Danıştay 8. Daire E.2020/5007 K.2022/6407

2- (DAVALILAR) 1- … Valiliği 2- … Bakanlığı VEKİLİ : Av. …

İSTEMİN KONUSU

…Bölge İdare Mahkemesi … İdari Dava Dairesinin … gün ve E:…, K:… sayılı kararının, karşılıklı olarak temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ

Dava konusu istem: Davacılar … ve … tarafından, çocukları ...'ın arkadaşıyla oyun oynamak için 10/09/2015 tarihinde girdiği …İlköğretim Okulunun koridorunda daha önce yere dökülen kimyasal tozlar sebebi ile yere düşmesi sonucu vücudunda 2. derece yanıklar oluştuğu iddia edilerek, olayda davalı idarenin hizmet kusuru bulunduğundan bahisle fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla … için 1.000,00 TL maddi ve 100.000,00 TL manevi, baba … için 50.000,00 TL maddi ve 50.000,00 TL manevi ve anne …için 70.000,00 TL manevi olmak üzere toplam 371.000,00 TL tazminatın; olay tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmesi istenilmektedir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen … tarih ve E:…, K:… sayılı kararda; davacılardan ...'ın vücudunda oluşan yanıklar nedeniyle sağlık problemine maruz kaldığı sabit olmakla birlikte, söz konusu yanıkların 10/09/2015 tarihinde … İlkokulunda gerçekleştiği iddia edilen olay kapsamında oluştuğunun hukuken itibar edilebilir şekilde tespit edilemediği, dolayısıyla davacıda oluşan sağlık problemi ile 10.09.2015 tarihinde gerçekleştiği iddia edilen olay arasında nedensellik bağı kurulamadığı sonucuna varılarak, davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti:. Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince; okul kapısının kırık ve açık vaziyette ve içindeki eşyaların bir kısmının çalınmasına, laboratuvardaki bir kısım kimyasalların yere dökülmüş halde bulunmasına ve bu arada çocukların içeriye girmesine sebebiyet veren okul idaresinin %75 oranında hizmet kusuru bulunduğu,

davacı anne ve babanın 4721 sayılı Türk Medeni Kanununun 339.maddesinde öngörülen velayetten kaynaklı bakım, gözetim ve eğitim görevlerini gereği gibi yerine getirmedikleri açık olduğundan, tazminat hukuku bakımından ebeveynin de olayda %25 oranında müterafik kusurlu oldukları, Adli Tıp Kurumu 3.Adli Tıp İhtisas Kurulu tarafından yapılan muayenesi sonucu hazırlanan … tarihli ve … sayılı raporda; çocuğun %5 oranında vücudunda işlev kaybı meydana geldiğinin belirlenmesi sebebiyle dosya üzerinde bilirkişi incelemesi yaptırıldığı, ve bilirkişi raporunda;

maluliyet oranına ve kusur durumuna göre davacı çocuğun uğradığı zararın 70.755,21 TL olduğu hesap edilmiş, bu rapora istinaden dosyaya sunulan 25.02.2020 tarihli miktarı arttırım dilekçesi ile davacı çocuk için talep edilen tazminat miktarın 70.755,21 TL'ye çıkarıldığı, davacı baba için tedavi giderlerine karşılık 50.000,00 TL maddi tazminat talep edilmişse de, dosyaya sunulan bir adet faturaya itibar edilerek,

davacı ... adına düzenlenen bu faturada alındığı belirtilen Yanık … ve … isimli krem için ödenen 2.540,00 TL'nin, davacıların kusuru nispetinde yapılan tenzil sonucu belirlenen 1.905,00 TL'nin davacı babaya tazminat olarak ödenmesi gerektiği sonucuna varılarak,

davacıların istinaf başvurularının kısmen kabulü davalı idarelerin hizmet kusuru bulunan olay nedeniyle davacıların uğramış oldukları toplam (70.755,21 TL + 1.905,00 TL=) 72.660,21 TL maddi zararın, çocuk ve baba için dava dilekçesinde talep edilen (1.000,00-TL + 1.905,00 TL =) 2.905,00 TL'si için idareye başvuru tarihinden, çocuk için miktar arttırım dilekçesi ile arttırılan 69.755,21 TL'si için miktar arttırım dilekçesinin davalı idareye tebliğ edildiği tarihten itibaren işletilecek yasal faiziyle birlikte tazmin edilmesi gerektiği, zarara yol açan hadisenin oluş şekli,

doğurduğu etkiler ve yaralanmanın düzeyi (engellilik oranı) ile davalı idarenin hizmet kusurunun ağırlığı dikkate alınarak çocuk için belirlenen 15.000,00 TL, anne ve babanın her biri için belirlenen 5.000,00 TL olmak üzere toplam 25.000,00 TL manevi tazminata, davacıların %25 müterafik kusur indirimi uygulanmak suretiyle takdir edilen toplam (25.000,00 x 0,75=) 18.750,00 TL manevi tazminatın idareye başvuru tarihinden itibaren işletilecek yasal faiziyle birlikte davalı idarelerce davacılara ödenmesi,

