Danıştay 8. Daire E.2024/1406 K.2025/7844

Dava konusu istem: İstanbul Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü'nde doktora öğrencisi olan davacının, doktora tez çalışmasının yasal süre içerisinde tamamlanmadığı gerekçesiyle ... tarihli ve ... sayılı Yönetim Kurulu toplantısında alınan kayıt silme kararının uygun olduğuna ve kayıt silme işleminin iptal edilmesinin mümkün olmadığına dair Sağlık Bilimleri Enstitüsü Müdürlüğü'nün ... tarih ve ...sayılı işleminin iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen ...tarih ve E:..., K:...sayılı kararda; davacının İstanbul Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü'nde 2009-2010 eğitim-öğretim yılında doktora programına kayıt olduğu, Lisansüstü Eğitim ve Öğretim Yönetmeliği ile İstanbul Üniversitesi Lisansüstü Eğitim ve Öğretim Yönetmeliği hükümleri uyarınca programı azami tamamlama süresi olan on iki yarıyıl sonunda tamamlaması gerektiği,

Lisansüstü Eğitim ve Öğretim Yönetmeliği geçici 1/1 maddesi hükmü uyarınca davacının on iki yarıyıl olan azami öğrenim süresinin 2016-2017 güz yarıyılından itibaren baştan başlatıldığı ve doktora programını azami tamamlama süresinin 2021-2022 öğretim yılı bahar yarılında sona ereceği, 2021-2022 öğretim yılı bahar yarılı sonu itibarıyla davacının doktora programını azami sürede tamamlamadığı anlaşılmakla, davacı hakkında tesis edilen işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu kararın hukuka ve usule uygun olduğu, ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davacı tarafından, en son doktora tezinin 14. ara raporu uyarınca verilen uygunluk ve süreye karşın doktora kaydının silindiği, dava konusu işlemin hukuka aykırı olduğu, temyiz isteminin kabulü gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Davalı idare tarafından; davacının İstanbul Üniversitesi Lisansüstü Eğitim ve Öğretimi Yönetmeliği uyarınca doktora eğitimini yasal süresi içerisinde tamamlayamadığı, işlemin hukuka uygun olduğu belirtilerek istemin reddi gerektiği savunulmuştur.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'İN DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, dosya tekemmül ettiğinden yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Dava; İstanbul Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü'nde doktora öğrencisi olan davacının, doktora tez çalışmasının yasal süre içerisinde tamamlanmadığı gerekçesiyle ...tarihli ve ... sayılı Yönetim Kurulu toplantısında alınan kayıt silme kararının uygun olduğuna ve kayıt silme işleminin iptal edilmesinin mümkün olmadığına dair Sağlık Bilimleri Enstitüsü Müdürlüğü'nün ... tarih ve ...sayılı işleminin iptali istemiyle açılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

20/04/2016 tarih ve 29690 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Lisansüstü Eğitim ve Öğretim Yönetmeliği'nin "Süre" başlıklı 17. maddesinde;" 1) Doktora programı, bilimsel hazırlıkta geçen süre hariç tezli yüksek lisans derecesi ile kabul edilenler için kayıt olduğu programa ilişkin derslerin verildiği dönemden başlamak üzere, her dönem için kayıt yaptırıp yaptırmadığına bakılmaksızın sekiz yarıyıl olup azami tamamlama süresi on iki yarıyıl; lisans derecesi ile kabul edilenler için on yarıyıl olup azami tamamlama süresi on dört yarıyıldır.

3) Kredili derslerini başarıyla bitiren, yeterlik sınavında başarılı bulunan ve tez önerisi kabul edilen, ancak tez çalışmasını birinci fıkrada belirtilen on iki veya on dört yarıyıl sonuna kadar tamamlayamayan öğrencinin ilişiği kesilir." hükmü ile, aynı Yönetmeliğin Geçici 1/1 maddesinde. "Bu Yönetmelikle getirilmiş hükümlerin uygulaması ve belirlenmiş süreler yönetmeliğin yürürlüğe girdiği tarihinden itibaren başlar." hükmü bulunmaktadır.

Öte yandan, İstanbul Üniversitesi Lisansüstü Öğretim Yönetmeliği'nin 45.maddesinde, "(1)Doktora programı, bilimsel hazırlıkta geçen süre hariç tezli yüksek lisans derecesi ile kabul edilenler için kayıt olduğu programa ilişkin derslerin verildiği dönemden başlamak üzere, her dönem için kayıt yaptırıp yaptırmadığına bakılmaksızın sekiz yarıyıl olup azami tamamlama süresi on iki yarıyıl; lisans derecesi ile kabul edilenler için on yarıyıl olup azami tamamlama süresi on dört yarıyıldır.

(3) Kredili derslerini başarıyla bitiren, yeterlik sınavında başarılı bulunan ve tez önerisi kabul edilen, ancak tez çalışmasını birinci fıkrada belirtilen on iki veya on dört yarıyıl sonuna kadar tamamlayamayan öğrencinin ilişiği kesilir..." hükmü, 49/7. maddesinde.

"Tez önerisi kabul edilen öğrenci, bu tarihten itibaren tez çalışması faaliyetleri ile ilgili olarak her yıl Ocak-Haziran ve Temmuz-Aralık ayları arasında, tez izleme komitesi tarafından birer ara değerlendirmeye tabi tutulur. Varsa ikinci danışman toplantılara oy hakkı olmadan katılabilir.

