Danıştay 8. Daire E.2019/6456 K.2021/1232

Dava konusu istem: İzmir ili, … ilçesi … Okulu ve Eğitim Merkez Komutanlığı emrinde … kursiyeri olarak görev yapan davacının, hakkında yürütülen arşiv araştırması ve güvenlik soruşturmasının olumsuz sonuçlandığından bahisle Subay Eğitim Merkezinden (SUEM) çıkarılmasına ilişkin … tarih ve …/… Sayılı işlemin iptaline karar verilmesi istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ...

İdare Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararında; idarece açılan sınavı kazanan davacının, hakkındaki güvenlik soruşturmasının olumsuz olduğundan bahisle atama işlemlerinin sonlandırıldığı, güvenlik soruşturmasının olumsuz olarak değerlendirilmesinin ise, ilgili birimlerce yapılan araştırma sonucu düzenlenen bilgi notuna dayandırıldığı, söz konusu bilgi notunda ise, davacının polis memuru olan ağabeyi hakkında Fetö/PDY terör örgütü ile ilişkili olduğu ve OHAL döneminde çıkarılan Kanun Hükmünde Kararname ile kamu görevinden ihraç edildiği,

davacı hakkında ise sakıncalı görülebilecek bir duruma rastlanılmadığı ifadelerine yer verildiği görülmekte olup, bu durumda, cezaların şahsiliği ilkesi gereğince, kişisel sorumluluğun asıl olduğu sabit olmakla birlikte, atanılacak görevin, doğrudan ülkenin güvenliğinde, asayişin sağlanmasında önemli bir yere sahip olması,

bilgi notunda ağabeyi hakkında tespit edilen hususların niteliği ve doğrudan kamu düzeniyle ilgili olması karşısında, davacının, eğitim sonunda atanacağı Kurumun ve yürüteceği kamu görevinin özelliği de göz önünde bulundurulduğunda, dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Bölge İdare Mahkemesince; olayda, davacı hakkında yapılan güvenlik soruşturmasında; kendisi hakkında olumsuz bir bilgi bulunamadığı; ancak ağabeyi hakkındaki bilgiler nedeniyle davacı hakkında olumsuz değerlendirme sonucuna ulaşıldığı ve bunun üzerine davacının dava konusu işlem ile sözleşmeli subay eğitiminin sonlandırıldığı anlaşılmış olup, bu durumda, hukukun evrensel bir prensibi olan ceza sorumluluğunun şahsiliği ve hiç kimsenin başkasının fiilinden dolayı sorumlu tutulamayacağı prensibi göz önüne alındığında,

ideolojik herhangi bir faaliyeti bulunmayan ve herhangi bir suçtan hüküm giymemiş olan davacının, bilgi notunda yer alan ağabeyi hakkındaki ifadeler nedeniyle güvenlik soruşturmasının olumsuz değerlendirilerek sözleşmeli subay temel eğitiminin sonlandırılması ve ilişiğinin kesilmesine ilişkin dava konusu işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle istinaf başvurusunun kabulüyle, davanın reddi yönündeki kararının kaldırılmasına, dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ … DÜŞÜNCESİ : İstemin kabulü ile Mahkeme kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra işin gereği görüşüldü:

2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun "İdari davalarda genel yetki" başlıklı 32. maddesinde; "Göreve ilişkin hükümler saklı kalmak şartıyla bu Kanunda veya özel kanunlarda yetkili idare mahkemesinin gösterilmemiş olması halinde, yetkili idare mahkemesi, dava konusu olan idari işlemi veya idari sözleşmeyi yapan idari merciin bulunduğu yerdeki idare mahkemesidir. Bu Kanunun uygulanmasında yetki kamu düzenindendir." hükmü yer almakta olup, dava konusu işleme ilişkin özel bir yetki kuralı da bulunmamaktadır.

Yukarıda aktarılan yasal düzenleme uyarınca 2577 sayılı Kanunda veya özel kanunlarda yetkili idare mahkemesinin gösterilmemiş olması halinde, yetkili idare mahkemesinin, dava konusu olan idari işlemi yapan idari merciin bulunduğu yerdeki idare mahkemesi olduğu kuşkusuzdur.

Olayda, sözleşmeli subay temini kapsamında yapılan seçim aşaması sınavlarında başarılı olan davacı hakkında yürütülen arşiv araştırması ve güvenlik soruşturmasının olumsuz sonuçlandığı, bu durumun Jandarma ve Sahil Güvenlik Akademisi Başkanlığına bildirilmesi neticesinde ... tarihli Olur ile Subay Eğitim Merkezinden (SUEM) çıkarılmasına karar verildiği anlaşılmış olup, davacının ilişiğinin kesilmesine yönelik işlemin iptali istemiyle İçişleri Bakanlığı'na karşı açılan davada, genel yetki kuralı uyarınca uyuşmazlığın görüm ve çözümünde işlemi tesis eden idarenin bulunduğu yer idare mahkemesi olan Ankara İdare Mahkemesi yetkili bulunmaktadır.