Danıştay 8. Daire E.2019/4280 K.2023/8184

2- ... VEKİLİ : Av. ...

KARŞI TARAF (DAVALI) : ... Belediye Başkanlığı VEKİLİ : Av. ...

İSTEMİN KONUSU

... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... gün ve E:... , K:... sayılı kararının, temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ

Dava konusu istem: Taksici esnafı olan davacılar tarafından, taksi durak değişiklik taleplerini değerlendirdirme ve durak yerlerini değiştirme yetkisinin Belediye Encümeni'ne verilmesi yönünde Edirne Belediyesi Taksi Yönetmeliği'nin Taksi Durak Verilmesi Ve Kaldırılması İçin Yapılacak İşler bölümünün 5-1 maddesinin 13. fıkrasının değiştirilmesine ilişkin Edirne Belediye Meclisi'nin ... tarih ve ... sayılı kararının iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E..., K:... sayılı kararda.

5393 sayılı Belediye Kanunu'nun 15. maddesi hükmüne göre, toplu taşıma araçları ile taksi sayılarını, bilet ücret ve tarifelerini, zaman ve güzergâhlarını belirlemek; durak yerleri ile karayolu, yol, cadde, sokak, meydan ve benzeri yerler üzerinde araç park yerlerini tespit etmek, işletmek ve işlettirmek belediyelerin yetkisine verildiğinden, taksi durak yer ve değişikliklerini belirlemek de belediyenin yetkisi içerisinde kaldığı, yasal düzenlemelerde ticari taksi durak yer ve değişikliklerinde meslek odasının ve taksici esnafının onayının alınacağına dair bir düzenleme de bulunmadığı,

bu durumda davalı idarenin yetkisi alanında kalan bir konuda yönetmelikle düzenleme getirmesinde ve bu yönde ticari taksi durak yerlerinin değişiklik taleplerinde meslek odası ve taksici esnafının çoğunluk görüşünün alınması düzenlemesinden vazgeçilerek, bu konudaki yetkinin belediye encümenine verilmesine ilişkin Edirne Belediye Meclisi'nin ... tarih ve ... sayılı dava konusu kararında hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılarak davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu kararın hukuka ve usule uygun olduğu ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davacılar tarafından, tüm taksi esnaflarının aleyhine düzenleme yapıldığı, alınan kararın şahsa özel olduğu, iptalini talep ettikleri karar ile ucuz taksi duraklarından pahalı taksi duraklarına geçiş yapıldığında işlek yerlerde bulunan pahalı durakları satın alan taksici esnafının mağdur edilebileceği, Edirne Belediyesi Taksi Yönetmeliği'nin aleyhlerine olacak şekilde değiştirildiği, hak ve kazanç kaybına uğradıkları ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Davalı idare tarafından istemin reddi gerektiği savunulmuştur.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'IN DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Edirne Belediyesi Taksi Yönetmeliği'nin Taksi Durak Verilmesi Ve Kaldırılması İçin Yapılacak İşler bölümünün 5-1 maddesinin 13. fıkrasında, ticari taksi araç sahiplerinin taksi durak yerlerini değiştirme taleplerinin meslek odasının uygun görüşü alınarak belediye encümenince karar bağlanacağı, durak yer değişikliğinden sonra 1 yıl geçmeden ve yine ticari taksi devir alanların devir tarihi üzerinden 3 yıl geçmeden durak yeri değişikliği talebinde bulunamayacağı,

ancak belirlenen bu süreler içerisinde durak yer değişikliği için geçilmek istenilen durakta boş kontenjan olması ve taksici esnafının 2/3 çoğunluğunun olumlu görüşü alanarak değişikliğe encümence karar verileceği düzenlenmiş iken, anılan Yönetmelik hükmü dava konusu ... tarih ve ... sayılı meclis kararı ile değiştirilerek,

ticari taksi araç sahiplerinin taksi durak yerlerini değiştirme taleplerinin belediye encümenince karar bağlanacağı, kuralı getirilmiş ve anılan kararla taksi durak değişikliği için meslek odası görüşü ve durakta bulunan taksici esanafının 2/3 çoğunluk görüşünün alınması usulü terkedilmiş olup, Yönetmelikte bu yönde yapılan değişikliğe ilişkin belediye meclis kararının iptali istemi ile bakılan dava açılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

5393 sayılı Belediye Kanunu'nun 14. maddesinin 1. fıkrasının (a) bendinde; belediyenin, mahallî müşterek nitelikte olmak şartıyla ulaşım, şehir içi trafik hizmetlerini yapma veya yaptırmanın belediyenin görev ve sorumlulukları arasında olduğu, 15. maddesinin (p) bendinde; kara, deniz, su ve demiryolu üzerinde işletilen her türlü servis ve toplu taşıma araçları ile taksi sayılarını, bilet ücret ve tarifelerini, zaman ve güzergâhlarını belirlemek; durak yerleri ile karayolu, yol, cadde, sokak, meydan ve benzeri yerler üzerinde araç park yerlerini tespit etmek ve işletmek, işlettirmek veya kiraya vermek;

kanunların belediyelere verdiği trafik düzenlemesinin gerektirdiği bütün işleri yürütmek işlerinin belediyenin yetki ve imtiyazları arasında yer aldığı, aynı Kanunun 17. maddesinde; belediye meclisinin, belediyenin karar organı olduğu düzenlenmiş.

