Danıştay 8. Daire E.2022/2644 K.2022/3183

Hüküm veren Danıştay Sekizinci Dairesince, dava dilekçesi ve ekleri 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 14. maddesi uyarınca incelenerek işin gereği görüşüldü.

HUKUKİ SÜREÇ

Yükseköğretim Kurulu Başkanlığı Eğitim Öğretim Dairesi Başkanlığı'nın … tarihli …sayılı "Lisansüstü Öğrenimlerde Diploma Denklik Belgesi" konulu kararının iptali ile diplomasının şartsız olarak verilmesi istemiyle açılmıştır.

İNCELEME VE GEREKÇE

USUL YÖNÜNDEN

2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 3. maddesinin birinci fıkrasında; idari davaların, Danıştay, idare mahkemesi ve vergi mahkemesi başkanlıklarına hitaben yazılmış imzalı dilekçelerle açılacağı; ikinci fıkrasında, dilekçelerde davanın konusu ve sebepleri ile dayandığı delillerin gösterileceği; üçüncü fıkrasında, dava konusu kararın ve belgelerin asılları veya örneklerinin dava dilekçesine ekleneceği, dilekçeler ile bunlara ekli evrakın örneklerinin karşı taraf sayısından bir fazla olacağı.

14. maddesinin üçüncü fıkrasının (g) bendinde, dilekçeler üzerinde bu Kanun'un 3. maddesine uygun olup olmadığı yönünden inceleme yapılacağı. 15. maddesinin birinci fıkrasının (d) bendinde, bu yönlerden Kanuna aykırılık görülür ise otuz gün içinde 3. maddeye uygun şekilde yeniden düzenlenmek veya noksanları tamamlanmak üzere dilekçelerin reddine karar verileceği.

15. maddesinin beşinci fıkrasında, bu yönlerden dilekçenin reddedilmesi üzerine yeniden verilen dilekçelerde aynı yanlışlıklar yapıldığı takdirde davanın reddedileceği hükümlerine yer verilmiştir.

İdari yargılama usulünde geçerli olan resen araştırma ve yazılılık ilkesi gereği dava dilekçelerinin, 2577 sayılı Kanunda belirtilen şekil kurallarına uygun bir biçimde ve yargılamanın gerektirdiği bilgileri içerecek nitelikte düzenlenmesi gerekmektedir. Bunu sağlamak için, dava dilekçelerinde; dava konusu edilen işlemlerin ve dava sebeplerinin, bir başka ifadeyle; idari işlemin içerdiği iddia edilen hukuka aykırılığın dayandığı hukuk kurallarının açık ve net bir biçimde somut olarak belirtilmesi şarttır. Ayrıca birden fazla işlemin davaya konu edilmesi ya da bir işlemin birden fazla madde, fıkra veya bendinin iptalinin istenilmesi halinde söz konusu işlemler ve bu

işlemlerin hangi madde veya fıkralarının iptalinin istendiğinin tek tek sayılmak suretiyle belirtilmesi de yukarıda alıntısı yapılan düzenlemeler ve idari yargılama usulü ilkelerinin bir gereğidir.

Yargılama hukukunun temel ilkelerinden biri taleple bağlılıktır. Bu ilke uyarınca iptali istenen idarî işlemle sınırlı olarak yargı merciince inceleme yapılması gerekmekte olup, talebin incelemeye konu olabilecek nitelikte açık, belirli ve somut olması gerektiği kuşkusuzdur.

Bununla birlikte, düzenleyici işlemlere karşı açılan iptal davalarında, iptali istenen düzenleyici işlemlerin hangi maddelerinin, hangi yönlerden hukuka aykırı olduklarının tek tek, somut ve açık bir biçimde belirtilmesi ve bu kısımların davacının menfaatini nasıl etkilediğinin ortaya konulması gerekmektedir.

Dava dilekçesinin incelenmesinden, dava dilekçesinin talep konusu ve talep sonucu kısımlarında " Yükseköğretim Kurulu Başkanlığı Eğitim Öğretim Dairesi Başkanlığı'nın .. tarihli … sayılı "Lisansüstü Öğrenimlerde Diploma Denklik Belgesi" konulu kararının iptali ile diplomasının şartsız olarak verilmesi" isteminde bulunulduğu, bununla birlikte dilekçe içeriğinde Yükseköğretim Kurulu Başkanlığı Eğitim Öğretim Dairesi Başkanlığı'nın … tarihli … sayılı "Lisansüstü Öğrenimlerde Diploma Denklik Belgesi" konulu kararının (d) bendi hakkında hukuka aykırılık iddiasında bulunulduğu görülmektedir.

Bu durumda, dava konusu edilen işlem veya işlemlerin neler olduğunun dava dilekçesinin konu, içerik ve sonuç kısımlarında hukuki bir tutarlılık içerisinde ve birbirleriyle çelişmeyecek şekilde açık olarak belirtilerek 2577 sayılı Kanun'un 3. maddesine uygun bir dava dilekçesiyle dava açılması gerekirken, bu hususlar gözetilmeksizin açılan davaya ait dava dilekçesinin yeniden düzenlenmek ve eksiklikleri tamamlanmak üzere reddine karar verilmesi gerektiği sonucuna ulaşılmıştır.

Öte yandan, diplomasının şartsız olarak tarafına verilmesi isteminin ise idari işlem niteliğinde yargı kararı verilmesine ilişkin bir talep olduğu, böyle bir talebin 2577 sayılı Kanun'un 2. maddesine aykırı olduğu gibi aynı maddede yer alan idari dava türlerinden hiçbirisine girmediği anlaşıldığından, dava dilekçesi bu haliyle 2577 sayılı Kanun'un 3. maddesine uygun bulunmamıştır.

Bununla birlikte, davacı hakkında bireysel bir işlem olup olmadığı dosya kapsamından anlaşılamadığından, bireysel işlem varsa ve iptali isteniliyorsa işlemin dava dilekçesine eklenmesi gerektiği, bununla birlikte bireysel işlemi tesis eden idarenin hasım konumuna eklenmesi gerektiği sonucuna ulaşılmaktadır. Bu itibarla, 2577 sayılı Kanun'un 3. maddesine uygun olarak düzenlenmeyen dava dilekçesinin reddine karar verilmesi gerektiği anlaşılmaktadır.