Danıştay 8. Daire E.2019/5747 K.2022/5380

Dava konusu istem: … Üniversitesi Diş Hekimliği Fakültesinde Öğretim Üyesi Yetiştirme Programı kapsamında araştırma görevlisi olan davacının, hizmetine ihtiyaç duyulmadığından bahisle görevine son verilmesine ilişkin işlemin iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararında; davalı idarenin 04.07.2018 Olur tarihli atama kararı ile davacının, … Üniversitesi, Diş Hekimliği Fakültesi, Klinik Bilimler Bölümü, Ağız, Diş ve Çene Cerrahisi Anabilim Dalına araştırma görevlisi olarak atandığı anlaşıldığından, iş bu davanın konusunun kalmadığı gerekçesiyle konusu kalmayan dava hakkında karar verilmesine yer olmadığına, davalı idarenin davanın açılmasına yol açtığı belirtilerek, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı idareden alınarak davacıya verilmesine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti:. Bölge İdare Mahkemesi ...

İdari Dava Dairesince; istinafa konu "karar verilmesine yer olmadığı" yönünde verilen kararda esas yönünden hukuka aykırılık bulunmadığından, davalı idarenin bu yöndeki istinaf başvurusunun reddi gerektiği; yargılama giderleri yönünden; davacının, dava konusu işlem tesis edildikten sonra yürürlüğe giren 2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu'na 7143 sayılı Kanun ile eklenen geçici 78. madde gereğince 2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu'nun 33/a maddesine göre atamasının yapılması nedeniyle işbu davanın konusu kalmadığından,

taraflar lehine vekalet ücretine hükmedilmemesi ve taraflarca yapılan yargılama giderlerinin de üzerilerinde bırakılması gerektiği, davalı idare aleyhine yargılama giderleri ve vekalet ücretine hükmedilmesinde hukuki isabet bulunmadığı gerekçesiyle davalı idarenin istinaf başvurusunun; kısmen (esasa yönelik olarak) reddine, kısmen (yargılama giderleri ve vekalet ücreti yönünden) kabulüne, istinafa konu edilen mahkeme kararının yargılama giderlerleri ve vekalet ücreti yönünden kaldırılmasına, yargılama giderlerinin taraflar üzerinde bırakılmasına, taraflar lehine vekalet ücreti takdirine yer olmadığına karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Bölge İdare Mahkemesi kararının, yargılama giderleri ve vekalet ücreti yönünden hukuka aykırı olduğu ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

İstemin reddi gerektiği savunulmuştur.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'IN DÜŞÜNCESİ : Hukuka aykırı olduğu anlaşılan Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 17. maddesinin ikinci fıkrası uyarınca davacının duruşma istemi yerinde görülmeyerek işin gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

İLGİLİ MEVZUAT

2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun ''Kararlarda bulunacak hususlar'' başlığını taşıyan 24/f maddesinde; kararlarda, yargılama giderleri ve hangi tarafa yükletildiğinin belirtileceği; ''Temyiz incelemesi üzerine verilecek kararlar'' başlığını taşıyan 49. maddesinin 1. fıkrasının (b) bendinde; temyiz incelemesi sonunda kararda yeniden yargılama yapılmasına ihtiyaç duyulmayan maddi hatalar ile düzeltilmesi mümkün eksiklik veya yanlışlıklar varsa Danıştay'ın kararı düzelterek onayacağı, kuralları yer almıştır.

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 323. maddesinde, vekille takip edilen davalarda kanun gereğince takdir olunacak vekâlet ücretinin yargılama ücreti kapsamında olduğu; 326. maddesinde, kanunda yazılı hâller dışında, yargılama giderlerinin, aleyhine hüküm verilen taraftan alınmasına karar verileceği; 330. maddesinde, vekil ile takip edilen davalarda mahkemece, kanuna göre takdir olunacak vekâlet ücretinin, taraf lehine hükmedileceği ''Esastan sonuçlanmayan davada yargılama gideri'' başlığını taşıyan 331. maddesinde; davanın konusuz kalması sebebiyle davanın esası hakkında bir karar verilmesine gerek bulunmayan hâllerde, hâkimin, davanın açıldığı tarihteki tarafların haklılık durumuna göre yargılama giderlerini takdir ve hükmedeceği kurala bağlanmıştır.

1136 sayılı Avukatlık Kanununun 164. maddesinde, avukatlık ücretinin, avukatın hukuki yardımının karşılığı olan meblağı veya değeri ifade edeceği kuralına yer verilmiştir.

Türkiye Barolar Birliğince 30.12.2017 tarih ve 30286 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesinin "Amaç ve Kapsam" başlığını taşıyan 1. maddesinde; "Mahkemelerde, tüm hukuki yardımlarda... Avukatlık Kanunu ve işbu Tarife hükümleri uygulanır...."; 3. maddesinin 1. fıkrasında; "Yargı yerlerince avukata ait olmak üzere karşı tarafa yükletilecek... ücretin belirlenmesinde, avukatın emeği, çabası... göz önünde tutulur." denilerek avukatlık ücretine hak kazanabilmek için hukuki yardımda bulunmuş olmak esas alınmıştır. Tarifenin 2. Kısmının 2. Bölümünde ise İdare Mahkemelerinde takip edilen ve duruşmasız sonuçlandırılan davalar için 1.090,00 TL asgari avukatlık ücreti öngörülmüştür.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Yasama organınca sonradan ihdas edilen yasal düzenlemeler dikkate alınarak tesis edilen işlemler sonucu davanın konusunun kalmaması nedeniyle karar verilmesine yer olmadığına karar verilmesi durumunda, davalı idarelerin davanın açılmasına sebebiyet vermediğinin kabul edilmesi suretiyle yargılama giderlerinden ve vekalet ücretinden sorumlu tutulmamasının, hukuk devletinin temel ilkeleri arasında yer alan ''öngörülebilirlik'', "hukuki güvenlik" ve "belirlilik" ilkelerini zedeleyeceği gibi mahkemeye erişim hakkını da ihlal edeceği açıktır.

Uyuşmazlıkta; davanın açılmasından sonra ihdas edilen, 2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu'na 11.05.2018 tarih ve 7143 sayılı Kanun ile eklenen geçici 78. madde uyarınca davacının 2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu'nun 33/a maddesine göre atamasının yapılması nedeniyle işbu davanın konusuz kaldığı anlaşıldığından, davanın açılmasına sebebiyet verdiği anlaşılan davalı idare aleyhine vekalet ücreti ve yargılama giderine hükmedilmesi gerekmektedir.

Bu bağlamda; … Bölge İdare Mahkemesi … İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının, "İdare Mahkemesince verilen karar tarihi itibarıyla yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi dikkate alınarak, davalı Gazi Üniversitesi Rektörlüğü aleyhine … TL vekalet ücretine ve … TL yargılama giderine hükmedilmesine" şeklinde 2577 sayılı Kanun'un 49. maddesinin 1. fıkrasının (b) bendi uyarınca düzeltilmesi gerektiği sonucuna ulaşılmıştır.