Öğrenci tez izleme komitesine, tez önerisi enstitü kurulu tarafından kabul edildikten altı ay sonra birinci tez izleme raporunu; takip eden altı ayın sonunda ise izleyen tez izleme raporlarını, toplantı tarihinden bir ay önce yazılı olarak sunar ve sözlü olarak savunur. Bu raporda o ana kadar yapılan çalışmaların özeti ve bir sonraki dönemde yapılacak çalışma planı belirlenir.

Komite tarafından üst üste iki kez veya aralıklı olarak üç kez başarısız bulunan öğrencinin yükseköğretim kurumu ile ilişiği kesilir. Raporunu süresi içinde sunmayan veya savunmayan öğrenci başarısız sayılır." hükmü yer almaktadır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Davacının İstanbul Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü'nde 2009-2010 eğitim-öğretim yılında doktora programına kayıt olduğu, programı azami tamamlama süresi olan on iki yarıyıl sonunda tamamlaması gerektiği, Lisansüstü Eğitim ve Öğretim Yönetmeliği geçici 1/1 maddesi hükmü uyarınca davacının on iki yarıyıl olan azami öğrenim süresinin 2016-2017 güz yarıyılından itibaren baştan başlatıldığı ve doktora programını azami tamamlama süresinin 2021-2022 öğretim yılı bahar yarılında sona ereceği,

30/06/2011 tarihinde yapılan yeterlilik sınavında başarılı olması üzerine davacı tarafından 22/04/2014 tarihinden 31/08/2022 tarihine kadar Enstitüye tez ile ilgili XIV ara raporun sunulduğu, sunulan XIV. ara raporun da uygun görülmesi sonrasında, Sağlık Bilimleri Enstitüsü Müdürlüğü'nün ...tarihli ve ... sayılı yazısı ile.

"İstanbul Üniversitesi Lisansüstü Eğitim ve Öğretim Yönetmeliği'nin 49/7. maddesi uyarınca davacının bir sonraki ara raporunu 6 ay sonra vermesi gerektiği veya 14 başarılı ara rapor verildiğinden en kısa sürede çalışmaların tamamlanması durumunda tez savunma sınavına girilmesinin" önerildiği, devam eden süreçte, Enstitü Yönetim Kurulunca 12/01/2023 tarihli toplantıda alınan kararla, davacının azami öğrenim süresinin 2021-2022 öğretim yılı bahar yılında dolduğu gerekçesiyle İstanbul Üniversitesi Lisansüstü Eğitim ve Öğretim Yönetmeliği'nin 45/3. maddesindeki düzenleme uyarınca ilişiğinin kesilmesine karar verilmesi üzerine,

tez danışmanı tarafından, davacının doktora çalışmalarının tamamlandığı ve çalışmasının SCI kapsamındaki uluslararası bir dergide devam eden yayın sürecinde olması nedeniyle yayın sürecinin tamamlanmasına kadar ek süre verilmesi istemiyle 19/01/2023 tarihinde başvuru yapıldığı,

bahse konu başvurunun, 2009-2010 öğretim yılı güz yarıyılında Total Parsiyel Protezler programında doktora eğitimine başlayan davacının azami süresinin 2021-2022 öğretim yılı bahar yarılında dolması nedeniyle İstanbul Üniversitesi Lisansüstü Eğitim ve Öğretim Yönetmeliği uyarınca ... tarihli ve ... sayılı toplantıda verilen kayıt silme kararının uygun olduğu gerekçesiyle... tarihli ve ... sayılı işlemle reddedildiği anlaşılmaktadır.

Uyuşmazlıkta, doktora programı öğrencisi olan davacının doktora programını azami tamamlama süresinin 2021-2022 öğretim yılı bahar yarılında sona ereceği konusunda tereddüt bulunmamaktadır. Bununla birlikte, davacı tarafından 31/08/2022 tarihine kadar Enstitüye tezi ile ilgili XIV ara raporun sunulmasını müteakip, Enstitüsü Müdürlüğü'nün 20/09/2022 tarihli yazısı ile.

"İstanbul Üniversitesi Lisansüstü Eğitim ve Öğretim Yönetmeliği'nin 49/7. maddesi uyarınca davacının bir sonraki ara raporunu 6 ay sonra vermesi gerektiği veya 14 başarılı ara rapor verildiğinden en kısa sürede çalışmaların tamamlanması durumunda tez savunma sınavına girilmesinin" önerildiği, devam eden süreçte 6 aylık süre sona ermeden Enstitü Yönetim Kurulunca 12/01/2023 tarihli toplantısında alınan kararla, davacının azami öğrenim süresinin 2021-2022 öğretim yılı bahar yılında dolduğu gerekçesiyle ilişiğinin kesilmesine karar verildiği,

bu durumun ise haklı beklenti, idareye güven, idari tutarlılık ve istikrar ilkelerine aykırı olduğu sonucuna ulaşıldığından dava konusu işlemde hukuka uygunluk görülmemiştir.

Bu itibarla, davanın reddi yönündeki ...İdare Mahkemesi kararına yönelik istinaf isteminin reddine ilişkin temyize konu ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.