Danıştay 8. Daire E.2020/3467 K.2022/4689

Dava konusu istem: Merzifon Polis Meslek Eğitim Merkezi Müdürlüğünde (POMEM) 19/1-2. Dönem Özel Harekat POMEM öğrencisi olan davacı tarafından; sağlık durumunun Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliği (ETSŞY) Ek-3-9-A maddesine uygun olmadığından bahisle POMEM Öğrencisi olamayacağına karar verilmesi üzerine POMEM ile ilişiğinin kesilmesine ilişkin, Emniyet Genel Müdürlüğü Polis Akademisi Başkanlığının … tarih ve … sayılı işleminin iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: …İdare Mahkemesince verilen … tarih ve E:…, K:… sayılı kararda.

Merzifon POMEM'de öğrenci adayı olan davacı hakkında düzenlenen Erzincan Mengücek Gazi Eğitim ve Araştırma Hastanesinin … tarih ve … sayılı sağlık kurulu raporunun Teşhis Hanesinde: "sağlam", Karar Hanesinde: "Polis Meslek Eğitim Merkezi Örencisi Olur" kararının verildiği, bunun üzerine Sağlık Komisyonunda görevli doktorun incelemesinde; "davacının Ortopedik yönden Ankara Atatürk Eğitim ve Araştırma Hastanesine sevkiyle 1-Kırık eklem içi mi. 2-Tespit malzemesi var mı.

3-Fonksiyon kaybı, şekil bozukluğu var mı? sorularının Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliği'nin Ek-3-9, (ortopedi)'ye göre açıklanması ve Polis Okulu öğrencisi olup olamayacağına dair sağlık kurulu raporu düzenlemenmesi" istemiyle hastaneye sevk edildiği ve anılan Hastanece düzenlenen … tarih ve … sayılı sağlık kurulu raporunda; "teşhis: S52.5-Radius alt uç kırığı, Z96.6-Ortopedik eklem implatı, karar: ETSŞY EK-3,9-B-1-a uyar POMEM öğrencisi olamaz." kararı verilmesi sonucunda Emniyet Genel Müdürlüğü Polis Akademisi Başkanlığının … tarih ve … sayılı işlemi ile Merzifon Polis Meslek Eğitim Merkezi Müdürlüğünden ilişiğinin kesildiği,

uyuşmazlıkta; davacının Mahkemenin 27.11.2018 tarihli ara kararıyla sevk edildiği Ankara Numune Eğitim ve Araştırma Hastanesince düzenlenen … tarih ve … sayılı raporun tanı hanesinde. "S52.5-Radius alt uç kırığı", Karar Hanesinde: "Sağ el opere radius alt uç kırığı. İmplantları çıkarılmış. Eklem hareketleri karşılaştırmalı olarak açık. Sağ el bilek volarinde eski skar mevcut. X-ray:eski colles fraktürü ve radius distalde eski tesbit izleri mevcut.

Ulna stiloid fragmante görünümdedir. Emniyet Sağlık Şartları Yönetmeliğinin 9-Ortopedi ve Travmatoloji bölümünün A-2a bendine uyar. Polis Mesleki Eğitim Merkezi Öğrencisi olamaz." kararının verildiği, davacının 19 Aralık 2016 - 28 Mart 2017 tarihleri arasında yapılan sınavlarda başarılı olarak Merzifon POMEM Müdürlüğünde 19/1-2.

Dönem Özel Harekat POMEM öğrencisi olarak geçici kaydının yapıldığı görüldüğünden, davacının POMEM sınavlarına girdiği tarihte yürürlükte bulunan 04.08.2003 tarihli mülga Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliğ kapsamında POMEM öğrenciliği için gerekli şartları taşıyıp taşımadığı hususunun sağlık kurulu raporuyla saptanması amacıyla Mahkemenin 29.05.2019 tarihli ara kararıyla sevk edildiği Ankara Şehir Hastanesince düzenlenen … tarih ve …sayılı raporda.

"Klinik Bulgular- Ortopedi ve Travmatoloji: Sağ Distal Radius Kırığı Nedeniyle 2 Yıl Önce Opere Edilen Hasta 1 Sene Önce İmplantları Çıkarılmış Eklem Romları Tam ve Normal. Teşhis: Z02-İdari amaçlar için muayene, Z47.8-Ortopedik izlem diğer, tanımlanmış.

