Danıştay 8. Daire E.2022/426 K.2023/6200

Dava konusu istem: 12/10/2019 tarihinde yapılan Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlik Staja Başlama Giriş Sınavında 59,8144 puan alan davacı tarafından, sınav sonucunun yeniden değerlendirilmesi talebiyle yapılan başvurunun reddine ilişkin işlemin iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen … tarih ve E:…, K:… sayılı kararda; davacıya ait sınav kağıdının incelenmesi neticesinde sınav sonuç belgesinde belirtilen doğru ve yanlış sayısı ile sınav kağıdındaki doğru ve yanlış sayısının aynı olduğunun görüldüğü, dolayısıyla puanlamada maddi bir hatanın bulunmadığı, öte yandan iptal edilen soruların değerlendirme dışı bırakılarak kalan sorular üzerinden değerlendirme yapılmasında hukuka ve hakkaniyet aykırılık bulunmadığı anlaşıldığından, davacının başarısız sayılmasında ve bu işleme yapılan itirazın reddine ilişkin işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesi ile davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: … Bölge İdare Mahkemesi …. İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:.. sayılı kararı ile istinaf başvurusuna konu kararın hukuka ve usule uygun olduğu ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine 2577 sayılı Kanunun 45/6. maddesi uyarınca kesin olarak karar verilmiştir.

Anılan kararın davacı tarafından temyiz edilmesi üzerine … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:…, Temyiz No:… sayılı kararı ile, temyiz isteminin reddine, kararın tebliğ tarihini izleyen günden itibaren 7 (yedi) gün içinde Danıştay ilgili dairesine temyiz yolu açık olmak üzere karar verilmiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'İN DÜŞÜNCESİ : Uyuşmazlığın 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 46. maddesinin 1. fıkrasının (ı) bendi kapsamında olduğu anlaşıldığından temyiz isteminin esasının incelenmesi gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun "İstinaf" başlıklı 45. maddesinde, "1) İdare ve vergi mahkemelerinin kararlarına karşı, başka kanunlarda aksine hüküm bulunsa dahi, mahkemenin bulunduğu yargı çevresindeki bölge idare mahkemesine, kararın tebliğinden itibaren otuz gün içinde istinaf yoluna başvurulabilir. Ancak, konusu beş bin Türk lirasını geçmeyen vergi davaları, tam yargı davaları ve idari işlemlere karşı açılan iptal davaları hakkında idare ve vergi mahkemelerince verilen kararlar kesin olup, bunlara karşı istinaf yoluna başvurulamaz.

3) Bölge idare mahkemesi, yaptığı inceleme sonunda ilk derece mahkemesi kararını hukuka uygun bulursa istinaf başvurusunun reddine karar verir. Karardaki maddi yanlışlıkların düzeltilmesi mümkün ise gerekli düzeltmeyi yaparak aynı kararı verir.

6) Bölge idare mahkemelerinin 46 ncı maddeye göre temyize açık olmayan kararları kesindir." hükmü yer almış; aynı Kanun'un "Temyiz" başlıklı 46. maddesinde ise; "Danıştay dava dairelerinin nihai kararları ile bölge idare mahkemelerinin aşağıda sayılan davalar hakkında verdikleri kararlar, başka kanunlarda aksine hüküm bulunsa dahi Danıştayda, kararın tebliğinden itibaren otuz gün içinde temyiz edilebilir: (...) c) Belli bir meslekten, kamu görevinden veya öğrencilik statüsünden çıkarılma sonucunu doğuran işlemlere karşı açılan iptal davaları, ı) Ülke çapında uygulanan öğrenim ya da bir meslek veya sanatın icrası veyahut kamu hizmetine giriş amacıyla yapılan sınavlar hakkında açılan davalar", (...) hükmüne yer verilmiştir.

3568 sayılı Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlik ve Yeminli Mali Müşavirlik Kanunu'nun "Serbest muhasebeci mali müşavir olabilmenin özel şartları" başlıklı 5. maddesinin (A) fıkrasında, "Serbest muhasebeci mali müşavir olabilmek için aşağıdaki özel şartlar aranır. (...) b) En az üç yıl staj yapmış olmak." hükmü; "Staj ve staj süresinden sayılan hizmetler" başlıklı 6. maddesinin birinci fıkrasında, "Serbest muhasebeci mali müşavirlik stajı, bağımsız çalışan serbest muhasebeci mali müşavir veya yeminli mali müşavir yanında veya şirketlerinde yapılır. Staja başlayabilmek için staja giriş sınavını kazanmak ve Birlik tarafından kurulan Temel Eğitim ve Staj Merkezinin eğitim programını tamamlayıp başarılı olmak şarttır. (...)" hükmü yer almıştır.

