Danıştay 8. Daire E.2023/1387 K.2024/4803

Dava konusu istem: Davacı Adalet Bakanlığı tarafından, müdahil ...'ın baro levhasına avukat olarak yazılması isteminin reddine dair Bursa Barosu Yönetim Kurulu kararına yapılan itirazın kabulü ve adı geçenin baro levhasına yazılmasına ilişkin Türkiye Barolar Birliği Yönetim Kurulu kararının bir daha görüşülmek üzere geri gönderilmesine yönelik Adalet Bakanlığı işlemine uyulmayarak ilk kararda ısrar edilmesine dair Türkiye Barolar Birliği Yönetim Kurulunun...tarih ve E:..., K:... sayılı kararının iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesinin... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla; baro levhasına kayıt talebinde bulunan müdahil hakkında, "FETÖ/PDY silahlı terör örgütüne üye olmak" suçundan ...Ağır Ceza Mahkemesinin ... esasına kayıtlı dava dosyasında suçunun sübuta erdiği gerekçesiyle 6 yıl 3 ay hapis cezası ile cezalandırılmasına karar verildiği, bu karara karşı ... Bölge Adliye Mahkemesi ...

Ceza Dairesi nezdinde istinaf başvurusunda bulunulduğu, dosyanın halen istinaf aşamasında olduğu, bu durumda, 1136 sayılı Avukatlık Kanunu'nun 5/1-a maddesi gereğince Anayasal düzene ve bu düzenin işleyişine karşı bir suçtan dolayı cezalandırılmanın avukatlığa engel hallerden olduğunun düzenlendiği,

hakkında avukatlığa kabule engel bir suçtan kovuşturması devam eden davacıya isnat edilen fiillerin niteliği dikkate alındığında, davacının baro levhasına yazılma talebinin anılan kovuşturma sonucuna kadar bekletilmesi kamu yararı ve hizmet gereklerine uygun olacağından, dava konusu işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle iptaline karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti:İstinaf başvurusuna konu kararın hukuka ve usule uygun olduğu ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davalı Türkiye Barolar Birliği Başkanlığı tarafından; 1136 sayılı Avukatlık Kanunu'nda belirli suçlardan mahkum olmanın avukatlığa engel olacağının belirtildiği, müdahil hakkında kesinleşmiş bir mahkumiyet kararı bulunmadığı, kaldı ki baro levhasına yazılma talebinin kovuşturmanın sonuna kadar bekletilmesi hususunda idareye takdir hakkı tanındığı, suçsuzluk ve masumiyet karinesinden hareketle bir değerlendirme yapılması gerektiği, tesis edilen işlemin mevzuat hükümlerine uygun olduğu, idarenin takdir yetkisini ortadan kaldıracak, yerindelik denetimi niteliğinde yargı kararı verilemeyeceği, nitekim Anayasa Mahkemesinin B.S. (Başvuru No:...) kararının da aynı yönde olduğu belirtilerek, temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği ileri sürülmüştür.

Müdahil tarafından; müdahale isteminin kabulünün asli veya feri müdahilliğe ilişkin olup olmadığının anlaşılamadığı, iptal kararının ilk sayfasında yer alan ifadenin belirsiz ve usule aykırı olduğu, 1136 sayılı Avukatlık Kanunu'nda belirli suçlardan kesin olarak mahkum olmanın avukatlığa engel olacağının belirtildiği, "silahlı terör örgütüne üye olmak" suçundan yapılan ceza kovuşturmasının avukatlığa kabule tek başına engel teşkil etmeyeceği, baro levhasına yazılma talebinin kovuşturmanın sonuna kadar bekletilmesi hususunda idareye takdir hakkı tanındığı,

