Danıştay 8. Daire E.2016/14179 K.2020/5032

Hüküm veren Danıştay Sekizinci Dairesince işin gereği görüşüldü: Dava, İstanbul İli, Silivri İlçesi, … Köyü, … Mevkii, … ada, …,…,… parsellerini ana yola bağlayan orman yolunu kullanmak amacıyla orman izni verilmesi istemiyle davacı tarafından Orman Genel Müdürlüğü'ne yapılan 27.10.2014 tarihli başvurunun zımnen reddedine ilişkin işlemin iptali istemiyle açılmıştır.

İdare Mahkemesince, davacı tarafından yapılan başvurunun değerlendirilerek başvuruda istenilen hususlar hakkında yasal süre içerisinde ve doğrudan, başvuru sahibi olan davacıya bildirimde bulunulması gerekirken, başvurunun zımnen reddedildiği, Orman Kanununun 17/3 ve 18. Maddeleri kapsamında olduğu anlaşılan konulara ilişkin anılan mevzuat hükümlerine göre yapılan başvurunun öncelikle evrak üzerinden incelenmesi,

eksiklikler varsa on işgünü içerisinde müracaat sahibine bildirilmesi yükümlülüğü bulunan davalı idarenin bu yükümlülüğü yerine getirmediği sabit görüldüğünden, yapılan başvurunun yönetmelik kapsamında uygun olup olmadığı yönünden inceleme yapılarak işlem tesis edilmesi gerekirken talebin zımnen reddi yönünde tesis edilen dava konusu işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.

Davalı İstanbul Valiliği tarafından, dava konusu işlemin orman mevzuatından kaynaklandığı ve idarelerince tesis edilmiş herhangi bir işlem bulunmadığı, davada hasım mevkiine alınmalarının hukuka aykırı olduğu iddia edilerek temyize konu Mahkeme kararının bozulması istenilmekte olup, diğer davalı Orman Genel Müdürlüğü tarafından temyiz başvurusunda bulunulmamıştır.

2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun "Dilekçeler üzerine ilk inceleme" başlıklı 14. maddesinin 3. fıkrasında; dava dilekçelerinin, Danıştay'da daire başkanının görevlendireceği bir tetkik hakimi, idare ve vergi mahkemelerinde ise mahkeme başkanı veya görevlendireceği bir üye tarafından, fıkrada belirtilen konularda sırasıyla inceleneceği belirtilmiş, anılan fıkranın (f) bendinde de "husumet" ilk inceleme konuları arasında sayılmıştır. Aynı Kanun'un "İlk inceleme üzerine verilecek karar" başlıklı 15. maddesinin 1. fıkrasının (c) bendinde ise davanın hasım gösterilmeden veya yanlış hasım gösterilerek açılması halinde, dava dilekçesinin, belirlenecek gerçek hasma tebliğ edileceği kurala bağlanmıştır.

6831 sayılı Orman Kanunu'nun 17. maddesinin 3. fıkrasında "Savunma, ulaşım, enerji, haberleşme, su, atık su, petrol, doğalgaz, altyapı, katı atık bertaraf ve düzenli depolama tesislerinin; baraj, gölet, sokak hayvanları bakımevi ve mezarlıkların; Devlete ait sağlık, eğitim ve spor tesislerinin ve bunlarla ilgili her türlü yer ve binanın Devlet ormanları üzerinde bulunması veya yapılmasında kamu yararı ve zaruret olması halinde, gerçek ve tüzel kişilere bedeli mukabilinde Çevre ve Orman Bakanlığınca izin verilebilir...." hükmüne yer verilmiştir.

Dava konusu işlem tarihi itibarıyla 3234 sayılı Orman Genel Müdürlüğü Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin Değiştirilerek Kabulü Hakkında Kanunun "Amaç" başlıklı 1. maddesinde; bu Kanunun amacının, Tarım Orman ve Köyişleri Bakanlığına bağlı, katma bütçeli ve tüzelkişiliğe sahip Orman Genel Müdürlüğünün kurulmasına, teşkilat, görev ve yetkilerine ait esas ve usulleri düzenlemek olduğu; Kanun'un "Görev" başlıklı 2. maddesinde ise Orman Genel Müdürlüğünün görevleri belirtilmiş olup; (b) bendinde, orman kadastrosu ve mülkiyetiyle ilgili işlerle, ormanlardaki izin, intifa ve irtifak işlemlerini özel mevzuatına göre yürütmenin, bu görevler arasında olduğu kurala bağlanmıştır.

İdare Mahkemesince; dava dosyası İstanbul Valiliği ve Orman Genel Müdürlüğü husumetiyle tekemmül ettirilerek uyuşmazlığın çözümü yoluna gidilmiş ise de; Uyuşmazlık 6831 sayılı Orman Kanunu uyarınca yapılan orman izni başvurusunun zımnen reddine ilişkin işlemden kaynaklanmaktadır.

Bu durumda; dosyanın Orman Genel Müdürlüğü husumetiyle tekemmül ettirilmesi ve uyuşmazlığın çözümlenmesi gerekirken, davada İstanbul Valiliğinin de hasım mevkiinde tutulmak suretiyle karar verilmesinde usûl kurallarına uyarlık bulunmamıştır.