Danıştay 8. Daire E.2021/20 K.2024/5010

Dava konusu istem: Davacı adına kayıtlı ... plakalı araç ile, ilgili belediyeden izin alınmaksızın belediye sınırları içerisinde ticari amaçlı yolcu taşımacılığı yapıldığından bahisle, 2918 sayılı Kanun'un Ek 2/3-a maddesi uyarınca, aracın 60 gün süreyle trafikten men edilmesine ilişkin Akhisar Trafik Denetleme Büro Amirliği'nin ... tarih ve ... sayılı işlemi ile davacıya 5.010,00-TL idari para cezası verilmesine ilişkin ... sayılı işleminin iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesi'nin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla; bakılan uyuşmazlıkta, dosyadaki bilgi ve belgelerin incelenmesinden, davaya konu aracın içerisinde şoför dışında 15 yolcu bulunduğuna ilişkin tutanak düzenlendiği, yolcuların isim-soyisim ve bir kısmının T.C. kimlik numaralarının alındığı, denetim anına ilişkin fotoğraf çekildiği anlaşıldığından, belediyeden çalışma izni/ruhsatı alınmaksızın ticari amaçlı yolcu taşımacılığı yapıldığı sonucuna varıldığından, tesis edilen dava konusu işlemlerde hukuka ve mevzuata aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve davacı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davacı tarafından; davaya konu aracın içerisinde bulunan kişilerin tamamına yakınının davacının kendi aile fertleri olduğu, kendileriyle hiçbir ticari ilişki yahut işçi-işveren ilişkisi bulunmadığı, Bölge İdare Mahkemesi kararının suçta ve cezada kanunilik, hukuki güvenlik, hukuki belirlilik ve öngörülebilirlik, dolayısıyla hukuk devleti ilkesi ilkelerine aykırılık teşkil ettiği;

dava konusu işlemler, ilgili belediyeden izin alınmaksızın ticari amaçlı yolcu taşımacılığı yapıldığından bahisle tesis edilmiş ise de, bu durumun olay sırasında düzenlenecek tespit tutanağında yer alacak araç, güzergah, yolcu beyanı, ücret gibi bilgilerle taşımacılığın mahiyetinin kesin bir şekilde ortaya konulması gerektiği belirtilerek, temyiz istemine konu Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmesi gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Davalı idare tarafından, temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği savunulmaktadır.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ : ...

DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin incelenmeksizin reddine karar verilmesi gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, davacının duruşma ve yürütmenin durdurulması istemleri hakkında bir karar verilmeksizin, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra işin gereği görüşüldü:

İLGİLİ MEVZUAT

2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun "İstinaf" başlıklı 45. maddesinde, "1) İdare ve vergi mahkemelerinin kararlarına karşı, başka kanunlarda aksine hüküm bulunsa dahi, mahkemenin bulunduğu yargı çevresindeki bölge idare mahkemesine, kararın tebliğinden itibaren otuz gün içinde istinaf yoluna başvurulabilir...3) Bölge idare mahkemesi, yaptığı inceleme sonunda ilk derece mahkemesi kararını hukuka uygun bulursa istinaf başvurusunun reddine karar verir. Karardaki maddi yanlışlıkların düzeltilmesi mümkün ise gerekli düzeltmeyi yaparak aynı kararı verir...6) Bölge idare mahkemelerinin 46. maddeye göre temyize açık olmayan kararları kesindir." hükmüne yer verilmiştir.

Anılan Kanun'un "Temyiz" başlıklı 46. maddesinin 1. fıkrasının (e) bendinde; belli bir ticari faaliyetin icrasını süresiz veya otuz gün yahut daha uzun süreyle engelleyen işlemlere karşı açılan iptal davaları, hakkında verilen kararların Danıştay'da, kararın tebliğinden itibaren otuz gün içinde temyiz edilebileceği.

"Temyiz dilekçesi" başlıklı 48. maddesinin 6. fıkrasında, temyizin kesin bir karar hakkında olması hâlinde, kararı veren merciin, temyiz isteminin reddine karar vereceği; ilgili merciin bu kararına karşı, tebliğ tarihini izleyen günden itibaren yedi gün içinde temyiz yoluna başvurulabileceği.

7. fıkrasında ise, temyizin kesin bir karar hakkında olduğunun anlaşılması durumunda, 6. fıkrada sözü edilen kararın, dosyanın gönderildiği Danıştay'ın ilgili dairesince kesin olarak verileceği kurala bağlanmıştır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Dosyada yer alan bilgi ve belgelerin incelenmesinden; esas faaliyet konusu ticari yolcu taşımacılığı niteliğinde olmayan davacı adına kayıtlı araç ile, ilgili belediyeden izin veya ruhsat alınmaksızın yolcu taşımacılığı yapıldığından bahisle dava konusu işlemlerin tesis edildiği anlaşılmaktadır.

Bu durumda, davacı adına kayıtlı aracın 60 gün süreyle trafikten men edilmesine ve davacıya 5.010,00-TL idari para cezası verilmesine ilişkin işlemlerin, herhangi bir ticari faaliyetin icrasını süresiz veya otuz gün yahut daha uzun süreyle engelleyen işlem niteliğinde olmadığı sonucuna varılmakta olup; temyiz istemine konu kararın, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 46. maddesi uyarınca Bölge İdare Mahkemesinin temyiz yolu açık olmayan "kesin" kararlarından olduğu anlaşıldığından, temyiz isteminin incelenmesine yasal olanak bulunmamaktadır.