fazlaya ilişkin manevi tazminat talebi ile faiz talebinin ise reddine karar verilmesi gerektiği gerekçesiyle, davacıların istinaf başvurularının kısmen kabulü ve kısmen reddi ile ... İdare Mahkemesinde verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararın kaldırılmasına toplam 72.660,21 TL maddi 18.750,00 TL manevi tazminatın davalı idarelerce davacılara ödenmesine fazlaya ilişkin istemlerin reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENLERİN İDDİALARI

Davacılar tarafından, takdir edilen manevi tazminatların düşük olduğu, kararın bozulması gerektiği ileri sürülmektedir. Davalı idareler tarafından, olayda idarenin hizmet kusurunun bulunmadığı, kararın bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Taraflarca savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'IN DÜŞÜNCESİ

Bölge İdare Mahkemesi kararının kısmen onanması, kısmen bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, dosya tekemmül ettiğinden davalı idarelerin yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Davacılar ... ve ... tarafından, çocukları ...'ın arkadaşıyla oyun oynamak için 10/09/2015 tarihinde girdiği ... İlköğretim Okulunun koridorunda daha önce yere dökülen kimyasal tozlar sebebi ile yere düşmesi sonucu vücudunda 2. derece yanıklar oluştuğu iddia edilerek, olayda davalı idarenin hizmet kusuru bulunduğundan bahisle fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla ... için 1.000,00 TL maddi ve 100.000,00 TL manevi, baba ... için 50.000,00 TL maddi ve 50.000,00 TL manevi ve anne ... için 70.000,00 TL manevi olmak üzere toplam 371.000,00 TL tazminatın; olay tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmesi istemiyle bakılmakta olan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.

İLGİLİ MEVZUAT

Anayasanın 'Yargı yolu' başlıklı 125. maddesinin 7. fıkrasında; "İdare, kendi eylem ve işlemlerinden doğan zararı ödemekle yükümlüdür." hükmüne yer verilmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Davanın manevi tazminata ilişkin kısmının temyiz istemleri yönünden: Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, taraflarca ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

Davanın maddi tazminata ilişkin kısmına ilişkin temyiz istemleri yönünden:

Bölge İdare Mahkemesince dava konusu olayın meydana gelmesinde, laboratuvardaki bir kısım kimyasalların yere dökülmüş halde bulunmasına ve bu arada çocukların içeriye girmesine sebebiyet veren okul idaresinin %75 oranında hizmet kusuru bulunduğu, davacı anne ve babanın 4721 sayılı Türk Medeni Kanununun 339.maddesinde öngörülen velayetten kaynaklı bakım, gözetim ve eğitim görevlerini gereği gibi yerine getirmedikleri için ebeveynlerinin de olayda %25 oranında müterafik kusurlu oldukları, kabul edilerek dosyanın aktüerya bilirkişisine gönderildiği ve bu kusur oranlarına göre yapılan hesaplama esas alınarak karar verildiği görülmüştür.

Dava konusu olayda yaralanan diğer bir çocuk için ... İdare Mahkemesinin ...tarih ve 2016 esasına kayden açılan davada verilen ...tarih ve K:...sayılı davanın reddi yönündeki karar, davacılar tarafından istinaf edilmiş ve, ...Bölge İdare Mahkemesi ...İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:...sayılı kararı ile olayda davalı idarenin %50 oranında hizmet kusuru bulunduğu gerekçesiyle İdare Mahkemesi kararı kaldırılarak davanın kısmen kabulüne ve kısmen reddine karar verilmiştir. Bölge İdare Mahkemesince davalı idarenin %50 idari hizmet kusuru bulunduğuna dair gerekçesi Dairemizce de uygun bulunarak karar, 10/11/2022 tarih ve E:2021/8108, K:2022/6406 sayılı kararımızla onanmıştır.

Uyuşmazlıkta, meydana gelen olayda davalı idarenin hizmet kusurunun bulunduğu açık olmakla birlikte, aynı olay nedeniyle Bölge İdare Mahkemesi tarafından daha önce kabul edilen %50 idari hizmet kusuru yerine bu davada %75 hizmet kusuru bulunduğunun kabul edilmesinde hukuka uygunluk bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

Bu durumda, olayın meydana gelmesinde idarenin %50 hizmet kusuruna göre yeniden yapılacak hesaplamaya göre maddi tazminat miktarının tespit edilmesi gerekmektedir.

Bu itibarla, davacıların maddi tazminat istemlerinin kısmen kabulüne ilişkin Bölge İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.