Danıştay 8. Daire E.2022/1082 K.2022/1021

Dava konusu istem: Dava, A sınıfı sürücü belgesi sahibi olan davacı tarafından ...sayılı sürücü belgesinde yer alan ve A2 sınıfı araçlardan yalnızca otomatik vitesli olanların kullanılabileceğine yönelik sınırlama getiren 104 numaralı kodun iptali istemiyle açılmıştır.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: .... İdare Mahkemesince verilen ...tarih ve E:..., K:...sayılı kararda; davacının A sınıfı sertifikaya hak kazandığı ve bu sınıf sertifikanın sağladığı tüm haklardan istifade edebileceği, öte yandan A sınıfı sertifikaya hak kazanmadan önce, otomatik şanzımanlı araçlarla eğitim alarak A2 sınıfı sertifikasını almaya hak kazandığı ve yönetmelik hükmü gereği A2 sınıfı sertifikasında sadece otomatik araç kullanabileceğinin belirtilmesinin gerektiği dikkate alındığında davacının sürücü belgesinde A2 sınıfı araçlar için getirilen kısıtlamada hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ...Bölge İdare Mahkemesi .... İdari Dava Dairesince; uyuşmazlıkta, davacının ilk önce sadece otomatik vitesli araçları kullanabileceği "A2" sınıfı sertifika aldığı, akabinde aynı sürücü kursuna tekrar kayıt olarak "A2" sınıfı sertifikasından daha üst sınıfta bulunan "A" sınıfı sertifika aldığı,

"A" sınıfı sertifikayı almasıyla birlikte davacının "A" sınıfının kapsamında bulunan tüm araçları (ister manuel ister otomatik vitesli olsun) kullanabileceği gibi daha alt sınıfta yer alan (M, A1, A2 sınıfındaki) araçların tamamını da yine otomatik vites kısıtlaması olmaksızın kullanabileceği, davacının sürücü belgesinde "A2" sınıfına ilişkin olarak 104 nolu koda yer verilmesinin sebebinin ise, kronolojik olarak davacının "A" sınıfı sertifika almasından daha önce alınan "A2" sınıfı sertifikanın otomatik vitesli araçla sınava girilmesi olduğu,

"A2" sınıfına ilişkin olarak 104 nolu kodla sürücü belgesi alınmasının ardından, "A" sınıfı sertifikanın da alınması halinde A2" sınıfına ilişkin olarak daha önce yer verilen 104 nolu kodun sürücü belgesinden silineceğine ilişkin bir düzenleme bulunmadığı, bu hale göre, daha önce hak kazanılan "A2" sınıfına ilişkin olarak 104 nolu koda yer verilmesinin mevzuatın bir gereği olduğu anlaşıldığından, "A2" sınıfına ilişkin olarak 104 nolu koda yer verilmesinde hukuka aykırı bir yönünün bulunmadığı,

ayrıca davalı idarenin savunma dilekçesinde, davacının "A" sınıfı sertifikaya sahip olmasının, "A2" sınıfındaki manuel vitesli bir aracı kullanma hakkını vermediği ileri sürülmekte ise de.

Karayolları Trafik Yönetmeliği'nin 85/e maddesinde düzenlenen A sınıfı sürücü belgesi ile M, A1 ve A2 sınıfı sürücü belgeleri ile kullanılan araçların da sürülebiliceği kuralı karşısında, "A" sınıfı sertifika kapsamında bulunan manuel vitesli bir aracı kullanma hak ve yetkisine sahip olan bir kişinin, daha alt kademede bulunan "A2" sınıfı kapsamındaki manuel vitesli bir aracı evleviyetle kullanabilme hak ve yetkisine sahip olduğu,

