Danıştay 8. Daire E.2023/5693 K.2024/6146

Dava konusu istem: Davacı tarafından, Tarsus Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Çocuk Gelişimi Anabilim Dalında 1 adet araştırma görevlisi alımı yapılmak üzere yapılan araştırma görevlisi alım sınavında 100 üzerinden 7 puan verilerek başarısız sayılmasına ilişkin işlem ile sınav neticesinde anılan kadroya yapılan atama işleminin iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ...İdare Mahkemesince verilen ...tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; davacı tarafından, yazılı sınavda verilen cevapların objektif bir şekilde değerlendirilmediği ileri sürüldüğünden, Mahkemenin 04.01.2022 günlü kararı ile uyuşmazlığın çözümü için dava dosyası üzerinde bilirkişi incelemesi yaptırılmasına karar verilmiş olup, davaya konu sınava ait sınav kağıtlarının incelenerek hatalı,

yanlış veya eksik soru bulunup bulunmadığı hususu ile davacının ve açılan kadroya ataması yapılan ... isimli adayın sınav sorularına vermiş olduğu cevaplar neticesinde kaç puan alacaklarına ilişkin bilirkişi heyetince düzenlenen 06.06.2022 tarihli 3 sayfadan müteşekkil raporda özetle; "...Sonuç olarak gerçekleştirilen incelemeler ışığında adayların 100 üzerinden aldığı notlar aşağıda sunulmuştur. .... 37,6 ....

53" tespitine yer verildiği, mezkur rapor doğrultusunda belirlenen yazılı sınav notları nazara alındığında, davacının nihai değerlendirme puanının 77,527 olduğu ve en yüksek puana sahip aday olarak atanmaya hak kazanması gerektiği, müdahil adayın nihai başarı puanının ise 69,042 olacağı ve bu puanla listenin 2. sırasında yedek olarak başarılı olacağının anlaşıldığı,

bu durumda, bilirkişi raporunda yer verilen tespit ve değerlendirmeler ile dava dosyasında bulunan bilgi ve belgeler birlikte değerlendirildiğinde, davacıya yazılı sınavda 7 puan takdir edilmesi sebebiyle nihai değerlendirme neticesinde başarısız sayılmasına ilişkin işlemde hukuka, mevzuata ve hakkaniyete uygunluk bulunmadığı gerekçesi ile dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu kararın hukuka ve usule uygun olduğu ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davalı yanında müdahil tarafından, bilirkişi heyetinin soruları incelerken ve puanlama yaparken taraflı davrandığı, cevap anahtarı oluşturulmadan puanlama yapıldığı, davacı ile kendi cevaplarının bilimsel ve gerekçeli değerlendirilmediği, bilirkişi heyetinin Ankara dışındaki üniversitelerden oluşturularak yeni bir rapor tanzim edilmesi gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'NİN DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 17. maddesinin ikinci fıkrası uyarınca duruşma istemi yerinde görülmeyerek, işin gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Dava; davacı tarafından, Tarsus Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Çocuk Gelişimi Anabilim Dalında 1 adet araştırma görevlisi alımı yapılmak üzere yapılan araştırma görevlisi alım sınavında 100 üzerinden 7 puan verilerek başarısız sayılmasına ilişkin işlem ile sınav neticesinde anılan kadroya yapılan atama işleminin iptali istemiyle açılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

09.11.2018 tarih ve 30590 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Öğretim Üyesi Dışındaki Öğretim Elemanı Kadrolarına Yapılacak Atamalarda Uygulanacak Merkezi Sınav İle Giriş Sınavlarına İlişkin Usul Ve Esaslar Hakkında Yönetmeliğin "Nihai değerlendirme" başlıklı 12. maddesinde; "(1) Sınav jürisinin değerlendirmesinde; bu Yönetmeliğin 6 ncı maddesinin dördüncü fıkrası kapsamındaki öğretim görevlisi kadrolarında, meslek yüksekokullarında bu kadrolarda istihdam edilecekler de dâhil olmak üzere ALES puanının %30’unu, lisans mezuniyet notunun %10’unu, yabancı dil puanının %30’unu ve giriş sınavı notunun %30’unu;

bu Yönetmelik kapsamındaki diğer kadrolarda ALES puanının %30’unu, lisans mezuniyet notunun %30’unu, yabancı dil puanının %10’unu ve giriş sınavı notunun %30’unu; meslek yüksekokullarında ise ALES notunun %35’ini, lisans mezuniyet notunun %30’unu ve giriş sınavı notunun %35’ini hesaplayarak ilan edilen kadro sayısı kadar adayı başarı sırasına göre belirler. Değerlendirme puanı 65 puanın altında olanlar sınavlarda başarısız sayılır.

