Danıştay 8. Daire E.2004/400 K.2004/1626

İstemin Özeti

Kuruyemişçi olan davacının tekel ruhsatı olmadan alkollü içecekler satışı yaptığı nedeniyle 86.655.000.-lira para cezası ve süresiz sanat ve ticaret icrasından men cezası ile cezalandırılmasına ilişkin. Belediye Encümeninin … gün ve … sayılı kararının iptali istemiyle açılan davada.

1608 sayılı Yasanın 5. maddesine göre, belediye encümeninin 1608 sayılı Yasaya göre aldığı ve davacının işyerinin kapatılarak süresiz sanat ve ticaretten men'ine ilişkin kararın itiraz üzerine inceleme yerinin, mahsus mahkemeler ve bulunmayan yerlerde Sulh Hakimliği olduğu, anılan kararın davacıya tebliğine ilişkin tebliğ belgesinde de karara karşı tebliğ tarihinden itibaren 5 gün içinde mahsus mahkeme ve Sulh Hakimliğine şifahen müracaatla itiraz olunabileceği kaydının yer aldığı,

diğer taraftan, Belediye Encümenince 1608 sayılı Yasaya göre ceza uygulanırken incelenen olayda olduğu gibi, kanunda öngörülen yetkilerin aşılmış olması ya da bunun iddia edilmiş olmasının, görevli yargı yerinin tayini konusunda kararı ilgilendiren bir husus olarak değerlendirilemeyeceği, görevli yargı yeri ile ilgili varılan sonucu etkilemesinin düşünülemeyeceği, benzer bir uyuşmazlık hakkında Uyuşmazlık Mahkemesinin vermiş olduğu … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının da bu yönde olduğu gerekçesiyle Mahkemelerinin görevi dışında bulunan davanın, 2577 sayılı Yasanın 15/1-a maddesi uyarınca reddine karar veren.

İdare Mahkemesinin … gün ve E:…, K:… sayılı kararının; süresiz kapamaya ilişkin kararın 1580 sayılı Yasanın 113. maddesine dayandırıldığı, bu konuda görevli mahkemenin idare mahkemesi olduğu öne sürülerek, 2577 sayılı Yasanın 49. maddesi uyarınca temyizen incelenerek bozulması istemidir.

Savunmanın Özeti : Yanıt verilmemiştir. Danıştay Tetkik Hakimi … 'ın Düşüncesi : İstemin reddi gerektiği düşünülmektedir. Danıştay Savcısı … 'ün Düşüncesi : İdare ve vergi mahkemelerince verilen kararların temyizen incelenerek bozulabilmesi için, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 49 uncu maddesinin birinci fıkrasında belirtilen nedenlerin bulunması gerekmektedir. Temyiz dilekçesinde öne sürülen hususlar, söz konusu maddede yazılı nedenlerden hiçbirisine uymadığından, istemin reddi ile temyiz edilen Mahkeme kararının onanmasının uygun olacağı düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Hüküm veren Danıştay Sekizinci Dairesince işin gereği görüşüldü: Uyuşmazlık; Kuruyemişçi olan davacının, tekel ruhsatı olmadan alkollü içecekler satışı yaptığı nedeniyle 86.655.000.-lira para cezası ve süresiz sanat ve ticaret icrasından men cezası ile cezalandırılmasına ilişkin … Belediye Encümeninin … gün ve … sayılı kararının iptali isteminden doğmuştur. Umuru Belediyeye Müteallik Ahkamı Cezaiye Hakkında 486 sayılı Kanunun Bazı Maddelerini Muaddil 1608 sayılı Kanunun 5. maddesinde; ceza kararlarına tebliğ tarihinden itibaren 5 gün içinde mahsus hakimlere ve bulunmayan yerlerde Sulh Hakimliğine müracaatla şifahi ve yazılı olarak itiraz olunabileceği kuralı yer almaktadır.

1580 sayılı Belediye Kanununun 113. maddesinde ise.

"Kanunen belediyenin ruhsatına ve resim veya vergilerine tabi iken ruhsatname almaksızın ve belediyeye resim ve vergi veya ruhsatiye harcı vermeksizin yapılan işler, muameleler, işleyen ve işleten kimseler, satılan veya kullanılan şeyler belediyece tutulduğu vakit bunların yapılmasında, işletilmesinde işlemelerinde veya satılıp kullanılmalarında kanunen ve nizamen ve evamiri belediyece veya hıfzıssıhhaca veya fennen mahzur varsa derhal menedilerek zabıt varakası tanzim ve muktazi muamelei kanuniye icra ve kanunun tayin eylediği para cezası hüküm ve istifa edilir.

Mahzur yoksa kanunun tayin ve tasrih eylediği yerlerde kanun ve tarifesi mucibince tabi olduğu resim veya vergiden veya ruhsat harcından maada bunların kanunda tasrih edilen miktarları üzerinden ve kanunun tasrih etmediği yerlerde tabi olduğu resim veya ruhsat harcından maada bir kat daha para cezası mükelleften alınarak usulen ruhsatnameye raptolunur." kuralı bulunmaktadır.

Dosyanın incelenmesinden, kuruyemiş dükkanı işleten davacının Belediye Encümeninin 10.06.2003 gün ve … sayılı kararı ile belediye emir ve yasaklarına riayet etmediği gerekçesiyle para cezası ve alkollü içecek ruhsatı alıncaya kadar sanat ve ticaret icrasından men cezası ile cezalandırıldığı ve kararın 19.06.2003 gününde tebliğ edildiği anlaşılmaktadır.

Dava dilekçesi ekinde Belediye Encümeninin 10.06.2003 gün ve … sayılı kararı yer almayıp, 19.06.2003 tarihli karar tebliğ kağıdı bulunduğundan, işlemin hangi Yasaya göre oluşturulduğu konusu açıklık kazanmamaktadır.

İdare Mahkemesince, karar tebliğ kağıdının altında bulunan kayıttan yola çıkarak, işlemin 1608 sayılı Yasa uyarınca oluşturulduğu yolundaki kabulde de usule uyarlık bulunmamaktadır.

Bu durumda, davalı idareden dava konusu Belediye Encümeni kararı getirtildikten sonra işlemlerin dayanağı olan Yasa maddelerine göre bir karar verilmesi gerekmektedir.