Karar: ETSŞY EK 3, VI-A'ya uyar, POMEM öğrencisi olur." şeklinde görüş ve kanaati bildirildiği, bu durumda, davacının POMEM sınavlarına girdiği tarihte yürürlükte bulunan 04.08.2003 tarihli mülga Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliğine göre Polis Meslek Eğitim Merkezi öğrencisi olabileceği ortaya konulduğundan, davacının sağlık şartları nedeniyle Polis Meslek Eğitim Merkezinden ilişiğinin kesilmesine ilişkin işlemde hukuka uygunluk bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: … Bölge İdare Mahkemesi … İdari Dava Dairesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve davalı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davalı idare tarafından, davacının ETSŞY'nde belirtilen şartları taşımadığının sağlık kurulu raporlarıyla sabit olduğu, işlemin mevzuata ve hukuka uygun olarak tesis edildiği, temyiz isteminin kabulü gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Davacı tarafından savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'İN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü ile isteme konu … Bölge İdare Mahkemesi … İdari Dava Dairesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, dosya tekemmül ettiğinden yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Dava; Merzifon Polis Meslek Eğitim Merkezi Müdürlüğünde (POMEM) 19/1-2. Dönem Özel Harekat POMEM öğrencisi olan davacı tarafından; sağlık durumunun Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliği (ETSŞY) Ek-3-9-A maddesine uygun olmadığından bahisle POMEM Öğrencisi olamayacağına karar verilmesi üzerine POMEM ile ilişiğinin kesilmesine ilişkin, Emniyet Genel Müdürlüğü Polis Akademisi Başkanlığının … tarih ve … sayılı işleminin iptali istemiyle dava açılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

Polis Meslek Eğitim Merkezleri Giriş Yönetmeliği'nin 1. maddesinde; ''Bu Yönetmeliğin amacı, Polis Akademisi Başkanlığına bağlı Polis Meslek Eğitim Merkezlerine alınacak öğrencilerde aranılacak şartlar ile giriş sınavlarına ilişkin usul ve esasları düzenlemektir.'' hükmüne, 8. maddesinde; ''POMEM’lere başvuru yapacak adaylarda aşağıdaki şartlar aranır...f) Sağlık Yönetmeliğinde belirtilen şartları taşımak ...'' hükmüne, 17. maddesinde; ''(1) POMEM’lere, kesin başarı listesine göre planlanmış asıl adayların geçici kayıtları yapılır.

Geçici kayıtları yapılan adayların sağlık kurulu raporları incelenmek üzere Sağlık İşleri Dairesi Başkanlığına gönderilir. İlgili Daire Başkanlığı inceleme sonucuna göre raporunda eksiklik görülen adayların eksikliklerini tamamlatır. Gerekirse öğrenciyi yeniden muayene edebilir veya ettirebilir. Sağlık Yönetmeliğine göre POMEM öğrencisi olup olamayacağına ilişkin karar verir ve bu kararı, gereği yapılmak üzere Başkanlığa bildirir.

(2) Sağlık İşleri Dairesi Başkanlığınca “Polis Meslek Eğitim Merkezi Öğrenci Adayı Olamaz” kararı verilen adayların ilişikleri, Başkanlık onayı ile kesilir ve POMEM’lere gereği yapılmak üzere bildirilir." hükmüne, 18. maddesinde. "POMEM’lere geçici kaydı yapılan adaylar Başkanlığın belirleyeceği takvim doğrultusunda intibak eğitimine tabi tutulurlar. Bu süre içinde POMEM Müdürlükleri tarafından Sağlık Yönetmeliği hükümlerine göre sağlık kurulu raporları aldırılır.

Ayrıca, intibak eğitimi başlangıcından itibaren adayların güvenlik soruşturmaları ve arşiv araştırmaları yaptırılır. Yapılan güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması ile ilgili sonuçlar POMEM Yönetim Kurulunca değerlendirilerek karara bağlanır." hükmüne, 22. maddesinde; ''(1) Geçici kaydı yapılan adayların 8 inci maddede belirtilen esaslara göre POMEM Müdürlüklerince güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması tamamlattırılır.

Güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması ile sağlık kurulu raporu sonucu olumlu olan adayların kesin kayıtları yapılır. (2) Güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması olumsuz olan veya Sağlık Yönetmeliğinde belirtilen nitelikleri taşımadıkları anlaşılan, istifa eden ya da vefat eden adayların dosyaları POMEM Müdürlüğü tarafından Başkanın onayı ile işlemden kaldırılmak üzere Başkanlığa gönderilir. ..."' hükmüne yer verilmiştir.

03.01.2018 günlü, 30290 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliği’nin "Okullara Alınacak Öğrenci Adaylarında Aranacak Sağlık Şartları" başlıklı 5. maddesinde. "Okullara alınacak öğrenci adayları, A dilimi sağlık şartlarına uygun olmak zorundadırlar.

