Danıştay 8. Daire E.2020/535 K.2022/1977

Dava konusu istem: Trabzon Polis Meslek Eğitim Merkezinde öğrenci adayı olan davacı tarafından, almış olduğu Sağlık Kurulu Raporunun Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliği'nin EK-3-1-A ve Ek-3-4-A maddesine uymadığından bahisle Polis Meslek Eğitim Merkezi (POMEM) öğrencisi olamayacağı yönünde karar verilerek, POMEM öğrenciliğinden ilişiğinin kesilmesi işleminin iptali istenilmektedir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; hakem hastane olarak belirlenen Dışkapı Eğitim ve Araştırma Hastanesi sağlık kurulu raporuna göre Polis Meslek Eğitim Merkezi öğrencisi olmasını engelleyen herhangi bir sağlık durumu bulunmadığı anlaşılan davacının, Polis Meslek Eğitim Merkezi öğrencisi olamayacağı gerekçesiyle ilişiğinin kesilmesi yolunda tesis olunan davaya konu işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle işlemin iptaline karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince; istinaf başvurusuna konu ... İdare Mahkemesi kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve davalı idare tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davalı idare tarafından, dava konusu işlemin mevzuata uygun olarak tesis edildiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'NIN DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin kabulü ile usul ve yasaya aykırı olan ... Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra ve dosya tekemmül ettiğinden yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin işin gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Davacının Polis Meslek Eğitim Merkezleri Giriş Yönetmeliği çerçevesinde yapılan sınavda başarılı olarak Polis Meslek Eğitim Merkezinde öğrenci adayı olmaya hak kazandığı, geçici kaydı yapılan davacının Trabzon Polis Meslek Eğitim Merkezinde eğitimine başladığı, Kanuni Eğitim ve Araştırma Hastanesi'nin ... tarih ve ... sayılı sağlık kurulu raporunda; karaciğerde hemanjiom, 3 adet hemanjiom, teşhis hanesinde ''karaciğerde hemanjiom, polisitemi'', karar hanesinde ''pomem öğrencisi olmaz'' kararı verildiği,

devam eden süreçte davalı idarece söz konusu rapor üzerine davacının sağlık koşulları itibarıyla 03/01/2018 tarihinde Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliği EK-3-1-A ve EK-3-4-A maddelerine uygun olmadığından bahisle öğrencilikten ilişiğinin kesilmesine karar verildiği, davacı tarafından gerekli sağlık şartlarına haiz olduğu ileri sürülerek ilişik kesme işleminin iptali istemiyle bakılmakta olan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.

İLGİLİ MEVZUAT

3201 sayılı Emniyet Teşkilat Kanunu'nun ek 24 üncü maddesinde yer alan "Polis meslek eğitim merkezlerinin kuruluş ve çalışma usûl ve esasları; bu merkezlerde eğitime alınacak öğrencilerde aranacak şartlar, (…) yapılacak sınavlar, disiplin ve eğitim-öğretimle ilgili konular, öğrenciliğin sona ermesi, tazminat ve yükümlülük esasları ile giyecekleri kıyafetler ve diğer hususlar İçişleri Bakanlığınca çıkarılacak yönetmelikle düzenlenir." hükmü yer almaktadır.

Söz konusu hükme dayanılarak çıkarılan Polis Meslek Eğitim Merkezleri Giriş Yönetmeliği'nin "Adaylarda aranılacak nitelikler" başlıklı 8. maddesinin 1. fıkrasının (f) bendinde "f) Sağlık Yönetmeliğinde belirtilen şartları taşımak,", "İntibak eğitimi" başlıklı 18.maddesinin 1. fıkrasında. "POMEM’lere geçici kaydı yapılan adaylar Başkanlığın belirleyeceği takvim doğrultusunda intibak eğitimine tabi tutulurlar.

Bu süre içinde POMEM Müdürlükleri tarafından Sağlık Yönetmeliği hükümlerine göre sağlık kurulu raporları aldırılır. Ayrıca, intibak eğitimi başlangıcından itibaren adayların güvenlik soruşturmaları ve arşiv araştırmaları yaptırılır.

Yapılan güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması ile ilgili sonuçlar POMEM Yönetim Kurulunca değerlendirilerek karara bağlanır.", "İntibak eğitimi döneminde POMEM’den çıkma veya çıkarılma" başlıklı 21. maddesinin 3. fıkrasında; "(3) 8 inci maddede sayılan nitelikleri taşımadıkları anlaşılan adayların ilişikleri, POMEM Müdürünün teklifi ve Başkanın onayıyla kesilir." hükümlerine yer verilmiştir.

