Danıştay 8. Daire E.2021/6839 K.2021/5296

Dava konusu istem: Davacı şirket adına tescilli … ve … plaka sayılı D1 yetki belgesine kayıtlı araçlarda usulsüz olarak tadilat yapılmak suretiyle koltuk kapasitelerinin arttırıldığı ve yetki belgesi eki taşıt kartlarına eklendiğinden bahisle 15 gün içinde gerekli düzeltmelerin yapılması aksi halde araçların yetki belgesinden düşümünün resen yapılacağına ilişkin Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı I. Bölge Müdürlüğünce tesis edilen … tarih ve … sayılı işlemin iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen … tarih ve E:…, K:… sayılı kararda; dava konusu araçların taşıma kapasitesinin arttırılmasının, yolcular arasında sık mesafeler olmasına sebep olduğu ve bu sebeple de olası bir tehlike anında aracın tahliyesinde zorluk yaşanacağı, aynı zamanda araç yükünü arttırdığı, bu durumun da yolcuların can güvenliğini tehlikeye sokan bir durum olduğu, bu nedenle de Türk Standartları Enstitüsü'nde tadilat işleminin uygun görülmediği; dava konusu araçlarda yapılan koltuk kapasitesini arttırıcı mahiyetteki tadilatın yasal düzenlemelere aykırı mahiyette olduğu, verilen süre içerisinde de gerekli düzeltmelerin yapılmadığı görüldüğünden, dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti:. Bölge İdare Mahkemesi.

İdari Dava Dairesince; uyuşmazlık konusu olayda, araçlarda tadilat yapılması ve şartları sağlamayan aracın yetki belgesinden düşürülmesinin öngörülmesine ilişkin dava konusu işlemde esasen Karayolu Taşıma Yönetmeliği'nin 24. maddesinin 1. fıkrasının ç/2 bendi hükmünün esas alındığı ve fakat 21/11/2020 tarihinde Yönetmeliğin Geçici 1. maddesine eklenen fıkrada, söz konusu 24. maddenin ç/2 bendinin mevzuata uygun tadilat yapan araçlar için uygulanmayacağının ifade edildiği,

dolayısıyla getirilen yeni düzenleme uyarınca uyuşmazlığa konu olayla ilgili yeniden değerlendirme yapılması gerektiği ve bu haliyle araçların belirlenen süre içerisinde tadilatların yapılmaması halinde yetki belgesinden doğrudan düşürüleceğini öngören işlemin hukuki dayanaktan yoksun hale geldiği; bu durumda, davacıya ait araçla ilgili yürürlükteki mevzuat hükümlerine göre yeniden değerlendirme yapılması gerektiği gerekçesiyle davacının istinaf başvurusunun kabulüne,.

İdare Mahkemesinin … tarih ve K:… kararının kaldırılmasına, dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davalı idare tarafından; davacının mevzuata aykırı olarak araç kapasitesini artırdığının tespit edilmesi üzerine tesis edilen dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı, temyize konu kararda bahsi geçen Geçici 1. madde hükmünün davacı hakkında uygulanamayacağı belirtilerek kararın bozulması gerektiği ileri sürülmüştür.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Davacı tarafından savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'NUN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin incelenmeksizin reddi gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra işin gereği görüşüldü:

İLGİLİ MEVZUAT

2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun "İstinaf" başlıklı 45. maddesinde, "1) İdare ve vergi mahkemelerinin kararlarına karşı, başka kanunlarda aksine hüküm bulunsa dahi, mahkemenin bulunduğu yargı çevresindeki bölge idare mahkemesine, kararın tebliğinden itibaren otuz gün içinde istinaf yoluna başvurulabilir...3) Bölge idare mahkemesi, yaptığı inceleme sonunda ilk derece mahkemesi kararını hukuka uygun bulursa istinaf başvurusunun reddine karar verir. Karardaki maddi yanlışlıkların düzeltilmesi mümkün ise gerekli düzeltmeyi yaparak aynı kararı verir...6) Bölge idare mahkemelerinin 46. maddeye göre temyize açık olmayan kararları kesindir." hükmüne yer verilmiştir.

Anılan Kanun'un "Temyiz" başlıklı 46. maddesinin 1. fıkrasının (d) bendinde, belli bir ticari faaliyetin icrasını süresiz veya otuz gün yahut daha uzun süreyle engelleyen işlemlere karşı açılan iptal davaları hakkında verilen kararların Danıştay'da, kararın tebliğinden itibaren otuz gün içinde temyiz edilebileceği.

"Temyiz dilekçesi" başlıklı 48. maddesinin 6. fıkrasında, temyizin kesin bir karar hakkında olması hâlinde, kararı veren merciin, temyiz isteminin reddine karar vereceği; ilgili merciin bu kararına karşı, tebliğ tarihini izleyen günden itibaren yedi gün içinde temyiz yoluna başvurulabileceği.

7. fıkrasında ise, temyizin kesin bir karar hakkında olduğunun anlaşılması durumunda, 6. fıkrada sözü edilen kararın, dosyanın gönderildiği Danıştay'ın ilgili dairesince kesin olarak verileceği kurala bağlanmıştır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Uyuşmazlık konusu olayda; davacı şirket adına tescilli ... ve ... plaka sayılı D1 yetki belgesine kayıtlı araçlarda usulsüz olarak tadilat yapılmak suretiyle koltuk kapasitelerinin arttırıldığı ve yetki belgesi eki taşıt kartlarına eklendiğinden bahisle 15 gün içinde gerekli düzeltmelerin yapılması aksi halde araçların yetki belgesinden düşümünün resen yapılacağına ilişkin işlemin, davacı şirketin ticari faaliyetinin icrasını süresiz veya otuz gün yahut daha uzun süreyle engelleyen işlem niteliğinde olmadığı anlaşılmaktadır.

Nitekim, davalı idare tarafından tesis edilen aynı nevideki işlemlere karşı açılan benzer davalarda İdare Mahkemelerince verilen kararları istinaf yoluyla inceleyen … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince verilen … tarih ve K:…, …, …, …, …, …, …, …, …, …, …, …, …,… sayılı kararların da kesin olarak verildiği görülmektedir.

Bu durumda, temyiz istemine esas teşkil eden kararın Bölge İdare Mahkemesinin 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 46. maddesine göre temyiz yolu açık olmayan "kesin" kararlarından olduğu anlaşıldığından temyiz isteminin incelenmesine yasal olanak bulunmamaktadır.