Danıştay 8. Daire E.2021/2261 K.2023/4621

Dava konusu istem: Mersin İli, Yenişehir İlçesi, ... Mahallesi, … Bulvarı, … Apartmanı, … Blok, Dış Kapı No:…, İç Kapı No:… adresinde yer alan işyerinin "…" ismi altında izinsiz eğitim faaliyeti yeri olarak kullanıldığından bahisle 5580 sayılı Kanun'un 3. maddesi uyarınca kapatılmasına ilişkin … tarihli ve … sayılı işlemin iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla.

Yenişehir İlçe Milli Eğitim Müdürlüğü görevlilerince davaya konu işyerinde 20/12/2018 tarihinde yapılan denetimde; eğitim öğretim faaliyetlerini yürütmek için derslikler oluşturulmadığı, eğitim öğretim faaliyeti yürütülmediği ancak ticari sertifika veren havacılık, yelkencilik, gemicilik vb kursların faaliyetlerini yürüten kurumlara kursiyer temin ederek aracılık ve danışmanlık hizmeti yürüttüklerinin vergi levhası, oda sicil kayıt sureti ve faaliyet belgesinden anlaşıldığının belirtildiğinin görüldüğü, bu durumda, davacı şirkete ait kurumda izinsiz eğitim-öğretim ve barınma faaliyeti yapılmadığı,

şirketin faaliyet alanının aracılık ve danışmanlık hizmeti olduğu, 5580 sayılı Özel Öğretim Kurumları Kanunu kapsamında bir faaliyeti olmadığından dava konusu işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı sonucuna varıldığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu kararın hukuka ve usule uygun olduğu ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davalı idare tarafından, kararın hukuka aykırı olduğu ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Davacı tarafından, savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'IN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Mersin ili, Yenişehir ilçesi, ... Mahallesi, … Bulvarı … Apartmanı … Dış Kapı No :… İç Kapı No:… adresinde faaliyet gösteren davacıya ait işyerinde yapılan denetim neticesinde; iş yerinde "…" adı altında izinsiz eğitim ve öğrenci barınma faaliyeti gösterildiğinden bahisle işyerinin … tarih ve … sayılı işlem ile kapatılmasına karar verildiği, anılan işlemin iptali istemiyle bakılmakta olan dava açılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

5580 sayılı Özel Öğretim Kurumları Kanunu'nun 1. maddesinde; ''(1) Bu Kanunun amacı, Türkiye Cumhuriyeti uyruklu gerçek kişiler, özel hukuk tüzel kişileri veya özel hukuk hükümlerine göre yönetilen tüzel kişiler tarafından açılacak özel öğretim kurumlarına kurum açma izni verilmesi, kurumun nakli, devri, personel çalıştırılması, kurumlara yapılacak malî destek ve bu kurumların eğitim-öğretim, yönetim, denetim ve gözetimi ile yabancılar tarafından açılmış bulunan özel öğretim kurumlarının; eğitim-öğretim, yönetim, denetim, gözetim ve personel çalıştırılmasına ilişkin usûl ve esasları düzenlemektir.

(2) Bu Kanun, Türkiye Cumhuriyeti uyruklu gerçek kişiler, özel hukuk tüzel kişileri veya özel hukuk hükümlerine göre yönetilen tüzel kişilerce açılan özel öğretim kurumları ile yabancılar tarafından açılmış bulunan özel öğretim kurumlarını kapsar." hükmüne yer verilmiştir.

