Danıştay 8. Daire E.2018/3335 K.2021/5147

Dava konusu istem: Başkent Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Sağlık Kurumları İşletmeciliği Bölümü'nde öğrenim görmekte iken aynı zamanda Hukuk Fakültesi'nde çift anadal lisans öğrenimi görmeye hak kazanan davacının, not ortalamasının 2.00'ın altına düştüğünden bahisle çift anadal programından kaydının silinmesine ilişkin davalı idarece tesis edilen işleme yapılan itirazın reddine dair işlemin iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:... , K:... kararında; çift anadal programına başvuru şartları arasında davacının eğitimine devam etmekte olduğu birinci anadaldaki not ortalamasına yönelik başarı durumuna ilişkin krtiterlere yer verildiği ve bu kriterler dikkate alınarak söz konusu çift anadal programına kabul edildiği,

dolayısıyla çift anadal programına başvuru şartları arasında yer alan birinci anadal programındaki genel not ortalamasının çift anadal programındaki kaydın silinmesi durumunda da dikkate alınması gerektiği, davacının birinci anadaldaki not ortalaması dikkate alınmaksızın sadece çift anadal programındaki genel not ortalamasına göre tesis edilen dava konusu işleminde hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince; istinaf başvurusuna konu kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve davalı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davalı idare tarafından, mevzuat hükümleri uyarınca öğrencilerin her iki anadaldaki öğretiminde de mevzuatta düzenlenen başarı kriterini sağlaması gerektiği, davacının not ortalamasının 2.00'ın altına düşmesi üzerine çift anadal programından ilişiğinin kesilmesinin mevzuat gereği olduğu, yapılan işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Davacı tarafından savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'ÜN DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin kabulü ile Bölge Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Davacının Başkent Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Sağlık Kurumları İşletmeciliği Bölümü'nde öğrenim görmekte iken aynı zamanda 2014-2015 akademik yılından itibaren Hukuk Fakültesi'nde çift anadal lisans öğrenimi almaya başlaması üzerine, anılan çift anadal programındaki genel not ortalamasının 2014-2015 akademik yılı güz döneminde 0,21; bahar döneminde 0.09, yaz döneminde 2,15. 2015-2016 akademik yılı güz döneminde 0,78; bahar döneminde 0,78, yaz döneminde 1,04.

2016-2017 akademik yılı güz döneminde 0,87 ile 2.00'ın altında kalması sebebiyle Başkent Üniversitesi Çift Anadal Lisans Programı Yönergesi'nin 6/g maddesi gereğince 23.01.2017 tarihi itibariyle çift anadal programından kaydının silinmesi ve yapılan itirazın reddi üzerine, bu işlemin iptali istemiyle bakılan dava açılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

24.04.2010 tarih ve 27561 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Yükseköğretim Kurumlarında Önlisans ve Lisans Düzeyindeki Programlar Arasında Geçiş, Çift Anadal, Yan Dal ile Kurumlar Arası Kredi Transferi Yapılması Esaslarına İlişkin Yönetmeliğin 4. maddesinin (a) bendinde;

çift anadal programı, başarı şartını ve diğer koşulları sağlayan öğrencilerin aynı yükseköğretim kurumunun iki diploma programından eş zamanlı olarak ders alıp, iki ayrı diploma alabilmesini sağlayan program olarak tanımlanmış, aynı Yönetmeliğin 17. maddesinin dördüncü fıkrasında da, "Öğrencinin çift anadal programından mezun olabilmesi için genel not ortalamasının en az 100 üzerinden 70 olması gerekir.

Tüm çift anadal öğrenimi süresince öğrencinin genel not ortalaması bir defaya mahsus olmak üzere 100 üzerinden 65'e kadar düşebilir. Genel not ortalaması ikinci kez 100 üzerinden 65'in altına düşen öğrencinin ikinci anadal diploma programından kaydı silinir." düzenlemesine yer verilmiştir.

İşlem tarihinde yürürlükte bulunan ve 17.8.2015 tarih ve 29448 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Başkent Üniversitesi Ön Lisans ve Lisans Eğitim-Öğretim Ve Sınav Yönetmeliği'nin 14. maddesinin beşinci fıkrasında, "Çift anadal ve yan dal programlarının açılışı, bu programlara öğrenci kabulü ve programların yürütülüşü, Başkent Üniversitesi Çift Anadal Lisans Programı Yönergesi ve Başkent Üniversitesi Yan Dal Programı Yönergesi uyarınca gerçekleştirilir." düzenlemesi yer almaktadır.

Başkent Üniversitesi Çift Anadal Lisans Programı Yönergesi'nin Çift Anadal Lisans Programına "Başvuru ve Kabul Koşulları" başlıklı 4. maddesinin (d) bendinde "Öğrencinin çift anadal lisans programına başvurabilmesi için başvurduğu yarıyıla kadar kayıtlı olduğu lisans programında aldığı tüm dersleri başarıyla tamamlamış olması, başvurusu sırasındaki genel not ortalamasının en az 2,26 olması ve anadal lisans programının ilgili yarıyılındaki başarı sıralamasının ilk %20’si içinde bulunması gerekir.

Not ortalaması yeterli olduğu halde, %20 içinde bulunmayan ancak, çift anadal yapılacak programın ilgili yıldaki taban puanından az olmamak üzere yeterli puana sahip olanlar da çift anadal programına başvurabilirler..." aynı Yönergenin " Başarı ve Mezuniyet" başlıklı 6. maddesinin (g) bendi de: " Öğrencinin çift anadal lisans programından mezun olabilmesi için genel not ortalamasının 2,26 olması gerekir.