Bu Yönetmelikte bire bir karşılığı olmayan durumlarda, bu Yönetmeliğin 21 inci maddesi gereği, öğrenci adayının muayenesini yapan hastane sağlık kurulu doktorları, kişinin hastalığının uygun olabileceği dilim hakkında karar verir.

B-C-D-E dilimlerinde geçen hastalığı olanlar veya 21 inci madde gereği değerlendirildiğinde hastalıklarının B-C-D-E dilimlerine uyduğuna, A dilimine uymadığına karar verilenler öğrenci olamazlar." hükmü, "Öğrenci Adaylarının Giriş Raporlarının Ve Diğer Belgelerinin Sağlık Komisyonunca İncelenmesi" başlıklı 10. maddesinde; "(1)Öğrenci adaylarına ait giriş raporları ve sağlıkla ilgili diğer belgeleri, sağlık komisyonu tarafından incelenir.

Bu inceleme sonucunda; rapordaki laboratuvar ve diğer test yöntemlerinin sonuçları, muayene bulgu ve sonuçları ile teşhis, dilim ve karar arasında çelişki olmayan durumlarda, öğrenci adayı hakkında tek raporla, “Öğrenci Olur” veya “Öğrenci Olamaz” şeklinde kesin karar verilebilir.

(2) Bulgu, teşhis ve dilim yönünden, verilen kararın bu Yönetmelik hükümlerine uygun olmadığının tespiti halinde; rapor aynı hastaneye iade edilebilir veya öğrenci adayı başka bir tam teşekküllü hastaneye bulgu, teşhis, dilim ve karar ile ilgili sağlık kurulu raporu aldırılmak üzere sevk edilebilir. Sevk edilen hastaneden alınan sağlık kurulu raporundaki veya iade dönüşü gelen giriş raporundaki bulgu, teşhis, dilim ve karara göre öğrenci olup olamayacağına karar verilir.

Çelişkili durum devam ediyorsa, giriş raporu veya danışman hastane raporu aynı hastaneye iade edilebilir veya öğrenci adayı hakkında netlik oluşana kadar 19 uncu maddede belirtilen danışman hastanelerin görüşüne başvurulabilir. Bulgu, teşhis, dilim ve karar yönünden bu Yönetmelik hükümlerine uygun olan sağlık kurulu raporuna göre karar verilir." hükmü yer almaktadır.

Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliği EK-3-9-A (Ortopedi ve Travmatoloji) maddesinde; "Ortopedi ve travmatoloji yönünden sağlam olacaktır.

Bu sisteme ait kronik hastalığı, sürekli diyet uygulamasıyla veya ilaç tedavisiyle kontrol altında tutulmayı gerektirecek bir hastalığı, tedavisiz şekilde remisyonda olsa dahi sürekli olarak kontrol altında tutulmayı gerektirecek bir hastalığı, organ ve sistem fonksiyonlarını etkileyen bir hastalığı, sakatlığı olanlar ile doğuştan (konjenital) veya sonradan (cerrahi-travmatik) organ eksikliği veya organ yokluğu olanlar (aşağıdaki istisnai maddeler hariç) öğrenciliğe kabul edilmezler.

Bu bölümde ifade edilmemiş tanılarda, kişinin muayenesini yapan ilgili uzman doktor ve sağlık kurulu doktorları, hastalığın seyrini ve derinliğini dikkate alarak, bu Yönetmeliğin 21 nci maddesine göre uygun olan dilim için karar verir.

B-C-D dilimlerinde tanımlanan hastalıklar öğrenciliğe engeldir.

Bu Yönetmeliğin 7 nci maddesinin ikinci fıkrasının (a) bendi gereği aday mevcut sağlık durumu ile değerlendirilir.

(1) Ortopedik yönden;

a) Konservatif metotla veya operasyonla tedavi edilip tam şifa bulmuş, patolojik olmayan, sekelsiz iyileşmiş eklem dışı kırıklar sağlam kabul edilir.

b) Tanısal amaçla yapılan, herhangi bir cerrahi müdahale yapılmadığı kanıtlanan artroskopik girişimler sağlam kabul edilir.

c) Anatomik ve fonksiyonel bütünlüğü bozmayan, komplikasyonsuz, 2cm’den (2cm dahil) küçük olan, yumuşak dokuların içindeki (eklem hariç) yabancı cisimler sağlam kabul edilir.

