Danıştay 8. Daire E.2020/5265 K.2023/6158

Dava konusu istem: … ili, … ilçesi hudutları içerisinde bulunan bir saha için IV. grup maden ruhsatı verilmesine yönelik bakanlık sistemi üzerinden yapılan … tarih ve …sayılı maden arama ruhsat başvurusunun, müracaat edilen sahada "1150104" Erişim numaralı yasak alan bulunması nedeniyle hak sağlayamadığı gerekçesiyle reddine dair 21/11/2018 tarihli işlemin iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ...

İdare Mahkemesince verilen … tarih ve E:…, K:… sayılı kararda; maden faaliyetlerine kısıtlanacak ya da kapatılacak alanların kamu kurum ve kuruluşların görüşü doğrultusunda Bakanlık tarafından yapılabileceği, kamu kurum ve kuruluşlar (valilikler) tarafından Bakanlığa kısıtlanacak ya da kapatılacak alanlarla ilgili yapılan tespitlerin iletileceği, bunun dışında kurum ve kuruluşların (valiliklerin) madencilik faaliyetlerine kısıtlı veya kapalı alanları belirleme yetkisinin bulunmadığı,

diğer yandan özel çevre koruma bölgeleri, milli parklar, yaban hayatı koruma ve geliştirme sahaları, muhafaza ormanları, 4/4/1990 tarihli ve 3621 sayılı Kıyı Kanununa göre korunması gerekli alanlar, 1 inci derece askeri yasak bölgeler, 1/5000 ölçekli imar planı onaylanmış alanlar, 1 inci derece sit alanları ile madencilik amacı dışında tahsis edilen ve Genel Müdürlük tarafından uygun görüş verilen elektrik santralleri, organize sanayi bölgeleri, petrol, doğalgaz ve jeotermal boru hatları gibi yatırım alanlarına ait koordinatlar ilgili kurumlar tarafından genel müdürlüğe bildirileceği,

bu gibi alanların tamamıyla kısıtlı veya kapalı alan olmadığı, bu gibi alanların da yine bakanlık tarafından gerekli değerlendirmeler yapılmak suretiyle ruhsat verilebileceği ve akabinde kamu kurum ve kuruluşlarından izin alınmak üzere ruhsat sahiplerine 1 yıllık süre verileceği, bu durumda, madencilik faaliyetlerine kısıtlanacak veya kapatılacak alanları belirleme yetkisinin münhasıran Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı'nın (Maden ve Petrol İşleri Genel Müdürlüğü) uhdesinde bulunduğu anlaşıldığından,

davacının talepte bulunduğu alanın Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı (Maden ve Petrol İşleri Genel Müdürlüğü) tarafından madencilik faaliyetlerine kısıtlı veya kapalı olarak belirlenmeksizin, salt bu konuda yetkisi bulunmayan. Valiliği'nin … tarihinde yaptığı ".

Doğal Sit" kapsamında tüm grup madenlerde madencilik faaliyetlerine kapalı alan belirlemesi esas alınmak suretiyle davacının ruhsat talebinin reddine ilişkin dava konusu işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Mevzuat hükümleri gereği, madencilik faaliyetlerinin yapılması ve ruhsatlandırma işlemlerinin yürütülmesi ile ilgili olarak yeni verilecek ruhsat alanlarına, temdit talepleri dahil ruhsat verilen alanlarda kazanılmış haklar korunmak kaydıyla, ilgili kurumların görüşleri alınarak Bakanlık tarafından kısıtlama getirilebileceği, ilk müracaat veya ihale yolu ile yapılacak ruhsatlandırmalarda müracaatın yapılacağı alanlar diğer kanunlar ile getirilen kısıtlamalar gözönüne alınarak Bakanlıkça ruhsat müracaatına kapatılabileceği öngörülmekte;

diğer kanunlarla getirilen kısıtlamalar Maden Kanunun ek 7. maddesinde sayılmakta olup, bu sayılanlar arasında 2863 sayılı Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kanunu kapsamında görev yapan Koruma Bölge Kurulları tarafından alınmış "doğal sit tescil kararları" da yer aldığını,

… Valiliği tarafından … tarihinde, "… Doğal Sit Alanı" hakkındaki tescil kararı ile tüm grup madenlerde madencilik faaliyetlerine kapalı alan görüşünün bildirilmesi üzerine davalı MAPEG (6309 sayılı Yasa döneminde Maden İşleri Genel Müdürlüğü) tarafından, 1/25000 ölçekli paftalara işlenen bu alanın yapılacak müracaatlara yasak alan olarak değerlendirilmesinde ve davacı tarafından yapılan maden arama ruhsat başvurusunun, müracaat sahasında ER:1150104 sayılı yasak alan bulunduğundan bahisle idarece reddedilmesine hukuka aykırılık; dava konusu işlemin iptali yolundaki İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet görülmeyerek, davalı idarenin istinaf başvurusunun kabulüne karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davacı tarafından, idarenin kanuniliği ilkesi uyarınca idarenin iş ve işlemlerinin kanuna uygun olması gerektiği, erişime yasaklı denilen bölgelerde Mahkeme kararıyla verilmiş ruhsatların yer aldığı, dolayısıyla anılan bölgenin erişime engelli alan olmadığı ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Davalı idare tarafından, istemin reddi gerektiği savunulmuştur.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'İN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.