Danıştay 8. Daire E.2018/3761 K.2021/3780

Dava konusu istem: Sakarya ili, Söğütlü ilçesi, Yeniköy mevkiinde yer alan ve İR: ... sayılı I-(b) grubu maden işletme ruhsatına istinaden ormanlık sahadan maden işletme izni ve maden altyapı tesis izni verilmesi istemiyle yapılan başvurunun "değerlendirmeye alınmamasına" ilişkin işlemin ... İdare Mahkemesi'nin ... tarih ve E: ..., K:... sayılı kararı ile iptal edilmesi üzerine yapılan nihai değerlendirme sonucunda izin talebinin reddine ilişkin ... tarih ve ... sayılı Orman Genel Müdürlüğü Sakarya Orman Bölge Müdürlüğü işleminin iptali istenilmektedir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E: ..., K: ... sayılı kararında; davacı şirkete maden işletme izni ve maden altyapı tesis izni verilmesinin Adapazarı Orman Bölge Müdürlüğü tarafından 30/06/2016 tarihinde tasdik edilen Maden İşletme ve Maden Altyapı Tesis İzinleri İçin Kesin İzin Raporu ve aynı tarihli onaylanan Değerlendirme Formuna göre.

6831 sayılı Orman Kanunu'nun 16. maddesine göre sakınca bulunmadığı, talebin ormanlar ve ormancılık üzerinde olumsuz etkisinin bulunmadığı tespitlerinin yapılmasına karşın, kamu yararı amacı ile hizmet gerekleri yönünden bilimsel ve teknik verilere dayalı hukuken kabul edilebilir nitelikte herhangi bir geçerli ve somut neden gösterilmeden Orman Genel Müdürlüğü tarafından salt takdir hakkına dayalı olarak reddedildiği anlaşılmakla, dava konusu işlemde sebep yönünden hukuka uyarlık bulunmadığı sonucuna varıldığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E: ..., K: ... sayılı kararında; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve davalı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davalı idare tarafından, talep edilen saha için daha önceden verilmiş bir izin olmadığı, bu nedenle doğal yapının bozulmadığı, talep sahasının verimli devlet ormanı olup işletilmek istenen madenin doğada birçok yerde bulunabilecek bir maden olduğu, bu nedenle dava konusu işlemde hukuka aykırılık olmadığı ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Davacı tarafından, madenin bulunduğu yerden çıkartılması gerektiği belirtilerek istemin reddi gerektiği savunulmuştur.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'NUN DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin kabulü ile usul ve yasaya aykırı olan Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, dosya tekemmül ettiğinden yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin işin gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Davacı şirket tarafından, Sakarya ili, Söğütlü ilçesi, Yeniköy mevkiinde yer alan ve İR: ... sayılı I-(b) grubu maden işletme ruhsatına istinaden, ormanlık sahadan maden işletme izni ve maden altyapı tesis izni verilmesi istemiyle idareye başvurulduğu, Adapazarı Orman Bölge Müdürlüğü'nün ... tarih ve ... sayılı işlemi ile izin talebinin değerlendirmeye alınmadığına dair işlem tesis edildiği, Söğütlü Orman İşletme Şefliği'nin ... tarih ve ... sayılı işlemi ile izin talebinin değerlendirmeye alınmadığının davacıya bildirildiği, ...

İdare Mahkemesi'nin ... tarih ve E: ..., K: ... sayılı kararı ile başvurunun değerlendirmeye alınmamasına ilişkin işlemlerin iptaline karar verildiği, bunun üzerine izin talebine ilişkin Adapazarı Orman Bölge Müdürlüğü tarafından 30.06.2016 tarihinde tasdik edilen Maden İşletme ve Maden Altyapı Tesis İzinleri İçin Kesin İzin Raporunun hazırlandığı, raporla davacıya maden işletme izni ve maden altyapı tesis izni verilmesinde 6831 sayılı Orman Kanunu'nun 16. maddesine göre sakınca bulunmadığının tespit edildiği,