18. maddesinde; belediye meclisinin görev ve yetkilerine, 84. maddesinde ise; bu Kanunla, belediyenin sorumlu ve yetkili kılındığı görev ve hizmetlerle sınırlı olarak, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununda bu Kanun hükümlerine aykırılık bulunması durumunda bu Kanun hükümlerinin uygulanacağı hükmüne yer verilmiştir

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Davanın, yukarıda anılan mevzuat hükümleri ve dosya içeriğiyle birlikte değerlendirilmesinden; belediye ve mücavir alan sınırları içerisindeki kara, deniz, su ve demiryolu üzerinde işletilen her türlü servis ve toplu taşıma araçları ile taksi sayılarını, zaman ve güzergâhlarını belirlemek; durak yerlerini tespit etmek ve işletme yetkisinin belediyenin yetki ve imtiyazları arasında yer aldığı açıkça belirtilmekle birlikte, anılan yetkinin belediyenin hangi organı tarafından kullanılacağı hususuna açıkça yer verilmediğinden, bu yetkinin kim tarafından kullanılacağının tespit edilmesi gerekmektedir.

Belediye meclisinin, belediyenin karar organı olması ve ilgili kanunda gösterilen esas ve usûllere göre seçilmiş üyelerden oluştuğu göz önünde bulundurulduğunda, karar organı olan belediye meclisinin görev ve yetkilerinin, yasada tahdidi olarak sayılan görev ve yetkilerle sınırlı olmadığı, 5393 sayılı Yasa'da belediyenin görev ve yetkileri arasında sayılan diğer konularda da görevli ve yetkili olduğu anlaşılmaktadır.

Bu durumda; belediyenin yetki ve imtiyazları arasında yer alan kara, deniz, su ve demiryolu üzerinde işletilen her türlü servis ve toplu taşıma araçları ile taksi sayılarını, zaman ve güzergâhlarını belirlemek; durak yerlerini tespit etmek ve işletme yetkisinin Belediye Meclisi'ne ait olduğu anlaşılmış olup Kanunda ise bu yetkinin Encümence kullanılacağına dair bir düzenlemeye açıkça yer verilmediği görülmektedir.

Kaldı ki davalı idarece anılan kararla taksi durak değişikliği için ilgili meslek odası görüşü ve durakta bulunan taksici esanafının 2/3 çoğunluk görüşünün alınması usulünün kaldırılma gerekçesinin açıklanamadığı anlaşılmıştır.

Bu itibarla, davanın reddi yönündeki ... İdare Mahkemesi kararına yönelik istinaf isteminin reddine ilişkin temyize konu Bölge Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.

KARŞI OY

(X)- Dava, taksici esnafı olan davacılar tarafından, taksi durak değişiklik taleplerini değerlendirdirme ve durak yerlerini değiştirme yetkisinin Belediye Encümeni'ne verilmesi yönünde Edirne Belediyesi Taksi Yönetmeliği'nin Taksi Durak Verilmesi Ve Kaldırılması İçin Yapılacak İşler bölümünün 5-1 maddesinin 13. fıkrasının değiştirilmesine ilişkin Edirne Belediye Meclisi'nin ... tarih ve ... sayılı kararının iptali istemiyle açılmıştır.

Edirne Belediyesi Taksi Yönetmeliği'nin Taksi Durak Verilmesi Ve Kaldırılması İçin Yapılacak İşler bölümünün 5-1 maddesinin 13. fıkrasının ... tarih ... sayılı meclis kararıyla düzenlenen eski halinde taksi durağı değişiklik talebinde bulunan ticari plakalı araç sahipleri için ilgili meslek odasının uygun görüşü ile belediye encümenince karara bağlanacağı, durak yer değişikliğinden sonra 1 yıl geçmeden ve yine ticari taksi devir alanların devir tarihi üzerinden 3 yıl geçmeden durak yeri değişikliği talebinde bulunamayacağı,

ancak belirlenen bu süreler içerisinde durak yer değişikliği için geçilmek istenilen durakta boş kontenjan olması ve taksici esnafının 2/3 çoğunluğunun olumlu görüşü alanarak değişikliğe encümence karar verileceği düzenlenmiş ... tarih ve ... sayılı meclis kararıyla değiştirilen yeni halinde de taleplerin encümence değerlendirileceği düzenleme altına alınmıştır.

Dava konusu uyuşmazlık ilgili meslek odası görüşü ve durakta bulunan taksici esanafının 2/3 çoğunluk görüşünün alınması düzenlemesinin kaldırılmasıyla sınırlı olarak açılmış olup bu kapsamda çözümlenmelidir.

Yasal düzenlemelerde ticari taksi durak yer ve değişikliklerinde ilgili meslek odasının ve taksici esnafının olumlu görüşünün alınacağına ilişkin bir düzenleme yer almamaktadır.

Öte yandan, belediye meclisince yetkisi kapsamında genel şartlar ortaya konularak taksi durak değişiklik taleplerini değerlendirdirme ve durak yerlerini değiştirme yetkisinin encümene verilmesinde hukuka aykırılık bulunmamaktadır.

Bölge İdare Mahkemesince verilen karar ve dayandığı gerekçe usul ve yasaya uygun olup, Mahkeme kararının bu gerekçeyle onanması gerektiği görüşüyle çoğunluk kararına katılmıyorum.