ç) Dokuların içindeki yabancı cisimlerin, anatomik ve fonksiyonel bütünlüğü bozmayacak şekilde, başarılı cerrahi ile çıkarılmış halleri sağlam kabul edilir.

d) Polidaktili, sindaktili için yapılan, anatomik ve fonksiyonel bozukluk yapmayacak, eşgal belirtmeyecek, başarılı cerrahi girişimler sağlam kabul edilir.

e) Fonksiyonel kısıtlılık yapmayan, klinik belirti vermeyen, sadece radyolojik olarak saptanan tek seviyedeki spina bifida occulta, tek veya çift taraflı sakralizasyon, tek vertebrada lumbalizasyon sağlam kabul edilir.

f) 0-10 derece arası (10 derece dahil) skolyoz sağlam kabul edilir.

g) Flexible pes planus sağlam kabul edilir." düzenlemesine yer verilmiştir.

Öte yandan, davacının POMEM sınavlarına girdiği tarihte yürürlükte bulunan ve 04/08/2003 tarih ve 25189 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren mülga Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliği'nin "Kas ve İskelet Sistemi Hastalıkları" başlıklı EK-3-VI-A maddesinde; "A) (Değişik:RG-27/10/2010-27742) Mevcut haliyle organ ve sistem fonksiyonlarını bozmayan progresyon göstermeyen, tıbbi tedavi ihtiyacı olmayan olgular öğrenciliğe kabul edilir. Bu sisteme ait noksan, anomali, kronik ve ilerleyici hastalık, hareket kısıtlılığı ve geçirilmiş bir ameliyat olmayacaktır. Ancak;

1) Konservatif metotla veya operasyonla tedavi edilip tam şifa bulmuş, patolojik olmayan, sekelsiz eklem dışı kırıklar, okullara alınacak öğrenci adaylarında sağlam kabul edilir. (Eklem içine yapılan artroskopik girişim öğrenciliğe kabul edilmez).

2) Hiçbir klinik belirti vermeyen sadece radyolojik olarak saptanan tek seviyedeki spina bifida occulta, tek ve çift taraflı sakralisazyon, tek vertebrada lumbalisazyonu olanlar öğrenciliğe kabul edilir (Skolyoz mevcudiyetinde öğrenciliğe kabul edilmez)

3) Hareket ve fonksiyonlarına mani olmayan flexıbl pesplanuslar öğrenciliğe kabul edilir.

4) (Ek:RG-14/12/2012-28497) El ve ayaktaki başarılı şekilde yapılan cerrahi ile düzeltilmiş, eşkal belirleyici olmayan anatomik ve fonksiyonel olarak bütünlüğü bozulmamış polidaktili ve sindaktili durumları öğrenciliğe kabul edilir.

5) (Ek:RG-14/12/2012-28497) Çıkarılmaları durumunda eşkal belirleyici olmayan, eklem hareket ve fonksiyonlarını bozmayan kırık tespiti için konulmuş eklem dışı plaklar ve yabancı cisimler öğrenciliğe kabul edilir." hükmü yer almıştır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Yukarıdaki mevzuat kapsamında; POMEM öğrenci adaylarının geçmişinde ortopedik yönden kırık, atroskopik veya açık cerrahi girişim mevcut ise, bu kırık, atroskopik veya açık cerrahi girişimin eklem içi mi, yoksa eklem dışı mı olduğunun ortaya konulması önem arz etmektedir. Zira; mevzuat çerçevesinde eklem içindeki kırık, atroskopik veya açık cerrahi girişimler öğrenciliğe engel iken, tam şifa bulmuş olması koşuluyla, eklem dışı kırık, atroskopik veya açık cerrahi girişimler öğrenciliğe engel teşkil etmemektedir.

Ankara Şehir Hastanesince düzenlenen ve …İdare Mahkemesince hükme esas alınan … tarih ve … sayılı raporda; davacının "Sağ Distal Radius Kırığı Nedeniyle 2 Yıl Önce Opere Edildiği" belirtilmişse de, bu kırık ve operasyonun "eklem içi mi, eklem dışı mı" olduğu hususunun belirtilmediği, anılan hastaneden (Ankara Şehir Hastanesi) alınacak yeni rapor ile bu hususların açığa kavuşturulması suretiyle davacının POMEM Öğrencisi olup olamayacağın ortaya konulması, akabinde Mahkemece yeniden karar verilmesi gerektiği sonucuna ulaşılmıştır.

Bu itibarla, … İdare Mahkemesinin dava konusu işlemin iptali yolundaki kararına yönelik istinaf isteminin reddine ilişkin temyize konu …Bölge İdare Mahkemesi … İdari Dava Dairesi kararında bu yönüyle hukuki isabet bulunmamaktadır.