Danıştay 8. Daire E.2020/540 K.2022/8334

Dava konusu istem: Bilkent Üniversitesi Siyaset Bilimi doktora öğrencisi olan davacı tarafından, Yükseköğretim Kurulu Başkanlığının 20/04/2016 tarih ve 29690 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Lisansüstü Eğitim ve Öğretim Yönetmeliği'nin 21. maddesinin 4. fıkrası ve Bilkent Üniversitesi Lisansüstü Eğitim - Öğretim Yönetmeliği'nin 6.5. maddesi uyarınca ilişiğinin kesilmesine ilişkin 28/03/2018 tarihli işlemin iptaline karar verilmesi istenilmektedir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararında; davacının üst üste katılıp da başarısız olduğu iki tez komitesi toplantısı gerçekleşmemiş olduğundan, böyle bir durumun gerçekleştiği varsayımıyla tesis edilen işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Doktora tez önerisi kabul edilen davacının, Yönetmelik hükümleri uyarınca tezi ile ilgili o ana kadar yaptığı çalışmaların özetini ve bir sonraki dönemde yapacağı çalışma planını içeren, öğrencinin sorumluluğunda olan ve bizzat öğrenci tarafından hazırlanması zorunlu bulunan tez raporunun komite üyelerine sunulması ve bunun üzerine de tez izleme komitesi toplantılarının yapılması gerekmekte olup, 2016-2017 bahar ve 2018-2018 güz dönemi olmak üzere üst üste iki kez tez izleme komitesi toplantılarına katılmayan davacının, bu surette tez çalışmasının iki kez üst üste başarısız olduğu hususunun açık olduğu,

doktora programından kaydının silinmesine ilişkin dava konusu işlemde hukuka aykırılık, aksi yönde verilen Mahkeme kararında ise hukuki isabet bulunmadığı gerekçesiyle istinaf başvurusu kabul edilerek, davanın reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davacı tarafından, tesis edilen işlemin hukuka aykırı olduğu, kaydını yaptırmadığı dolayısıyla katılıp da başarısız olduğu iki tez komitesinin bulunmadığı, kararın bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

İstemin reddi gerektiği savunulmaktadır.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ : ...

DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, dosyanın tekemmül ettiği anlaşıldığından yürütmenin durdurulması istemi hakkında karar verilmeyerek işin gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Bilkent Üniversitesi Siyaset Bilimi doktora öğrencisi olan davacı tarafından, 20/04/2016 tarih ve 29690 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Lisansüstü Eğitim ve Öğretim Yönetmeliği'nin 21. maddesinin 4. fıkrası ve Bilkent Üniversitesi Lisansüstü Eğitim - Öğretim Yönetmeliği'nin 6.5. maddesi uyarınca 2017 Ocak - Haziran ve 2017 Temmuz - Aralık ayları arasında tez izleme komitesine katılması gerekiren üst üste iki kez katılmayarak başarısız olması sebebiyle ilişiğinin kesilmesine ilişkin 28/03/2018 tarihli işlemin iptali istemiyle bakılmakta olan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.

İLGİLİ MEVZUAT

20/04/2016 tarih ve 29690 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Lisansüstü Eğitim ve Öğretim Yönetmeliği'nin 'Tez önerisi savunması' başlıklı 21. maddesinde. "Doktora yeterlik sınavını başarı ile tamamlayan öğrenci, en geç altı ay içinde, yapacağı araştırmanın amacını, yöntemini ve çalışma planını kapsayan tez önerisini tez izleme komitesi önünde sözlü olarak savunur.

Öğrenci, tez önerisi ile ilgili yazılı bir raporu sözlü savunmadan en az on beş gün önce komite üyelerine dağıtır...Tez önerisi kabul edilen öğrenci için tez izleme komitesi, Ocak-Haziran ve Temmuz-Aralık ayları arasında birer defa olmak üzere yılda en az iki kez toplanır. Öğrenci, toplantı tarihinden en az bir ay önce komite üyelerine yazılı bir rapor sunar. Bu raporda o ana kadar yapılan çalışmaların özeti ve bir sonraki dönemde yapılacak çalışma planı belirtilir.

Öğrencinin tez çalışması, komite tarafından başarılı veya başarısız olarak belirlenir. Komite tarafından üst üste iki kez veya aralıklı olarak üç kez başarısız bulunan öğrencinin yükseköğretim kurumu ile ilişiği kesilir. Tez önerisi savunmasına geçerli bir mazereti olmaksızın birinci fıkrada belirtilen sürede girmeyen öğrenci başarısız sayılarak tez önerisi reddedilir." hükmüne yer verilmiştir.

Bilkent Üniversitesi Lisansüstü Eğitim-Öğretim Yönetmeliği'nin 'Yarıyıl kayıtları' başlıklı 2.11 maddesinde. "Öğrenciler her yarıyıl başında akademik takvimde belirlenen tarihler içinde kayıtlarını yenilemek zorundadır. Yarıyıl kaydının yapılması için yarıyıl ücretinin ödenmiş olması gerekir.

Ders ekleme süresi bitene kadar kayıt yaptırmayan öğrencilerin kaydı askıya alınır ve yasal sürenin bitiminde Bilkent Üniversitesi'yle ilişkisi kesilir.", 'Tez Önerisi Savunması' başlıklı 6.4 maddesinde.

"Tez önerisi savunmasına EYK tarafından kabul edilen geçerli bir mazereti olmaksızın süresi içinde girmeyen öğrenci başarısız sayılarak tez önerisi reddedilir.", 'TİK Toplantıları' başlıklı 6.5. maddesinde; “ Tez önerisi kabul edilen öğrenci için Ocak-Haziran ve Temmuz-Aralık ayları arasında birer defa olmak üzere yılda iki kez TİK toplantısı yapılarak tez çalışmaları takip edilir.

Birinci TİK toplantısı, tez önerisinin kabul edilmesinden sonra en erken üç, en geç altı ay içinde yapılır. TİK toplantıları en az dört ay aralıklarla gerçekleştirilir. Öğrenci, toplantı tarihinden en az bir ay önce komite üyelerine yazılı bir rapor sunar. Bu raporda o ana kadar yapılan çalışmaların özeti ve bir sonraki dönemde yapılacak çalışma planı belirtilir. Öğrencinin tez çalışması, komite tarafından başarılı veya başarısız olarak belirlenir.

Başarılı sonuçlanan TİK toplantılarının ardından en geç iki hafta içinde tez danışmanı tarafından hazırlanan ilerleme raporu enstitüye iletilir. TİK tarafından üst üste iki kez veya aralıklı olarak üç kez başarısız bulunan öğrencinin üniversiteyle ilişkisi kesilir. Tez önerisi kabul edilen öğrencilerin doktora tez savunmasına girmeden önce en az üç kez başarılı sonuçlanan TİK toplantısı yapılmış olması gereklidir.” düzenlemeleri yer almıştır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Uyuşmazlıkta; davacının 2016-2017 bahar ve 2017-2018 güz dönemlerinde kaydını yenilemediği, kaydını yenilemediği söz konusu iki dönemde tez izleme komitesi toplantılarını yapmadığı açık olmakla birlikte; yukarıda yer verilen mevzuat düzenlemeleri uyarınca tez çalışması değerlendirilemeyen davacının, komite tarafından üst üste iki kez başarısız olduğundan bahsedilemeyeceği,

kaldı ki Lisansüstü Eğitim ve Öğretim Yönetmeliği'nin 21. maddesinin 5. fıkrası ile Bilkent Üniversitesi Lisansüstü Eğitim Öğretim Yönetmeliği'nin 6.4 maddesi gereğince tez önerisi savunmasına geçerli bir mazereti olmaksızın süresinde girmeyen öğrencinin başarısız sayılarak tez önerisinin reddedileceğine ilişkin düzenlemeler bulunmakta iken, tez önerisi kabul edilen öğrencilerin belirlenen dönemlerde tez izleme komitesine katılmamaları halinde başarısız sayılacaklarına ilişkin benzer bir düzenlemeye de yer verilmediği anlaşılmaktadır.

Bu durumda; tesis edilen dava konusu işlemde hukuka uygunluk, aksi yöndeki temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmadığı sonucuna ulaşılmaktadır.