23.08.1997 tarih ve 23089 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlik Staj Yönetmeliği'nin "Tanımlar" başlıklı 4. maddesinde, Staja Giriş Sınavı, staj öncesinde, TÜRMOB tarafından yapılacak ya da Üniversite veya ÖSYM gibi kurumlara TÜRMOB tarafından yaptırılacak olan, mesleğe giriş için gerekli temel bilgi ve formasyonun mevcudiyetinin ölçüleceği, değerlendirme esasları TÜRMOB (TESMER) tarafından belirlenen sınavı ifade ettiği belirtilmiş, "Aday meslek mensubu olma şartları" başlıklı 7. maddesinde,

"Serbest muhasebeci mali müşavirlik stajına başlamak için Kanunun 4 üncü maddesindeki genel şartlar ile 5/A-a maddesindeki öğrenim şartlarını haiz, staja giriş sınavından en az 60 puan almış ve Birlik tarafından belirlenen staj giderlerini yatırmış olmak gerekir. Staja giriş sınavında başarılı olanlar, sınav sonucunun açıklandığı tarihten sonraki staja başlama döneminden itibaren 3 yıl içerisinde staja başlayabilirler.

Bu süre içerisinde staja başlamayanların sınav sonucu geçersiz sayılır ve dosyaları işlemden kaldırılır." hükmü yer almıştır.

Yukarıda yer verilen mevzuat hükümlerinin değerlendirilmesinden; İdare Mahkemelerinin konusu beş bin Türk lirasını geçmeyen vergi davaları, tam yargı davaları ve idari işlemlere karşı açılan iptal davaları dışında kalan bütün kararlarına karşı mahkemenin bulunduğu yargı çevresindeki bölge idare mahkemesine istinaf başvurusunda bulunulabileceği, bölge idare mahkemesince istinaf incelemesi üzerine verilen kararlara karşı ise sadece 2577 sayılı Kanun'un 46. maddesinde yer alan konular ile sınırlı olarak Danıştay'a temyiz başvurusunda bulunulabileceği, bölge idare mahkemelerince istinaf incelemesi üzerine verilen ve 46. madde kapsamı dışında olan kararların ise kesin olduğu görülmektedir.

Öte yandan, serbest muhasebeci mali müşavirlik stajına başlayabilmek için adayın Kanunun 4. maddesindeki genel şartlar ile 5/A-a maddesindeki öğrenim şartlarını haiz olması, staja giriş sınavından başarılı olması ve Birlik tarafından kurulan Temel Eğitim ve Staj Merkezinin eğitim programını başarıyla tamamlaması gerektiği, bu aşamanın sonunda Kanunda belirtilen 3 yıllık staj sürecinin başlayacağı ve staj süresinin tamamlanmasının ardından 3568 sayılı Kanunun 7. maddesinde belirtilen mesleki yeterlilik sınavına katılan adaylardan başarılı olanların diğer şartları da sağlamak koşuluyla serbest muhasebeci mali müşavirlik ruhsatını almaya hak kazanacakları anlaşılmaktadır.

Buna göre, davacının Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlik Staja Başlama Giriş sınav sonucunun yeniden değerlendirilmesi talebiyle yaptığı başvurunun reddine ilişkin işlemin işleme karşı açtığı davanın, 2577 sayılı Kanunun 46/1-ı bendi kapsamında kalmadığı, nitekim staja giriş sınavının yukarıda da belirtildiği üzere kişinin aday meslek mensubu statüsü kazanabilmesi ve staja başlayabilmesi için bir ön şart niteliğinde olduğu, staja giriş sınavından başarılı olanların bu aşamada bir meslek veya sanatı icra etme hakkı elde etmediği,

bu yönüyle staja giriş sınavının 3568 sayılı Kanunun 7. maddesinde belirtilen mesleki yeterlilik sınavından ayrıştığı; öte yandan davaya konu edilen işlemin, ilgilinin meslekten çıkarılması sonucunu doğuran bir yönü de bulunmadığı, bu nedenle bakılan davanın 2577 sayılı Kanunun 46/1-c bendi kapsamında da değerlendirilemeyeceği sonucuna varılmaktadır.

Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

KARŞI OY

(X)- 2577 sayılı Kanun'un "Temyiz" başlıklı 46. maddesinin 1. fıkrasının (ı) bendinde; Ülke çapında uygulanan öğrenim ya da bir meslek veya sanatın icrası veyahut kamu hizmetine giriş amacıyla yapılan sınavlar hakkında açılan davalar hakkında bölge idare mahkemelerince verilen kararların Danıştay'da, kararın tebliğinden itibaren otuz gün içinde temyiz edilebileceği kurala bağlanmıştır.

Uyuşmazlıkta, davacının Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlik Staja Başlama Giriş sınav sonucunun yeniden değerlendirilmesi talebiyle yaptığı başvurunun reddine ilişkin işlemin iptali istemiyle açılan davanın, meslek veya sanatın icrası amacıyla yapılan sınav hakkında açılan dava olması nedeniyle, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 46. maddesinin 1. fıkrasının (ı) bendi uyarınca temyiz incelemesine tabi olduğu anlaşılmaktadır.

Açıklanan nedenlerle, … Bölge İdare Mahkemesi …. İdari Dava Dairesi'nin davacının temyiz isteminin reddine ilişkin kararında hukuki isabet bulunmamakta olup, anılan kararın kaldırılarak temyiz isteminin esasının incelenmesi suretiyle bir karar verilmesi gerektiği görüşüyle, aksi yönde verilen çoğunluk kararına katılmıyorum.