Adayların değerlendirmede dikkate alınan puanları ile lisans mezuniyet notları, kadro ilanında belirtilen internet adresinde ilan edilir." hükmüne. "Sınavlarda başarılı olanların atanması" başlıklı 13. maddesinde; "(1) Sınavlarda başarılı olan adaylar, başarı puanları esas alınarak ilan edilir. İlan edilen kadro sayısı kadar yedek aday da ilan edilir. Atamalar yürürlükteki mevzuata göre yapılır." hükmüne yer verilmiştir.

2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 31. maddesinin göndermede bulunduğu 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun "Bilirkişiye başvurulmasını gerektiren hâller" başlıklı 266. maddesinde; çözümü hukuk dışında, özel veya teknik bilgiyi gerektiren hâllerde, mahkemenin, taraflardan birinin talebi üzerine yahut kendiliğinden, bilirkişinin oy ve görüşünün alınmasına karar vereceği, hâkimlik mesleğinin gerektirdiği genel ve hukuki bilgiyle çözümlenmesi mümkün olan konularda bilirkişiye başvurulamayacağı düzenlemesine yer verilmiştir.

Yine anılan Kanun'un ''Bilirkişi Raporuna İtiraz'' başlıklı 281. maddesinde Mahkemenin, bilirkişi raporundaki eksiklik yahut belirsizliğin tamamlanması veya açıklığa kavuşturulmasını sağlamak için, bilirkişiden, yeni sorular düzenlemek suretiyle ek rapor alabileceği, gerçeğin ortaya çıkması için gerekli görürse, Mahkemenin yeni görevlendireceği bilirkişi aracılığıyla, tekrar inceleme de yaptırabileceği hükmü yer almaktadır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Mahkemelerce bilirkişi incelemesi yaptırılan uyuşmazlıklarda bilirkişi raporu esas alınarak karar verilmesi durumunda, raporun hukuki ve teknik açıdan ayrıca bir analizinin yapılması ve buna göre bir sonuca ulaşılması zorunlu olup, bu bağlamda; bilirkişilerce ayrıntılı teknik araştırma ve irdeleme yapılmak suretiyle bilimsel ve objektif kriterler açıklanarak uyuşmazlığın özüne göre yeterlilik ve/veya yetersizlik tespitlerine yer verilmesi gerektiği açıktır.

Bir başka anlatımla; yukarıda yer verilen mevzuat hükümleri uyarınca, çözümü hukuk dışında özel ya da teknik bilgiyi gerektirecek hallerde bilirkişinin oy ve görüşünün alınacağı tartışmasız olup; bu kapsamda bilirkişilerce yapılacak olan değerlendirme, ancak uyuşmazlık konusu dava konusu üzerine teknik tespitler yapılarak hazırlanan bilimsel, objektif ve tarafsız ve somut tespitlere yer verilerek açıklayıcı bir raporun mahkemeye sunulmasından ibarettir. Bilirkişilerce yapılan teknik değerlendirmelerin ışığında hukuka uygunluk tespitinin Mahkemece yapılacağı tabiidir.

