 seri nolu Gider Vergileri Genel Tebliği ile yeni kurulan ve henüz sanayi sicil belgesi almamış olan sanayi işletmelerine de kolaylık sağlandığı görülmektedir.

Bu durumda yukarıda yer alan hükümlere göre; yeni kurulan ve henüz sanayi sicil belgesi almamış olan sanayi işletmeleri ile sanayi sicil belgesinde yer almayan bir imalat ve üretim alanında faaliyette bulunacak sanayi işletmelerince imalat ve üretim faaliyetlerinde kullanılmak üzere alınan yeni makine ve teçhizatın finansmanı için kullanılan krediler, 90 seri nolu Gider Vergileri Genel Tebliği'nde öngörülen şartların yerine getirilmesi durumunda banka ve sigorta muameleleri vergisi istisnasından yararlanabilecektir.

Olayda, banka ve sigorta muameleleri vergisi kesintisi yapılan geri ödemelerin ilgili olduğu kredilere ilişkin sözleşmelerin davacı ve banka arasında 13/11/2013, 04/01/2017 ve 10/06/2019 tarihlerinde akdedildiği, 2013 ila 2016 yılları arasında dilimler halinde, 2017 ve 2019 yıllarında defaten kullanıldığı, davacının sahip olduğu sanayi sicil belgesinin 08/06/2020 tarihinde alındığı göz önünde bulundurulduğunda banka ve sigorta muameleleri vergisi istisnasından yararlanabilmesi için söz konusu tebliğde öngörülen belgelerin, belirtilen süre içerisinde bankaya ibraz edilmediğinin sabit olması karşısında, dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı anlaşıldığından, aksi yöndeki temyize konu kararın bozulması gerekmiştir.