Danıştay 8. Daire E.2021/5108 K.2022/2422

Dava konusu istem: Mardin İli, Savur İlçesi, ... Köyü'nde Geçici Köy Korucusu olarak görev yapan davacının, çağrıldığı halde ve yapılan tüm ikazlara rağmen göreve gelmediğinden bahisle görevden çıkarılmasına ilişkin işlem ile söz konusu işleme 22/06/2016 tarihli dilekçe ile yapılan itirazın reddine ilişkin işlemin iptali, işlemler nedeniyle uğranılan mali ve özlük hakların ödenmesi istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla; dava konusu göreve son verilme işlemi yönünden. Mardin İli, Nusaybin İlçesinde ortaya çıkan yoğun çatışma ortamı nedeniyle yapılacak operasyonda 20 geçici köy korucusuna ihtiyaç duyulması sebebiyle davacı ile birlikte diğer GKK'ların görevlendirilmelerine rağmen davacının göreve gitmek istemediği,

her ne kadar geçici köy korucularının görev alanları vali ve kaymakam onayı ile genişletilebiliyor ise de somut olayda olduğu gibi acil ve öngörülemeyen terör olayların ortaya çıktığı dönemlerde valilik veya kaymakamlık onayının beklenilmesinin halkın mal ve can güvenliğine yönelik telafisi güç ve imkansız zararlara sebebiyet verebileceği ve bölgenin içinde bulunduğu durum gözününde bulundurulduğunda, yazılı görevlendirme beklenilmeksizin sözlü emirle verilen talimatların da yerine getirilmesinin halkın ırz, can ve malını korumak için oluşturulan geçici köy koruculuğu müessesesinin gereği olduğu sonucuna ulaşıldığı;

davacının sübuta eren çağrıldığı halde ve yapılan tüm ikazlara rağmen göreve gelmemesi sebebiyle tesis edilen görevine son verilmesine ilişkin işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı, Davanın, Mardin Valiliği'nce tesis edilen 26/04/2016 tarihli Olur işlemi ile görevine son verilmesine ilişkin işleme 22/06/2016 tarihli dilekçe ile yapılan itirazın reddedilmesine ilişkin Savur İlçe Jandarma Komutanlığı'nın ... tarih ve ... sayılı işlemine ilişkin kısmı yönünden.

İdare hukukunda yerleşmiş ilkelerden birinin de usulde ve yetkide paralellik ilkesi olduğu, bu ilkeye göre, idari bir işlemi tesis etmeye hangi makam yetkiliyse ve işlemin tesisinde hangi usul ve esaslar uygulanıyor ise, işlemin geri alınması, kaldırılması,

değiştirilmesi talebiyle yapılan başvurular üzerine de, işlemin tesisinde uygulanan usule göre ve aynı işlemi tesis etmeye yetkili olan makam tarafından değerlendirilerek bir işlem tesis edilmesi gerektiği, uyuşmazlık konusu olayda davacı tarafından, Mardin Valiliği'nce tesis edilen 26/04/2016 tarihli Olur işleminin kaldırılması istemiyle yapılan başvurunun, usulde ve yetkide paralellik ilkesi gereğince, yine Mardin Valiliği tarafından değerlendirilmesi gerekirken, bu konuda yetkisiz makam olan Savur İlçe Jandarma Komutanlığı tarafından reddine ilişkin tesis edilen ... tarih ve ...

GKK.

Ks. sayılı işlemde yetki yönünden hukuka uyarlık bulunmadığı, Davanın, dava konusu işlemler nedeniyle uğranıldığı ileri sürülen mali ve özlük haklarına ilişkin kısmı yönünden; davacının, görevine son verilmesine ilişkin Mardin Valiliği'nce tesis edilen 26/04/2016 olur tarihli işlemin kaldırılması istemiyle yapılan başvurunun, Savur İlçe Jandarma Komutanlığı tarafından reddine ilişkin tesis edilen ... tarih ve .... sayılı işlemin yukarıda belirtilen gerekçeyle iptal edilmiş olmasının; davacının doğrudan geçici köy korucusu kadrosuna geri döneceği sonucunu doğurmadığı,

Mahkemenin işbu kararı doğrultusunda yetkili makam olan Mardin Valiliğince yapılan değerlendirme sonucunda davacının başvurusu hakkında yeniden bir işlem tesis edileceği, bu nedenle davacının geçici köy korucusu görevine geri dönüp dönmeyeceği hususunda oluşacak yeni duruma göre davacının parasal ve özlük hakları yönünden kaybının olup olmayacağı belirsiz olduğundan, gelinen aşamada mali ve özlük hak talebi yönünden karar verilmesine olanak bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu Savur İlçe Jandarma Komutanlığı'nın ... tarih ve ... sayılı işleminin iptaline,

Mardin Valiliği'nin 26/04/2016 tarihli Olur işlemi ile davacının görevine son verilmesi yönünden davanın reddine, özlük ve parasal hak talebi yönünden ise karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve davacı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davacı vekili tarafından, müvekkilinin uzun yıllardır koruculuk görevini yaptığını, müvekkilini görevden çıkaran komutanın FETÖ/PDY terör örgütüne üye olmak suçundan ihraç edildiği, müvekkilinin olay günü oğlunun üniversite sınavı olduğu için onu Mardin'e götürdüğü, müvekkili hakkında usulüne uygun soruşturma yürütülmediği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Davalı idare tarafından, davacı tarafın temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmuştur.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'UN DÜŞÜNCESİ

Davacının görevlendirmeye ilişkin bilgiyi alması üzerine geçici köy korucusubaşına oğlunu (YGS) sınava götüreceğini söylediği, savunmasında da bu durumu ifade ettiği, davacı ve arkadaşları hakkında soruşturma yapıldığı, ancak davacının bu mazeretinin geçerli bir mazeret olup olmadığı, davacının oğlunu sınava götürebilecek başka bir kişi olup olmadığı,

bölge şartları, sınav yeri ... gibi hususlarının bu soruşturmada değerlendirilmediği görüldüğünden eksik araştırma ve inceleme yapılarak tesis edilen işlemde hukuka uyarlık olmadığı gerekçesiyle kararın dava konusu göreve son işlemi yönünden bozulması ve davacının göreve son verilme işlemine karşılık yapılan başvurunun reddi işlemi yönünden verilen iptal kararının da göreve son verme işleminin bozulması sebebiyle yeniden işlem yapılacağından karar verilmesine yer olmadığına kararı verilmesi gerektiği gerekçesiyle bozulması,

mali ve parasal haklar yönünden idare tarafından yeniden işlem yapılacağından kararın bu kısmının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.