Danıştay 8. Daire E.2022/2012 K.2024/7489

Dava konusu istem: Davacı şirket tarafından, sahibi olduğu... plaka sayılı araç ile, ilgili belediyeden izin belgesi almaksızın ticari amaçlı yolcu taşımacılığı yapıldığından bahisle 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun Ek 2/3-a maddesi uyarınca anılan aracın 60 gün süreyle trafikten men edilmesine ilişkin ...tarih ve .../... sayılı işlemin iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ...

İdare Mahkemesince verilen... tarih ve E:..., K:... sayılı kararında; davacı şirketin sahibi olduğu ... plakalı araca ait İstanbul Büyükşehir Belediyesi Ulaşım Daire Başkanlığı Toplu Ulaşım Hizmetleri Müdürlüğü tarafından verilme izin belgesi bulunmadığı, dava konusu işleme dayanak Tutanağın 18/10/2020 tarihinde, saat 20:45 de düzenlendiği, tutanağın iki adet polis memuru ve sürücü tarafından imzalandığı, tutanakta " ... ... plakalı aracın sürücüsüyüm, yolcuyu K.Köy Altı yoldan aldım Bostancı'ya götürüyorum, yolculuk ücretini 250 TL nakit olarak yolculuk sonunda alacaktım. " ifadesinin yazılı olduğunun anlaşıldığı,

dava konusu işleme esas alınan tutanağın, Karayolu Taşıma Yönetmeliği'nin 68. maddesine uygun tutulduğu sonucuna varılmakla, işleme esas alınabilecek nitelikte aksi ispat edilinceye kadar geçerli resmi evrak olarak kabul edilerek,

dosya kapsamındaki evraklar ve işleme dayanak tutanak kapsamında, gerekli çalışma izin ve ruhsatı olmaksızın ticari amaçlı yolcu taşımacılığı yapıldığı sabit olduğundan, tespit edilen fiilin karşılığı olarak 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun Ek 2/3-a maddesi uyarınca anılan aracın 60 gün trafikten men edilmesine ilişkin ... tarih ve .../... sayılı işlemde, hukuka ve mevzuata aykırılık bulunmadığı sonucuna varıldığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu kararın hukuka ve usule uygun olduğu, ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davacı tarafından, dava konusu işlemlerin hukuk ve usule aykırı olarak tesis edildiği, temyize konu kararın bozulması gerektiği hususları ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Davalı tarafından, savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'IN DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

KARŞI OY

(X)- Dava, davacı şirket tarafından, sahibi olduğu ... plaka sayılı araç ile, ilgili belediyeden izin belgesi almaksızın ticari amaçlı yolcu taşımacılığı yapıldığından bahisle 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun Ek 2/3-a maddesi uyarınca anılan aracın 60 gün süreyle trafikten men edilmesine ilişkin ... tarih ve .../... sayılı işlemin iptali istemiyle açılmıştır.

Türkiye Cumhuriyeti Anayasası'nın 38. maddesinin 7. fıkrasında ve 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun 20. maddesinde kurala bağlanan, ''ceza sorumluluğunun şahsiliği'' ilkesi, herkesin kendi fiilinden sorumlu tutulmasını, cezanın yalnız, suça iştirak edenlere verilmesini, suça katkısı bulunmayanlara ceza sorumluluğu yükletilemeyeceğini; hiç kimsenin işlemediği bir suçtan dolayı sorumlu tutulamayacağını, bir başkasının işlediği suçun, suçu işlemeyenlere sirayet ettirilemeyeceğini ifade etmektedir.

Dava dosyasında yer alan bilgi ve belgelerin incelenmesinden, anılan aracın sürücüsü tarafından, araç sahibi şirketin bilgisi dışında, eğlence amaçlı yabancı uyruklu yolcunun taşınması sırasında davalı idare görevlilerince dava konusu işlemin tesis edildiği yönünde 19.10.2020 tarihli beyan dilekçesinin dosyaya sunulduğu, dava dilekçesi ve sonraki yargılama sürecinde davacı şirketin de uyuşmazlık konusu taşımacılığın bilgileri, talimatları dışında sürücünün keyfi davranışı sonucu gerçekleşdiğini, sürücünün iş aktinin feshedildiğini açıkladıkları anlaşılmıştır.

Bu durumda, yukarıda yer verilen mevzuat hükmü ve dosyada yer alan bilgi ve belgelerin değerlendirilmesinden, araç sürücüsünün dosyaya sunduğu 19.10.2020 tarihli beyan dilekçesiyle de kabul ettiği üzere davacı şirketten habersiz olarak aracı keyfi olarak kullandığı, anılan aracın davacı şirketin bilgisi ve talimatı dışında kullanıldığının açık olduğu, işlemediği bir fiilden dolayı araç sahibine yaptırım uygulanmasının ise cezaların şahsiliği ilkesine aykırılık oluşturduğu sonucuna varıldığından, davanın reddi yolunda verilen Mahkeme kararına karşı yapılan istinaf kanun yolu başvurusunun reddine ilişkin kararın bozulması gerektiği oyuyla, aksi yöndeki çoğunluk kararına katılmıyorum.