Aynı Kanunun ''Tanımlar'' başlıklı 2. maddesinde; kurumun, okul öncesi eğitim, ilköğretim, ortaöğretim, özel eğitim okulları ile çeşitli kursları, uzaktan öğretim yapan kuruluşları, motorlu taşıt sürücüleri kursları, hizmet içi eğitim merkezleri, öğrenci etüt eğitim merkezleri, özel eğitim ve rehabilitasyon merkezleri ile benzeri özel öğretim kurumlarını ifade edeceği, 3. maddesinin 1. fıkrasında; bir kurumda öğretime başlayabilmek için kurum açma izni alınmasının zorunlu olduğu,

11. fıkrasında Kanun kapsamındaki eğitim-öğretim faaliyetlerini yapan ancak bu Kanuna uygun olarak kurum açma izni ile iş yeri açma ve çalışma ruhsatı düzenlenmeyen yerleri kuran veya işletenlere brüt asgari ücretin 20 katı idari para cezası uygulanacağı, bu yerlerİN valiliklerce kapatılacağı, bu fıkranın uygulanmasına ilişkin usul ve esasların yönetmelikle belirleneceği düzenlemesi yer almaktadır.

Milli Eğitim Bakanlığı Özel Öğretim Kurumları Yönetmeliği'nin dava konusu işlem tarihinde yürürlükte olan 5. maddesinin 4. fıkrasında ise; 'Kanunun 3 üncü maddesinin on birinci fıkrasında belirtilen yerlerin mülki idare amirleri tarafından görevlendirilen yetkililerce tespiti halinde bu yerleri kuran veya işletenlere valilikçe Kanunda belirtilen miktarda idari para cezası verilir. Verilen idari para cezası, 11/2/1959 tarihli ve 7201 sayılı Tebligat Kanunu hükümlerine göre ilgiliye tebliğ edilir, takip ve tahsili için ise Hazine ve Maliye Bakanlığının ildeki ilgili birimine bildirilir. Ayrıca bu yerler valilikçe kapatılır" hükmüne yer verilmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Uyuşmazlığa konu olayda; Yenişehir İlçe Milli Eğitim Müdürlüğü görevlilerince davaya konu işyerinde 20/12/2018 tarihinde yapılan denetimde; eğitim öğretim faaliyetlerini yürütmek için derslikler oluşturulmadığı, eğitim öğretim faaliyeti yürütülmediği ancak ticari sertifika veren havacılık, yelkencilik, gemicilik vb. kursların faaliyetlerini yürüten kurumlara kursiyer temin ederek aracılık ve danışmanlık hizmeti yürüttüklerinin vergi levhası, oda sicil kayıt sureti ve faaliyet belgesinden anlaşıldığı belirtilmektedir.

Yine davacı tarafından, eğitim öğretim faaliyetinde bulunulmadığı, eğitim öğretim hizmeti veren kurumlara "aracılık" ve "danışmanlık" hizmeti sunulduğu ileri sürülmektedir.

Ancak, dava dosyasında yer alan bilgi ve belgelerin incelenmesinden; davacıya ait "Rotterdam Denizcilik" adı altında gerçekleştirilen faaliyetler kapsamında, kursiyerlerin yönlendirildiğini ileri sürülen denizcilik kursları ile arasında aracılık ve danışmanlık hizmeti yapıldığına dair "aracılık sözleşmesi" ve kursiyerler ile "aracı firma" olarak imzalanan "kayıt sözleşmesi" ya da "hizmet sunum sözleşmesinin" dosyada bulunmadığı görülmektedir.

Dolayısıyla yukarıda ifade edilen kurslar ve kursiyerler ile imzalanan sözleşmelerin bulunup bulunmadığının Mahkemece tespitine yönelik gerekli bilgi ve belgenin istenilmesi ve araştırmanın yapılması neticesinde Mahkemece değerlendirme yapılması gerekmektedir.

Bu itibarla; gerekli inceleme ve araştırma yapılmaksızın eksik incelemeye dayalı Mahkeme kararında hukuka uyarlık bulunmadığından, anılan karara karşı yapılan istinaf kanun yolu başvurusunun reddine ilişkin kararda da hukuki isabet bulunmamaktadır.

Nitekim; Dairemizin 21/06/2023 tarih ve E:2021/1537; K:2023/3315 sayılı kararı ile 14/06/2023 tarih ve E:2021/956; K: 2023/3079 sayılı kararı da benzer yöndedir.