diğer bir ifadeyle, davacı tarafından daha önce "A2" sınıfına ilişkin olarak her hangi bir sertifika alınmaksızın doğrudan doğruya "A" sınıfı sertifika alınmış olunsaydı, bu halde her hangi bir kısıtlamaya tabi olmaksızın "A2" sınıfındaki tüm araçları da manuel vites ya da otomatik vites ayrımı gözetilmeksizin kullanabileceği tartışmasız olduğundan, davalı idarenin anılan iddiasının hukuken itibar edilir bir yönü bulunmadığı gerekçesiyle istinaf başvurusunun belirtilen gerekçe ile reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davacı tarafından, "A" sınıfı ehliyet almaya hak kazanmış olmakla aslında kısıtlama olmaksızın tüm alt sınıflardaki (M, A1, A2) araçların tamamını (otomatik vites kısıtlaması olmaksızın) kullanabilme yeterliliğine sahip olduğu, "A2" ehliyet sınıfına ilişkin "yalnızca otomatik vitesli araçların kullanılabileceği" hususundaki 104 kodunun ehliyete şerh edilmesi ve bu şekilde araç kullanma hak ve yetkisinin kısıtlanması işlemi usul ve yasaya aykırı olduğu ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Davalı idare tarafından, savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin incelenmeksizin reddi gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra işin gereği görüşüldü:

İLGİLİ MEVZUAT

2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun "İstinaf" başlıklı 45. maddesinde, "1) İdare ve vergi mahkemelerinin kararlarına karşı, başka kanunlarda aksine hüküm bulunsa dahi, mahkemenin bulunduğu yargı çevresindeki bölge idare mahkemesine, kararın tebliğinden itibaren otuz gün içinde istinaf yoluna başvurulabilir...3) Bölge idare mahkemesi, yaptığı inceleme sonunda ilk derece mahkemesi kararını hukuka uygun bulursa istinaf başvurusunun reddine karar verir. Karardaki maddi yanlışlıkların düzeltilmesi mümkün ise gerekli düzeltmeyi yaparak aynı kararı verir...6) Bölge idare mahkemelerinin 46. maddeye göre temyize açık olmayan kararları kesindir." hükmüne yer verilmiştir.

Anılan Kanun'un "Temyiz" başlıklı 46. maddesinin 1. fıkrasının (a) bendinde, düzenleyici işlemlere karşı açılan iptal davaları; (d) bendinde ise, belli bir ticari faaliyetin icrasını süresiz veya otuz gün yahut daha uzun süreyle engelleyen işlemlere karşı açılan iptal davaları hakkında verilen kararların Danıştay'da, kararın tebliğinden itibaren otuz gün içinde temyiz edilebileceği.

"Temyiz dilekçesi" başlıklı 48. maddesinin 6. fıkrasında, temyizin kesin bir karar hakkında olması hâlinde, kararı veren merciin, temyiz isteminin reddine karar vereceği; ilgili merciin bu kararına karşı, tebliğ tarihini izleyen günden itibaren yedi gün içinde temyiz yoluna başvurulabileceği.

7. fıkrasında ise, temyizin kesin bir karar hakkında olduğunun anlaşılması durumunda, 6. fıkrada sözü edilen kararın, dosyanın gönderildiği Danıştay'ın ilgili dairesince kesin olarak verileceği kurala bağlanmıştır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Uyuşmazlıkta, davacı tarafından iptali istenilen 128825 sayılı sürücü belgesinde yer alan ve A2 sınıfı araçlardan yalnızca otomatik vitesli olanların kullanılabileceğine yönelik sınırlama getiren 104 numaralı kodun, genel bir niteliğe haiz olmadığından düzenleyici işlem niteliğinde olmadığı, bu suretle 2577 sayılı Kanun'un 46. maddesinin 1. fıkrasının (a) bendi kapsamına girmediği; ayrıca söz konusu karar belli bir ticari faaliyeti engelleyen işlem niteliğinde olmadığından 2577 sayılı Kanun'un 46. maddesinin 1. fıkrasının (d) bendi kapsamına da girmeyeceği anlaşılmaktadır.

Bu durumda, temyiz istemine esas teşkil eden kararın Bölge İdare Mahkemesinin 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 46. maddesine göre temyiz yolu açık olmayan "kesin" kararlarından olduğu anlaşıldığından temyiz isteminin incelenmesine yasal olanak bulunmamaktadır.