Danıştay 8. Daire E.2019/4516 K.2023/7283

Dava konusu istem: Davacı tarafından; Antalya ili, Muratpaşa ilçesi, … Bulvarı üzerinde, … Bulvarı ile … Bulvarı kesişim noktasında inşa edilen katlı kavşak sebebiyle … Mahallesi, … ada, … parselde bulunan taşınmazın 3 numaralı bağımsız bölümünde oluştuğu iddia edilen değer kaybına karşılık 35.000,00 TL'nin (ıslah sonrası 329.277,22 TL) idareye başvuru tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte ödenmesine karar verilmesi istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti:.

İdare Mahkemesince verilen … tarihli ve E:… , K:… sayılı kararda; bölge trafiğini rahatlatma amacıyla inşa edildiği belirtilen köprülü kavşak nedeniyle davacıya ait taşınmazda değer kaybı oluştuğu sabit olup taşınmazın aynına yönelik özel ve olağan dışı bu kaybın idarece tazmin edilmesinin sorumluluk hukukunun tabi sonucu olduğu, zira yapılan kavşağın inşası esnasında sınırlı süreyle katlanılmak durumunda kalınan bir kamusal külfet değil, taşınmazın değerinin kalıcı olarak etkilenmesiyle oluşan bir zararın söz konusu olduğu gerekçesiyle davanın kabulüne, 329.277,22 TL zararın 35.000,00 TL'lik kısmı için idareye başvuru tarihinden itibaren.

294.277,22 TL'lik kısmı için ıslah tarihinden işletilecek yasal faiziyle birlikte davalı idareden alınarak davacıya ödenmesine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: … Bölge İdare Mahkemesi … İdari Dava Dairesince; dava konusu taşınmaz, davacı tarafından Mahkeme kararından önce 25/08/2017 tarihinde … Fişek İthalat İhracat Limited Şirketi'ne satıldığından davaya konu taşınmazla davacının menfaat ilişkisinin kalmadığı, dolayısıyla bu taşınmazda oluşan değer kaybının tazminini istemekte meşru, kişisel, güncel menfaat ilişkisinin bulunmadığı gerekçesiyle davalı idarenin istinaf isteminin kabulüne, Mahkeme kararının kaldırılmasına, davanın 2577 sayılı Kanun'un 15/1-b maddesi uyarınca ehliyet yönünden reddine; davacının faiz başlangıç tarihine yönelik istinaf isteminin ise reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davacı tarafından, tam yargı davasında zararın giderilmediği ya da zararı doğuran durum ortadan kaldırılmadığı sürece ehliyetin sona ermeyeceği, taşınmazını değer kaybıyla satan davacının zararının geçici nitelikte olmadığı, uğranılan zararın karar tarihinde ve halen devam ettiği belirtilerek temyize konu kararın bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Davalı idare tarafından, istemin reddi gerektiği savunulmaktadır.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ … 'NUN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

İLGİLİ MEVZUAT

2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 2. maddesinin 1. fıkrasının (b) bendinde, idari işlem veya eylemlerden dolayı "kişisel hakları doğrudan muhtel olanlar" tarafından; Kanun'un 12. ve 13. maddelerinde de idari işlem veya idari eylemler nedeniyle hakları ihlal edilmiş ilgililer tarafından tam yargı davaları açılabileceği kurala bağlanmış; hak ihlâli, tam yargı davasının ön şartı olarak düzenlenmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Dava konusu taşınmaza ait tapu kaydının incelenmesinden; Antalya ili, Muratpaşa ilçesi, … Mahallesi, … ada, … parselde kayıtlı 2.493,00 m² alanlı arsa nitelikli taşınmazın kat irtifakına göre, depolu asma katlı dükkan nitelikli, … arsa paylı, 3 numaralı bağımsız bölümün … tarihli ve … yevmiye ile davacı adına tescil edildiği; işbu dava devam ederken davacının taşınmaz üzerindeki hak sahipliğinin 3. kişiye devredildiği görülmektedir.

Davacının taşınmazda hak sahibi olduğu dönemde doğan değer kaybı zararının karşılanması istemiyle açtığı işbu davanın niteliği ve özelliği gözetildiğinde; taşınmazın uğradığı değer kaybı zararının karşılanması için hak sahipliğinin davanın sonuna kadar devam etmesinin zorunluluk arz etmediği açık olup dava açma ehliyetinin hak sahipliğinin devriyle ortadan kalktığının kabulüne olanak bulunmamaktadır.

Öte yandan, taşınmazın değerine ilişkin hakkın taşınmazın durumunu bilerek satın alan yeni hak sahibi açısından gerçekleşmemesi nedeniyle, davayı takip hakkının yeni hak sahibine geçtiğinin kabul edilmesine ve davanın yeni hak sahibi yönünden devamına da olanak bulunmamaktadır.

Bu durumda, davanın ehliyet yönünden reddine ilişkin temyiz istemine konu kararda hukuki isabet bulunmamakta olup Danıştay Sekizinci Dairesince 15/12/2023 tarihinde verilen K:2023/7286, K:2023/7287, K:2023/7288 sayılı bozma kararlarında belirtilen gerekçeler de göz önünde bulundurularak uyuşmazlığın esası hakkında karar verilmesi gerekmektedir.