04/08/2003 tarih ve 25189 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliği'nin EK-3-1-A maddesinde; Hematoloji, kardiyoloji, gastroenteroloji, endokrinoloji, nefroloji, immunoloji, romatoloji ve enfeksiyon hastalıkları yönlerinden, mevcut haliyle organ ve sistem fonksiyonlarını bozmayan, progresyon göstermeyen ve tıbbi tedavi ihtiyacı olmayan, herhangi bir operasyon geçirmemiş olgular öğrenciliğe kabul edilir. Bu sitemlere ait konjenital anomalisi bulananlar öğrenciliğe kabul edilmezler.” hükmü, Ek-3-1-B-2 maddesinde; "Eritrosit enzim defektleri, membran defektleri, hafif koagülasyon ve hemostaz bozuklukları, sekonder polistemiler, hiçbir klinik belirti vermeyen taşıyıcı durumundaki hemoglobinopatiler." hükmü yer almaktadır.

03/01/2018 tarih ve 30290 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliği'nin 28. maddesiyle; "4/8/2003 tarihli ve 25189 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliği yürürlükten kaldırılmıştır.

03/01/2018 tarih ve 30290 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliği'nin Ek-3-1-A-2-a maddesinde; "Anemi, lökopeni, trombositopeni, polistemi, lokositoz, trombositoz öğreniciliğe engeldir." hükmü, Ek-3-1-A-6-b maddesinde; "Karaciğer enzimlerinde bozukluk yapmamış, serolojisi negatif, grade 1-2 hepatosteatoz sağlam kabul edilir" hükmü yer almaktadır.

29/09/2019 tarih ve 30903 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliği'nin eklerinde yapılan değişiklikle EK-3-1-A-2-c maddesinde; "Organ ve sistem fonksiyonlarını bozmayan, tedavi gerektirmeyen polistemi, lökositoz, trombositoz sağlam kabul edilir. Patolojik bir etyolojik faktör tespit edilmesi halinde ilgili bölüm tarafından ayrıca değerlendirilir." hükmüne yer verilmiştir.

03/01/2018 tarihli ve 30290 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliği'nin ekinde yer alan Ek:3-4-A-1 maddesindeki "...hemanjiomlar..." ibaresi öğrenciliğe engel olarak sayılmışken, 29/09/2019 tarihinde yapılan Yönetmelik değişikliği ile; Batın içindeki organlarda (karaciğer, dalak ve diğer) veya batın içinde bulunan, yapısal veya fonksiyonel bozukluk oluşturmayan, enfeksiyona veya diğer komplikasyonlara neden olmayan 2 cm’den küçük (2 cm dahil) olan hemanjiomların sağlam kabul edileceği düzenlenmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Davacının ilk olarak davalı idarece sevk edildiği, Kanuni Eğitim ve Araştırma Hastanesi'nin ... tarih ve ... sayılı sağlık kurulu raporunda; karaciğerde hemanjiom, 3 adet hemanjiom, teşhis hanesinde ''karaciğerde hemanjiom, polisitemi'', karar hanesinde ''pomem öğrencisi olmaz'' kararı verilmesi üzerine davalı idarece davacının ilişiği Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliği Ek-3-1-A ve Ek-3-4-A maddeleri gereği Polis Meslek Eğitim Merkezinden ilişiği kesilmiştir.

İdare Mahkemesince, 29/06/2018 tarihli ara karar ile Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliğine göre davacının POMEM öğrencisi olup olamayacağının belirlenmesi amacıyla hakem hastane olarak belirlenen Dışkapı Yıldırım Beyazıt Eğitim ve Araştırma Hastanesine sevk edilmesi üzerine ilgili hastanece düzenlenen ... tarih ve ... sayılı sağlık kurulu raporunda; teşhis: gastroenteroloji yönünden sağlam, karar: Ek-3-1-A-6-b (sağlam) POMEM öğrencisi olur" ibaresine yer verilmiştir.

Bunun üzerine İdare Mahkemesince davacının durumunun Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliği'nin Ek-3-4-A maddesi çerçevesinde değerlendirilmediği gerekçesiyle hakem hastaneden ek rapor talep edilmiş ... tarihli ve ... sayılı rapor ile "EK-3-4-A'ya uyacak karaciğerde herhangi bir lezyon saptanmadığından değerlendirmeye alınmadığı, Pomem öğrencisi olur" tespitlerine yer verildiği görülmektedir.

Davacının ilişiğinin Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliğinin Ek-3-4-A maddesinde düzenlenen "hemanjiyom" rahatsızlığı ve yine aynı Yönetmeliğin Ek-3-1-A maddesinde düzenlenen "polistemi" rahatsızlığı nedeniyle kesilmiş olmasına karşın hakem hastanece davacının durumunun sadece "hemanjiyom" rahatsızlığı yönünden değerlendirildiği "polistemi" rahatsızlığı yönünden herhangi bir değerlendirmenin bulunmadığı görülmüştür.

Bu durumda davacının hakem hastaneye yeniden sevki yapılarak, polistemi rahatsızlığı yönünden Polis Meslek Eğitim Merkezine başvuru yaptığı dönemde ki 04/08/2003 tarihli Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliği, dava konusu işlemin tesis edildiği dönemde yürürlükte olan 03/01/2018 tarihli Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliği ve 29/09/2019 tarihinde Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliği’nin eklerinde yapılan değişiklikler çerçevesinde değerlendirilerek yeniden bir karar verilmesi gerektiğinden, ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.