Danıştay 8. Daire E.2024/4872 K.2024/5459

5393 sayılı Belediye Kanununun "Meclis üyeliğinin sona ermesi" başlıklı 29/3. maddesinde,''Belediye meclisi üyeliğine seçilme yeterliğinin kaybedilmesi durumunda, valinin bildirmesi üzerine Danıştay tarafından üyeliğin düşmesine karar verilir." hükmü getirilmiştir.

2972 sayılı Mahalli İdareler ile Mahalle Muhtarlıkları ve İhtiyar Heyetleri Seçimi Hakkında Kanun'un, "Seçilme yeterliliği" başlığını taşıyan 9. maddesinde; 2839 sayılı Milletvekili Seçimi Kanunu'nun 11. maddesinde belirtilen sakıncaları taşımamak şartıyla, on sekiz yaşını dolduran her Türk vatandaşının belediye başkanlığına, il genel meclisi ve belediye meclisi üyeliğine seçilebileceği kurala bağlanmıştır.

2839 sayılı Milletvekili Seçimi Kanunu'nun, "Milletvekili seçilemeyecek olanlar " başlığını taşıyan 11. maddesinin e) fıkrasında; ''taksirli suçlar hariç, toplam bir yıl veya daha fazla hapis veya süresi ne olursa olsun ağır hapis cezasına hüküm giymiş olanlar olarak belirlenmiştir.

Anılan Kanun hükmü uyarınca seçimle göreve gelen kişilerin seçilme yeterliliğinin kaybından söz edilebilmesi için taksirli suçlar dışındaki suçlardan dolayı bir yıl veya daha fazla süreyle mahkum olma koşulunun gerçekleşmiş olması gerekmektedir.

Dosyanın incelenmesinden, ... Belediye Meclis Üyesi ...'in ... Asliye Ceza Mahkemesi kararıyla, göçmen kaçakçılığı suçundan cezalandırıldığı, anılan kararın ... Bölge Adliye Mahkemesinin incelemesinden geçerek .... Ceza Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı ilamı ile cezanın 2 yıl 5 ay hapis cezası olarak düzeltilip onanarak bu tarihte kesinleştiği, bunun üzerine Belediye Meclisi üyeliğinin düşürülmesinin istenildiği anlaşılmaktadır.

Yukarıya aktarılan Kanun hükümleri incelendiğinde, taksirli suçlar hariç, toplam bir yıl veya daha fazla hapis cezasına mahkum olanların, Belediye Meclisi üyesi olarak seçilmesine imkan bulunmadığı, ...'in ise 2 yıl 5 ay hapis cezasıyla cezalandırılması nedeniyle Kanunen aranan seçilme yeterliğini kaybettiği anlaşıldığından üyelikten düşürülmesi gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Hüküm veren Danıştay Sekizinci Dairesince işin gereği görüşüldü:

İstem; ... İli, ... İlçesi, ... Belediye Meclis Üyesi ...'in seçilme yeterliğini kaybettiğinden bahisle 5393 sayılı Kanunun 29. maddesi uyarınca meclis üyeliğinden düşürülmesine karar verilmesine ilişkindir.

5393 sayılı Belediye Kanununun "Meclis Üyeliğinin Sona Ermesi" başlıklı 29. maddesinin üçüncü fıkrasında; belediye meclisi üyeliğine seçilme yeterliğinin kaybedilmesi durumunda, valinin bildirmesi üzerine Danıştay tarafından üyeliğin düşmesine karar verileceği kuralı yer almıştır.

2972 sayılı Mahalli İdareler ile Mahalle Muhtarlıkları ve İhtiyar Heyetleri Seçimi Hakkında Kanunun "Seçilme Yeterliliği" başlıklı 9. maddesinde; 2839 sayılı Milletvekili Seçimi Kanununun 11 inci maddesinde belirtilen sakıncaları taşımamak şartıyla, on sekiz yaşını dolduran her Türk vatandaşının belediye başkanlığına, il genel meclisi ve belediye meclisi üyeliğine seçilebileceği hükmü yer almaktadır.

2839 sayılı Milletvekili Seçimi Kanunu'nun "Milletvekili Seçilemeyecek Olanlar" başlıklı 11. maddesinde; "Aşağıda yazılı olanlar milletvekili seçilemezler

a) İlkokul mezunu olmayanlar,

b) Kısıtlılar,

c) Askerlikle ilişiği olanlar,

d) Kamu hizmetinden yasaklılar,

e) Taksirli suçlar hariç, toplam bir yıl veya daha fazla hapis veya süresi ne olursa olsun ağır hapis cezasına hüküm giymiş olanlar

f) Affa uğramış olsalar bile;

1. (Değişik: 2/1/2003-4778/15 md.) Basit ve nitelikli zimmet, irtikâp, rüşvet, hırsızlık, dolandırıcılık, sahtecilik, inancı kötüye kullanma, dolanlı iflas gibi yüz kızartıcı suçlar ile istimal ve istihlak kaçakçılığı dışında kalan kaçakçılık suçları, resmî ihale ve alım satımlara fesat karıştırma veya Devlet sırlarını açığa vurma suçlarından biriyle mahkûm olanlar,

2. Türk Ceza Kanununun İkinci Kitabının, birinci babında yazılı suçlardan veya bu suçların işlenmesini aleni olarak tahrik etme suçundan mahkum olanlar,

3. (Değişik: 2/1/2003-4778/15 md.) Terör eylemlerinden mahkûm olanlar,

4. Türk Ceza Kanununun 536'ncı maddesinin birinci, ikinci ve üçüncü fıkralarında yazılı eylemlerle aynı Kanunun 537 nci maddesinin birinci, ikinci, üçüncü, dördüncü ve beşinci fıkralarında yazılı eylemleri siyasi ve ideolojik amaçlarla işlemekten mahkum olanlar." hükümlerine yer verilmiştir.

Dosyanın incelenmesinden, ... Belediye Meclis Üyesi ...'in ... Asliye Ceza Mahkemesi'nin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla, göçmen kaçakçılığı suçundan cezalandırıldığı, anılan kararın ... Bölge Adliye Mahkemesinin incelemesinden geçerek... Ceza Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararı ile 2 yıl 5 ay hapis cezasının kesinleştiği, bunun üzerine Edirne Valiliği tarafından Belediye Meclis üyeliğinin düşürülmesinin istenildiği anlaşılmaktadır.

Yukarıda aktarılan Kanun hükümlerine göre, taksirli suçlar hariç, toplam bir yıl veya daha fazla hapis cezasına hüküm giymiş olanların, belediye meclisi üyesi olarak seçilmesine imkân bulunmadığı, ...'in ise 2 yıl 5 ay hapis cezasıyla cezalandırılması nedeniyle Kanunen aranan seçilme yeterliğini kaybettiği anlaşılmaktadır.

Bu durumda, ...'in seçilme yeterliğini kaybetmesi nedeniyle belediye meclisi üyeliğinin düşürülmesi gerekmektedir.