Danıştay 8. Daire E.2021/6023 K.2024/2353

Dava konusu istem: Davacı tarafından; Antalya İli, Döşemealtı İlçesi, … Mahallesi, … ada, … parsel ve … Mahallesi, … ada, … parsel sayılı mera vasıflı taşınmazlar üzerinden izinsiz stabilize malzeme alındığından bahisle 3213 sayılı Maden Kanunu'nun 12/5. maddesi uyarınca 67.437,70 TL idari para cezası verilmesine ilişkin .. tarih ve … sayılı işlemin iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ...

İdare Mahkemesince verilen . tarih ve E:., K:… sayılı kararda; dava konusu olayda yapılan inceleme, tutanaklar ve 15/08/2019 tarihli fatura birlikte değerlendirildiğinde davacının mera vasıflı taşınmazlardan izinsiz malzeme aldığı sabit olmakla birlikte dosya içeriğinde mevcut araç özet bilgilerinden, ibraz edilen araç giriş-çıkış belgesi üzerinde ... plakalı kamyonun ... adına, ...ve ...plakalı kamyonların ise Ersan Öner adına kayıtlı olduğunun anlaşıldığı, bu durumda ... isimli şahıs adına kayıtlı olan kamyonla 25 sefer yapılarak taşınan 570.840 kg. malzemenin davacı tarafından ...Tur.

İnş. Paz. Tic. A.Ş. tarafından işletilen Kilit Et Büyükbaş Hayvan Çiftliğine yapılan malzeme taşıma işine dahil olup olmadığının nasıl anlaşıldığı hususunda tereddütler oluştuğu, yine 29/01/2020 tarihli rapordan da ...Tur. İnş. Paz. Tic.

A.Ş. yetkililerinin Ersan Hafriyat tarafından fatura karşılığı 50 adet kamyon hafriyat getirildiğinin beyan edildiği hususları birlikte değerlendirildiğinde; davacı tarafından taşındığı somut olarak tespit olunan ...plakalı araçla taşınan 609.700 kg ve ... plakalı araçla taşınan 577.940 kg olmak üzere toplam 1.187.660 kg malzeme için idari para cezası verilmesi gerekirken ... adına kayıtlı olduğu anlaşılan kamyonla mera vasıflı taşınmazlardan izinsiz alınan stabilize malzeme de dahil edilmek suretiyle yapılan hesaplama sonucu davacı adına tesis olunan idari para cezasında hukuka uyarlık bulunmadığı sonucuna varılarak dava konusu işlemin

iptaline karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu kararın hukuka ve usule uygun olduğu ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davalı idare tarafından, davacının mera vasıflı taşınmazdan izinsiz malzeme aldığı ve de kamyonları davacının kullandığının da sabit olduğunu, Mahkemece iptal kararı verilmiş olmasının, suçu cezasız bıraktığını, kamu vicdanını da zedelediğini ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'İN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Antalya ili, … Mah. .. ada … parsel ve … Mah. .. ada … Parsel numaralı mera vasıflı taşınmazlar üzerinden izinsiz malzeme alındığı yönünde 23.08.2019 tarihinde yapılan ihbarlar üzerine, İlçe Jandarma Komutanlığının .. tarih ve … sayılı yazı eki 22/08/2019 tarih ve 23/08/2019 tarihli tutanaklar ile 26/09/2019 tarihli davalı idare teknik personelinin yerinde yapılan incelemeleri neticesinde rapor düzenlenmiştir.

22/08/2019 tarihinde tutulan tutanakta, 2 adet harfiyat yüklü kamyonun ( …, ...) ve bir adet ekskavatörin toprağı düzelttiğinin görüldüğü, araç sürücüsüne sorulduğunda herhangi bir izin belgelerinin olmadığını beyan etttiği; 23/08/2019 tarihinde tutulan tutanakta ise, Ersan Hafriyat Nakliyat Şirketi müdürü tarafından 50 kamyon hafriyat getirildiğinin tespit edildiği görülmüştür.

29/01/2020 tarihli raporda; ...Tur. İnş. Paz. Tic. A.Ş. tarafından işletilen Kilit Et Büyükbaş Hayvan Çiftliğinden, dökülen malzeme ile ilgili olarak alınan araç giriş-çıkış döküm cetvelinde 05-06-07/08/2019 tarihlerinde … plakalı kamyon ile 25 sefer yapılarak 570.840 kg, ...plakalı kamyon ile 26 sefer yapılarak 609.700 kg. ve ...plakalı kamyon İle 26 sefer yapılarak 577.940 kg. malzeme döküldüğü toplamda ise 1.758.480,00 kg. yani 1.758,48 ton malzeme döküldüğü, ... tarafından ...Tur. înş. Paz. Tic. A.Ş.’ne kepçe çalışması ve nakliye bedeli olarak 38.621,40 TL. tutarında … tarih ve A serisi … sıra numaralı fatura düzenlendiğinin tespit edildiği tespit edildiği belirtilmiştir.