Tüm çift anadal öğrenimi süresince öğrencinin genel not ortalaması bir defaya mahsus olmak üzere 2,00' ye düşebilir. Genel not ortalaması ikinci kez 2,00' ye düşen öğrencinin çift anadal çift anadal diploma programından kaydı silinir." düzenlemesi mevcuttur.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Yukarıda yer verilen mevzuat hükümleri incelendiğinde; öğrencilerin çift anadal programına gerek kabul edilmelerinde, gerekse anılan programa devam etmeleri ile mezuniyetlerinde, öğrencilerden, belirlenen asgari başarı şartını ve diğer koşulları yerine getirmelerinin arandığı hususunda şüphe bulunmamakta olup; bu halde, iki ayrı diploma programından eş zamanlı olarak ders alınması mümkün kılınarak, öğrencilere iki ayrı diploma alınabilmesi olanağı tanınmaktadır.

Öğrencilerin çift anadal programına kayıt yaptırabilmeleri için öncelikle birinci anadallarında başarı şartını sağlamaları, çift anadal programından mezun olabilmeleri için de öncelikle birinci anadal diploma programından mezun olmaları gerekmektedir.

İlgili Yönetmelik ve Yönergede söz konusu başarı kriteri için genel not ortalaması esas alınmakla birlikte, "genel not ortalaması"na dair tek bir tanım bulunduğundan; Yönetmelikte sözü edilen "genel not ortalaması" şartının öğrenim görülen anadallardan hangisi için arandığı, yapılacak genel değerlendirmeden ve bu ifadenin kullanıldığı yerlerden çıkarılmaktadır.

Buradan hareketle, dava konusu edilen Yönetmeliğin 17/4. maddesi ve Yönergenin 4. maddesi d bendi ve 6. maddesi g bendinde , çift anadal programına devam ve mezuniyet şartları düzenlendiğinden, maddede geçen genel not ortalaması ile kastedilenin de çift anadal programındaki ortalama olduğunun kabulü gerekmektedir. Söz konusu yaklaşım, Yönetmeliğin 16. maddesinin 6. fıkrasında geçen, "...İlgili çift anadal lisans programının, öğrencinin programın sonunda asgari olarak kazanması gereken bilgi, beceri ve yetkinliklere göre tanımlanmış öğrenim kazanımlarına sahip olmasını sağlayacak şekilde düzenlenmesi gerekir." hükmü ile uyumlu görülmektedir.

Aksi takdirde, birinci anadalda sağlanan başarının esas alınması halinde, öğrencinin ikinci anadaldaki başarısının düşük olması hususu gözardı edilecek; her iki anadaldaki not ortalamasının birlikte değerlendirilmesi halinde ise, birinci anadaldaki başarı öğrencinin çift anadaldaki başarısızlığını gidererek, çift anadal programı ile amaçlanan ve asgari olarak kazanılması gereken bilgi, beceri ve yetkinliklere engel olacaktır.

Bu itibarla, birinci anadal ile ikinci anadaldaki başarının, genel not ortalamasının birbirinden ayrı olarak değerlendirilmesi gerektiği, birinci anadaldaki başarının yalnızca çift anadal programına kayıt esnasında önem arz ettiği sonucuna varılmaktadır.

Bu durumda, davacının çift anadal programından ilişiğin kesilmesi hususu değerlendirilirken çift anadaldaki not ortalamasının dayanak alınmasında mevzuat uyarınca hukuka aykırılık bulunmadığı anlaşıldığından davacının birinci anadaldaki not ortalaması dikkate alınmaksızın sadece çift anadal programındaki genel not ortalamasına göre tesis edilen dava konusu işleminde hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle verilen dava konusu işlemin iptaline ilişkin Mahkeme kararında hukuki isabet görülmemiştir.

Bununla birlikte dava dosyasının incelenmesi sonucu dava konusu işlemin davacıya Rektör yardımcısının yazısıyla bildirilmiş olduğu görülmekte; ancak dosyada söz konusu işlemin kim/kimlerce tesis edildiğine ilişkin bir bilgi ve belge bulunmadığı anlaşılmaktadır.

Önlisans ve lisans düzeyindeki öğrencilerin yükseköğretim kurumlarındaki fakülte, yüksekokul, konservatuvar veya meslek yüksekokulu bünyesinde yer alan diploma programları arasında veya diğer yükseköğretim kurumlarındaki eşdeğer diploma programlarına yatay geçiş ile çift anadal, yandal ve yükseköğretim kurumları arasında kredi aktarımında uyulması gereken usul ve esasları düzenlemek üzere mevcut 24/04/2010 tarih ve 27561 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Yükseköğretim Kurumlarında Önlisans ve Lisans Düzeyindeki Programlar Arasında Geçiş, Çift Anadal,

Yan Dal ile Kurumlar Arası Kredi Transferi Yapılması Esaslarına İlişkin Yönetmelik ile çift anadal ve yan dal programlarının açılışı, bu programlara öğrenci kabulü ve programların yürütülüşünü düzenlemek amacıyla Yönetmeliğe uygun olarak yürürlüğe giren Başkent Üniversitesi Çift Anadal Lisans Programı Yönergesi uyarınca çift anadal programına öğrenci kabul işleminin Fakülte Yönetim Kurulu kararı uyarınca olacağı belirtilmiş olup; yetkide paralellik ilkesi uyarınca çift anadal programından ilişiğin kesilmesi işleminin de aynı Kurul tarafından tesis edilmesi gerektiği kanaatine varılmıştır.

Mahkeme tarafından işlemin kim tarafından tesis

edildiği araştırılarak yetkili kurul tarafından tesis edilip edilmediği bilgisine ulaşılarak karar verilmesi gerekirken söz konusu hususun araştırılmadığı görülmüş olup Mahkeme kararında bu yönüyle de hukuki isabet görülmemiştir.