Dava dosyasının incelenmesinden; davalı idarece 24/09/2021 tarih ve 31068 sayılı Resmi Gazete'de öğretim elemanı alım ilanına çıkıldığı, söz konusu ilanda yer alan öğretim elemanı alımlarından birinin de davacı ... ve müdahil ...'ın da başvuruda bulunduğu 2021AG13 ilan numaralı Sağlık Bilimleri Fakültesi Çocuk Gelişimi Bölümü araştırma görevlisi kadrosu ilanı olduğu, ön değerlendirme neticesinde 10 kişinin yazılı sınava katılmaya hak kazandığı, 22/10/2021 tarihinde söz konusu ilan için yazılı sınav (giriş sınavı) yapıldığı, anılan sınava katılmaya hak kazanan 10 adaydan 6'sının sınava katılım sağladığı,

yazılı sınavda davacıya 100 puan üzerinden 7 puan, müdahile ise 100 puan üzerinden 42 puan takdir edildiği, yazılı sınav neticesinde adaylara takdir edilen puanlar neticesinde adayların ALES, yabancı dil, lisans mezuniyet notları birlikte değerlendirilerek nihai başarı puanlarının hesaplandığı, nihai hesaplama neticesinde en yüksek puana (70,362) sahip olan müdahilin bahse konu kadroya asil olarak atanmaya hak kazandığı ve atandığı, davacının ise 63,727 puan ile (değerlendirme puanının 65 puanın altında kalması nedeniyle) başarısız sayıldığı anlaşılmaktadır.

Olayda; uyuşmazlığın çözümünün teknik ve bilimsel bilgiyi gerektirir nitelikte olması nedeniyle Mahkemenin 04/01/2022 günlü kararı ile dava dosyası üzerinden bilirkişi incelemesi yaptırılmasına karar verilmiş olup, davaya konu sınava ait sınav kağıtlarının incelenerek hatalı, yanlış veya eksik soru bulunup bulunmadığı hususu ile davacının ve açılan kadroya ataması yapılan ... isimli adayın sınav sorularına vermiş olduğu cevaplar neticesinde kaç puan alacaklarının Mahkemece re'sen tayin edilen Hacettepe Üniversitesi Çocuk Gelişimi Bölümü Öğretim üyeleri olan ..., ...,...'ndan oluşan bilirkişi heyetine bilirkişi incelemesi yaptırıldığı,

anılan bilirkişi heyetince düzenlenen 06/06/2022 tarihli 3 sayfadan müteşekkil raporda özetle; "...Sonuç olarak gerçekleştirilen incelemeler ışığında adayların 100 üzerinden aldığı notlar aşağıda sunulmuştur. .... 37,6 ....

53" tespitine yer verildiği, bilirkişi raporuna davalı ve davalı yanında müdahil tarafından yapılan itirazlar yerinde görülmeyerek ve anılan rapor hükme esas alınabilecek nitelik ve yeterlikte bulunarak dava konusu işlemin iptaline karar verildiği görülmektedir.

Uyuşmazlıkta; bilirkişi heyetince oluşturulan raporda davacı ile müdahilin sınav kağıtlarının karşılaştırılması sonucu bir kanaate varıldığı görülmekle birlikte, bilirkişi raporunda değerlendirme yapılırken hangi soruya hangi cevaba istinaden puan verildiğine dair bir cevap anahtarının olmadığı, adayların sınav kağıtlarının jüri üyeleri tarafından cevap anahtarı kullanılmadan doğrudan yazılı sınav kağıtları üzerinden değerlendirildiği, dolayısıyla raporda adaylara takdir edilen puanların hangi hususlar dikkate alınarak verildiğinin belirlenemeyeceği, yine raporda cevaplar hakkındaki değerlendirme kısmında çelişkiler bulunduğu,

3. soruya davacının verdiği cevaba karşılık "...ancak çözümleyici yöntemler yeterli düzeyde açıklanmamıştır." denilerek 15 puan verildiği, müdahil için ise "...ancak çözümleyici yöntemler oldukça yetersiz düzeyde açıklanmıştır." denilerek 5 puan verildiği görülmektedir.

Bu durumda, Mahkemece tüm bu hususlar dikkate alınarak yeni bir bilirkişi heyeti oluşturulup alınacak rapor sonrasında yeniden bir karar verilmesi gerektiği sonucuna ulaşılmıştır. Bu itibarla, dava konusu işlemin iptali yönündeki Mersin 2. İdare Mahkemesi kararına yönelik istinaf isteminin reddine ilişkin temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.