bu takdir hakkının "kamu yararı" ve "hizmet gerekleri" gibi soyut ifadelerle ortadan kaldırılmasının yerindelik denetimi niteliğinde olduğu ve yerindelik denetimi niteliğinde yargı kararı verilemeyeceği, baroya kayıtlı avukatlar bakımından 1136 sayılı Kanun m.5/1-a kapsamındaki suçlar kapsamında yapılan ceza kovuşturmalarında baro levhasından silme kararı verilebilmesi için mahkumiyet kararının kesinleşmesi aranırken, baro levhasına kayıtta ceza kovuşturmasının varlığının bekletici mesele olarak görülmesinin eşitliğe aykırı olduğu,

temyize konu kararın hak arama hürriyeti, adil yargılanma ve gerekçeli karar hakkı, özel hayata saygı ve etkili başvuru hakkı, masumiyet karinesi ve ayrımcılık yasağı yönünden Anayasa'ya aykırı olduğu, nitekim Anayasa Mahkemesinin B.S. (Başvuru No:...) kararının da aynı yönde olduğu, hakkında yapılan ceza kovuşturması neticesinde verilen beraat kararının ise kesinleştiği belirtilerek, temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği ileri sürülmüştür.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Davacı Adalet Bakanlığı tarafından, temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararının usul ve yasaya uygun olduğu, bozulmasını gerektiren bir neden bulunmadığından temyiz istemlerinin reddi ile anılan kararın onanması gerektiği savunulmuştur.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'IN DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının belirtilen açıklama ile onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 17. maddesinin ikinci fıkrası uyarınca müdahili duruşma istemi yerinde görülmeyerek ve dosya tekemmül ettiğinden yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin işin gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

Öte yandan; dava dosyasında yer alan bilgi ve belgeler ile UYAP kayıtlarının incelenmesinden. 2020 yılında Yalova Üniversitesi ... Fakültesi'nden mezun olan müdahilin baro levhasına yazılma talebinin reddine dair Bursa Barosu Yönetim Kurulu kararına yapılan itirazın kabulü ve adı geçenin baro levhasına yazılmasına ilişkin Türkiye Barolar Birliği Yönetim Kurulu kararının, Adalet Bakanlığınca müdahil hakkında, "FETÖ/PDY silahlı terör örgütüne üye olmak" suçundan ...

Ağır Ceza Mahkemesi'nin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararı ile 6 yıl 3 ay hapis cezası ile cezalandırılmasına karar verildiği, sözkonusu kararın istinaf edilmesi nedeniyle henüz kesinleşmediği, ceza kovuşturmasının derdest olduğu,

avukatlık mesleğinin önem ve ve özelliği itibariyle idarenin kamu yararı ve hizmet ölçütleri gözetilerek takdir yetkisi kullanılmak suretiyle 1136 sayılı Kanun'un m.5/1-a'da yer alan Anayasal düzene ve bu düzenin işleyişine karşı suçlardan kovuşturma altında bulunanların baro levhasına yazılma talepleri hakkındaki kararın ceza kovuşturması sonuna kadar bekletilmesi gerektiği gerekçesi ile adı geçenin Bursa Barosu Levhasına avukat olarak yazılması kararının bir daha görüşülmek üzere geri gönderildiği, Türkiye Barolar Birliği Yönetim Kurulu'nun 01/04/2022 tarihli ısrar kararı ile dava konusu işlemin tesis edildiği,

ancak dava konusu işlemin tesis edildiği tarihte müdahil hakkında FETÖ/PDY silahlı terör örgütüne üye olmak suçundan yapılan ceza kovuşturmasının derdest olduğu, İdari yargı denetiminin, işlemin tesis edildiği tarihteki mevzuata uygunluğun denetlenmesi ile sınırlı olduğu, bu halde dava konusu işlem tarihi itibariyle hakkında Anayasal düzene ve bu düzenin işleyişine karşı suçlardan ceza kovuşturması bulunan müdahilin baro levhasına yazılması yolunda tesis edilen işlemde hukuka uygunluk bulunmamaktadır.

Bununla birlikte davalı idare tarafından hakkında verilen beraat kararı sonrasında, müdahilin baro levhasına yazılmasının mevzuat çerçevesinde yeniden değerlendirilebileceği tabidir.