Danıştay 8. Daire E.2024/5017 K.2024/5706

Dava konusu istem: Davacı tarafından, ulaşım hizmeti ücretlerinin düzenlenmesi ve ücret tarifesinin belirlenmesine ilişkin ... Büyükşehir Belediyesi Ulaşım Koordinasyon Merkezinin ...0 tarih ve ... sayılı kararının iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; her ne kadar 5216 sayılı Kanun kapsamında ve Büyükşehir Belediyeleri Koordinasyon Merkezleri Yönetmeliği gereğince ...

Büyükşehir Belediyesi sınırları dahilinde toplu ulaşım araçlarında uygulanacak ücret tarifelerini belirleme yetkisi Ulaşım Koordinasyon Merkezi'ne tanınmış ise de, idari işlemlerin hukuken kabul edilebilir ve gerçek bir sebebe dayanması gerektiği yerleşik yargısal içtihatlarla kabul edilmiş bulunduğu açık olmakla, dava konusu karardan önceki UKOME'nin ... tarih ve... sayılı ve... tarih ve ... sayılı kararında da Marmaray'a ilişkin ücret tarifesinin ve "aktarma almayacağı, aktarma verileceğinin" düzenlenmesine karşın,

dava konusu... tarih ve... sayılı UKOME kararında ve dayanağı Toplu Ulaşım Hizmetler Müdürlüğü'nün... tarih ve ... sayılı yazısı ile ekli raporunda Marmaray'a ilişkin aktarma alır şeklinde ve Marmaray hatlarına aktarma yapılması durumunda iade işleminin yapılmayacağı hususlarında getirilen ve davacı şirkete ağır külfet getiren yeni düzenlemenin hangi sebeple yapıldığının somut tespitlere de yer verilmek suretiyle açıkça ortaya konulmadığı görüldüğünden, dava konusu işlemin sebep unsuru yönünden hukuka uygun olmadığı sonucuna varılmakla, dava konusu işlemin,

Marmaray'a ilişkin aktarma yapılması ve Marmaray hatlarına aktarma yapılması durumunda iade işleminin yapılmayacağına yönelik kısımlarında hukuka uygunluk bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti:... Bölge İdare Mahkemesi ...İdare Dava Dairesince verilen ... tarihli ve E:..., K:...sayılı kararı ile; davacı tarafından, ulaşım hizmeti ücretlerinin düzenlenmesi ve ücret tarifesi belirlenmesine ilişkin ...

Büyükşehir Belediyesi Ulaşım Koordinasyon Merkezi'nin... tarih ve... sayılı kararının iptali istemiyle açıldığı, dava konusu işlemin belediye başkanı tarafından onaylanmamış olması nedeniyle yürürlüğe girmediği dolayısıyla mevcut hali ile kesin ve yürütülmesi gerekli idari işlem niteliğini kazanmadığı sonucuna varıldığından davanın 2577 sayılı yasanın 15/1-b maddesi uyarınca usul yönünden reddi gerektiği sonucuna varıldığı, öte yandan, idarece onay işlemi tamamlanmayan dava konusu kararı uygulamaya koyması sonucu dava açılmasına sebebiyet verildiği anlaşıldığından,

yargılama gideri ve vekalet ücretinin idareye yükletilmesinin hakkaniyete uygun düşeceği sonucuna varıldığı gerekçesiyle istinaf talebinin kabulüne,....

İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının kaldırılmasına, davanın incelenmeksizin reddine dair verilen kararın Danıştay Sekizinci Dairesince verilen 02/04/2024 tarih ve E:2022/2201, K:2024/2049 sayılı kararı ile işin esasına geçilerek incelenmesi gerektiği gerekçesiyle bozulması üzerine; bozmaya uyularak ... Bölge İdare Mahkemesi ...

İdari Dava Dairesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararı ile istinaf başvurusuna konu kararın hukuka ve usule uygun olduğu ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davalı idare tarafından, dava konusu işlemin halihazırda yürürlüğü bulunmadığı, dava konusu işlemin tesis edildiği tarihte vatandaşlardan gelen tarife ücretlerinde indirim yapılması yapılması yönündeki yoğun istek üzerine dava konusu kararla ... hattına aktarmalı yolculuk hallerinde tarifede belirlenen aktarma ücret tarifesi uygulaması düzenlendiği, işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Davacı tarafından, davalı Belediyenin temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmuştur.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'IN DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin reddi ile Bölge İdare Mahkemesi kararının belirtilen gerekçe ile onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

...'daki toplu ulaşım hizmetleri ücretlerinin düzenlenmesi ve ücret tarifelerinin belirlenmesine ilişkin olarak, ... Büyükşehir Belediyesi Ulaşım Koordinasyon Merkezince ... tarih ve ... sayılı kararın tesis edilmesi üzerine, bakılan dava açılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun "Temyiz incelemesi üzerine verilecek kararlar" başlıklı 49. maddesinde; "1. Temyiz incelemesi sonunda Danıştay;

a) Kararı hukuka uygun bulursa onar. Kararın sonucu hukuka uygun olmakla birlikte gösterilen gerekçeyi doğru bulmaz veya eksik bulursa, kararı, gerekçesini değiştirerek onar.

b) Kararda yeniden yargılama yapılmasına ihtiyaç duyulmayan maddi hatalar ile düzeltilmesi mümkün eksiklik veya yanlışlıklar varsa kararı düzelterek onar.

2. Temyiz incelemesi sonunda Danıştay;

a) Görev ve yetki dışında bir işe bakılmış olması,

b) Hukuka aykırı karar verilmesi,

c) Usul hükümlerinin uygulanmasında kararı etkileyebilecek nitelikte hata veya eksikliklerin bulunması sebeplerinden dolayı incelenen kararı bozar." hükmüne yer verilmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Her ne kadar İdare Mahkemesince verilen kararda ve Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesince verilen kararın istem özetinde dava konusu işlemin "... Büyükşehir Belediyesi Ulaşım Koordinasyon Merkezi'nin ... tarih ve... sayılı kararı" olduğu belirtilmişse de; dava dilekçesinin ve Mahkemece verilen kararın gerekçesinin incelemesinden davanın konusunun "... Büyükşehir Belediyesi Ulaşım Koordinasyon Merkezi'nin ... tarih ve... sayılı kararının ... Hatlarına ilişkin kısmına" dair olduğu anlaşılmış olup, Mahkemece verilen hükmün bu şekilde değerlendirilmesi gerektiği açıktır.

Bu durumda, temyize konu karar sonucu itibarıyla hukuka uygun olduğundan, davalının temyiz isteminin bu gerekçeyle reddi gerekmiştir.