Antalya ili, Döşemealtı İlçesi, … Mahallesi, … ada … parsel ve … Mahallesi, … ada … parsel sayılı mera vasıflı taşınmazlar üzerinden izinsiz stabilize malzeme alınarak Döşemealtı İlçesi, … Mahallesi, … ada … parsel üzerinde bulunan ...Tur. İnş. Paz. Tic. A.Ş.ye ait besihanenin bitişiğindeki 8748 ada 34 parsel numaralı taşınmazın üzerine döküldüğünün anlaşıldığından bahisle 3213 sayılı Maden Kanunu'nun 12/5. maddesi uyarınca davacıya 67.437,70 TL idari para cezası kesilmesine ilişkin … tarih ve … sayılı işlemi tesis edilmiştir. Bunun üzerine bakılan dava açılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

6592 sayılı Kanun'un 8. maddesiyle değişik 3213 sayılı Maden Kanunu'nun 12/5. maddesinde "Ruhsatı olmadan veya başkasına ait ruhsat alanı içerisinde üretim yapıldığının tespiti hâlinde faaliyetler durdurularak üretilen madene mülki idare tarafından el konulur. Bu fiili işleyenlere, ödenmesi gereken Devlet hakkına ilaveten bu fıkra kapsamında üretilmiş olup el konulan ve/veya el konulma imkânı ortadan kalkmış olan tüm madenin ocak başı satış bedelinin iki katı tutarında idari para cezası uygulanır." kuralı bulunmaktadır.

28 Şubat 2019 tarih ve 30700 Resmî Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 7164 sayılı Kanun'un 12. maddesiyle değişik 3213 sayılı Maden Kanunu'nun 12/5. maddesinde "Ruhsatı olmadan veya başkasına ait ruhsat alanı içerisinde üretim yapıldığının tespiti hâlinde faaliyetler durdurularak üretilen madene mülki idare tarafından el konulur. Bu fiili işleyenlere, ödenmesi gereken Devlet hakkına ilaveten bu fıkra kapsamında üretilmiş olup el konulan ve/veya el konulma imkânı ortadan kalkmış olan tüm madenin ocak başı satış bedelinin beş katı tutarında idari para cezası uygulanır." kuralı bulunmaktadır.

21/09/2017 tarih ve 30187 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Maden Yönetmeliği'nin 54. maddesinde "Ruhsatı olmadan, başkasına ait ruhsat alanı içerisinde, ruhsata konu olmayan maden üretimi veya grubu dışında üretim yapıldığının Genel Müdürlükçe, il özel idaresince veya mülki amirlerin yetkilendirdiği kişiler tarafından tespit edilmesi halinde, durum bir tutanak ile tespit edilir.

Bu tutanakta üretimin yapıldığı yer, üretimi yapanın adı ve adresi, maden cinsi ve miktarı gibi bilgiler yer alır. Üretilen madene mülki idare amirliğince el konulur. Bu kişilere, bu fıkra kapsamında üretilmiş olup el konulan ve/veya el konulma imkânı ortadan kalkmış olan tüm madenin, ocak başı satış bedelinin iki katı tutarında idari para cezası uygulanır.

El konulan madenler, mülki idare amirliklerince satılarak bedeli büyükşehir olan illerde ilgili muhasebe birimi hesabına, diğer illerde il özel idaresi hesabına aktarılır." düzenlemesinin yer aldığı görülmüştür.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Yukarıda yer verilen mevzuat hükümleri uyarınca, ruhsatsız sahada üretimde bulunulması halinde faaliyetin durdurularak üretilen madene el konulacağı ve el konulan veya el konulma imkânı ortadan kalkmış olan tüm madenin ocak başı satış bedelinin beş katı tutarında idari para cezası uygulanacağı hüküm altına alınmıştır.

Uyuşmazlıkta; dava konusu mera vasıflı taşınmazdan ruhsatsız olarak malzeme alındığının sabit olduğu, zira 22/08/2019 tarih ve 23/08/2019 tarihli tutanaklar ile 2 adet hafriyat yüklü kamyonun ( …, ...) ve bir adet ekskavatörün toprağı düzelttiğinin görüldüğünün araç sürücüsüne sorulduğunda herhangi bir izin belgelerinin olmadığını, 16/09/2019 tarihinde verilen ifadelerde hafriyatı davacının almasını söylediğini beyan ettiğinin kayıt altına alındığı, yine 26/08/2019 tarihinde malzemeyi satın alan ...Tur.

İnş. Paz. Tic. A.Ş. tarafından işletilen Kilit Et Büyükbaş Hayvan Çiftliğinden, dökülen malzeme ile ilgili olarak alınan araç giriş-çıkış döküm cetveli ve ilgili faturaların ibraz edildiği görülmekle davacı tarafından idari para cezasına konu ruhsat sahası dışında maden üretiminde bulunma fiilinin gerçekleştiğinin açık olduğu sonucuna ulaşılmıştır.

Bu durumda idari para cezasına konu fiilin davacının kendisi tarafından gerçekleştirildiğinin açık ve net olarak ortaya konulduğu görüldüğünden tesis edilen dava konusu işlemde hukuka aykırılık; İdare Mahkemesinin dava konusu işlemin iptali yönündeki kararına yönelik istinaf isteminin reddine ilişkin temyize konu Bölge Mahkemesi kararında ise hukuki isabet bulunmamaktadır.