yine Adapazarı Orman Bölge Müdürlüğü tarafından 30.06.2016 tarihinde onaylanan 2014/1 sayılı Genelge kapsamında değerlendirilen tüm talepler için hazırlanan Değerlendirme Formuna göre; talebin ormanlar ve ormancılık üzerinde olumsuz etkisinin bulunmadığı sonucuna varılmış olup izin talebinin değerlendirmeye alınması için dosyanın 30.06.2016 tarihli yazı ile Orman Genel Müdürlüğü İzin ve İrtifak Dairesi Başkanlığı'na gönderildiği, nihai değerlendirmede izin talebinin Orman Genel Müdürlüğü'nün ... tarih ve ... sayılı işlemiyle uygun bulunmadığı,

akabinde dava konusu ... tarih ve ... sayılı Orman Genel Müdürlüğü Sakarya Orman Bölge Müdürlüğü işlemiyle izin talebinin uygun bulunmadığının davacıya bildirildiği, bu işlemin iptali istemiyle bakılmakta olan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Uyuşmazlıkta, davacının ormanlık sahadan maden işletme izni ve maden altyapı tesis izni verilmesi istemiyle idareye yapmış olduğu başvurusunun "değerlendirmeye alınmamasına" dair tesis edilen işlemin ... İdare Mahkemesi'nin ... tarih ve E: ..., K: ... sayılı kararıyla iptal edildiği, bunun üzerine davacı tarafından yeniden yapılan başvuruyla 2577 sayılı Kanun'un 28. maddesi uyarınca bahsi geçen Mahkeme kararı doğrultusunda işlem tesis edilmesinin talep edildiği, bu başvuru sonucunda idarece yapılan değerlendirmeye göre davacının isteminin reddine karar verildiği görülmektedir.

Dava konusu işlemin, ... İdare Mahkemesi kararının uygulanması kapsamında tesis edildiği, başka bir ifadeyle davacının yapmış olduğu başvurunun "değerlendirmeye alınmamasına" ilişkin işlemin iptali üzerine başvurunun değerlendirmeye alınarak karara bağlandığı anlaşılmaktadır.

... İdare Mahkemesi'nin ... tarih ve E: ..., K: ... sayılı kararı Danıştay Sekizinci Dairesi'nin 13/02/2019 tarih ve E:2016/7974, K:2019,981 sayılı kararıyla ve "Davacının 08.01.2014 tarihinde ilk kez izin talebinde bulunduğu, 2014/1 sayılı Genelgenin 03.03.2014 tarihinde yayımlandığı dolayısıyla Genelgenin yayımlandığı tarihten önce ilk kez izin başvurusunda bulunan davacının durumunun, davalı idarenin 30.05.2014 tarihli yazısında belirtildiği üzere,

önce Değerlendirme Formundaki kriterlere göre incelenmesi sonra Genelge uyarınca izne konu edilmesi mümkün değilse Devlet Su İşleri ve Doğa Koruma ve Milli Parklar Genel Müdürlüğü'nün görüşü alınmaksızın talebin uygun bulunmadığının bildirilmesi gerekmektedir.

Davacının ilk kez izin başvurusunda bulunduğu da dikkate alındığında, izin talep ettiği yerin 2014/1 sayılı Genelge kapsamında %71'den fazla kapalı verimli orman statüsünü koruyan bir bölge olduğu ve bu durumda olanlara da Genelge kapsamında izin verilemeyeceği açıktır.

Bu durumda, Mahkemece davanın reddine karar verilmesi gerekirken, aksi yönde verilen kararın bozulması gerekmektedir." gerekçesiyle bozulmuş olup, karar düzeltme istemi aynı Dairenin 14/09/2021 tarih ve E:2019/7833, K:2021/3788 sayılı kararıyla reddedilmiştir.

Bu durumda, dava konusu işlem yargı kararının uygulanması amacıyla, değerlendirmeye alınmama işleminin iptali üzerine değerlendirme yapılmak suretiyle tesis edilmiş ise de, dava konusu işlemin tesis edilmesine sebep olan ve dayanağını oluşturan iptal kararının bozulması nedeniyle oluşan yeni hukuki duruma göre bir karar verilmesi gerektiğinden, temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmamıştır.