Danıştay 8. Daire E.2021/1005 K.2021/2491

Dava konusu istem: Çiftlikköy-Yalova güzergahında D4 yetki belgesi ile taşımacılık yapan S.S. Çiftlikköy Minibüs ve Otobüs Motorlu Taşıtlar Kooperatifinin üyesi olan ...'a ait kooperatif hissesini devralan davacı tarafından, ...'a ait olan D-4 yetki belgesinin iptal edilmesi nedeniyle aynı güzergahta ve aynı taşıma kapasitesine sahip olan ... plakalı minibüsüne D-4 yetki verilmesi istemiyle yaptığı başvurunun reddine dair Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı IV. Bölge Müdürlüğünün ... günlü ... sayılı işlemin iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: … İdare Mahkemesince verilen … tarih ve E:…, K:… sayılı kararda; adil yargılanma, hak arama özgürlüğü ve mahkemeye erişim hakkı bir bütün olarak değerlendirildiğinde, davacının yetki belgesi almak için yaptığı başvurunun, Yalova İl Trafik Komisyonu'nun … tarih ve … sayılı sayılı kararıyla, Çiftlikköy-Yalova güzergahı için arz/talep dengesi ve taşıma düzeni açısından verilen uygunluk yazısı geçerli kabul edilerek ilgili yönetmelikte belirtilen diğer şartlar yönünden değerlendirilme yapılması gerekirken, valilik, belediye, ticaret/sanayi, esnaf odaları ve muhtarlıktan uygunluk yazısı alınmadığı gerekçesiyle reddedilmesine dair dava konusu işlemde hukuka uygunluk bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: … Bölge Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince; istinaf başvurusuna konu Mahkemesi kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve davalı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 46. maddesinin (d) fıkrası uyarınca 30 gün içerisinde Danıştay'a temyiz yolu açık olmak üzere istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davalı idare tarafından, Karayolları Düzenleme Genel Müdürlüğünün … tarih ve … sayılı yazıları uyarınca, D4 yetki belgesi taleplerinde, Valilik, Belediye, Muhtarlık, Ticaret/Sanayi ve Esnaf Odaları nezdinde inceleme yapılması suretiyle gerekli değerlendirmenin yapılması ve bunun neticesinde ilgili taleplerin karşılanması gerektiği, bu kapsamda bir incelemenin bulunmadığı, davacının başvuru dilekçesi ekindeki belgeler fotokopi olup, ilgili kurumlarca "aslı gibidir" şerhinin olmadığı, başvuru sahibinin vekili Av. … tarafından "aslı gibidir" şerhinin konulduğu iddialarıyla ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Davacı tarafından savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ … DÜŞÜNCESİ :İstemin incelenmeksizin reddi gerektiği gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra işin gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun "İstinaf" başlıklı 45. maddesinde, "1) İdare ve vergi mahkemelerinin kararlarına karşı, başka kanunlarda aksine hüküm bulunsa dahi, mahkemenin bulunduğu yargı çevresindeki bölge idare mahkemesine, kararın tebliğinden itibaren otuz gün içinde istinaf yoluna başvurulabilir...

6) Bölge idare mahkemelerinin 46 ncı maddeye göre temyize açık olmayan kararları kesindir." hükmüne yer verilmiştir.

Aynı Kanun'un "Temyiz" başlıklı 46. maddesinin 1. fıkrasının (d) bendinde; belli bir ticari faaliyetin icrasını süresiz veya otuz gün yahut daha uzun süreyle engelleyen işlemlere karşı açılan iptal davaları hakkında verilen kararların Danıştay'da, kararın tebliğinden itibaren otuz gün içinde temyiz edilebileceği kurala bağlanmıştır.

Yukarıda yer verilen mevzuat hükümlerinin değerlendirilmesinden; İdare Mahkemelerinin tek hakim sınırı dışında kalan bütün kararlarına karşı mahkemenin bulunduğu yargı çevresindeki bölge idare mahkemesine istinaf başvurusunda bulunulabileceği, bölge idare mahkemesince istinaf incelemesi üzerine verilen kararlara karşı ise sadece 2577 sayılı Kanun'un 46. maddesinde yer alan konular ile sınırlı olarak Danıştay'a temyiz başvurusunda bulunulabileceği, bölge idare mahkemelerince istinaf incelemesi üzerine verilen ve 46. madde kapsamı dışında olan kararların ise kesin olduğu görülmektedir.

Olayda, Yalova İl Trafik Komisyonu'nun … tarih ve … sayılı kararıyla, ... plakalı aracına Çiftlikköy-Yalova güzergahı için D-4 türü belgesi verilmesine dair arz/talep dengesi ve taşıma düzeni açısından uygunluk yazısı verilen davacıya, 31/12/2018 tarihinde Karayolu Taşıma Yönetmeliği'nde değişiklik yapıldığı, İl trafik Komisyonu kararlarının dikkate alınmayacağı valilik, belediye, ticaret/sanayi, esnaf odaları ve muhtarlıktan uygunluk yazısı alınması gerekçesiyle D4 yetki belgesi müracatının reddedilmesi üzerine açılan davada, davacının henüz ticari faaliyete başlayamadığı,

dava konusu işlemin davacının ticari faaliyetini sonlandırmayacağı, bu suretle 2577 sayılı Kanunun 46. maddesinin 1. fıkrasının (d) bendinde düzenlenen "bir ticari faaliyetin icrasını süresiz veya otuz gün yahut daha uzun süreyle engelleyen işlemlere karşı açılan iptal davaları" kapsamına da girmeyeceği anlaşılmaktadır.

Bu durumda, temyiz istemine esas teşkil eden kararın Bölge İdare Mahkemesinin 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunun 46. maddesine göre temyiz yolu açık olmayan "kesin" kararlarından olduğu anlaşıldığından temyiz isteminin incelenmesine yasal olanak bulunmamaktadır.