Danıştay 8. Daire E.2024/6039 K.2025/8463

Dava konusu istem: Bahçeşehir Üniversitesi'nde profesör unvanıyla öğretim üyesi olarak görev yapan davacının sözleşmesinin yenilenmemesine ilişkin... tarih ve ... sayılı Bahçeşehir Üniversitesi Rektörlüğü işleminin iptaline karar verilmesi istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ...İdare Mahkemesince verilen... tarih ve E:..., K:...sayılı kararda; davacının sözleşmesinin yenilenmemesine ilişkin tesis edilen dava konusu işlemin gerekçesi olarak savunmada iddia edilen ihtiyacın kalmaması sebebinin somut olarak ortaya konulmadığı ve davacı hakkında salt ceza soruşturması olmasının da masumiyet karinesi ilkesi uyarınca tek başına sözleşmenin yenilenmemesi sebebi olamayacağından dava konusu işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu kararın hukuka ve usule uygun olduğu ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Hizmetine ihtiyaç kalmaması durumunda sözleşmenin yenilenmeyebileceği, dava konusu işlemden sonra davacı ile aynı ana bilim dalında bir öğretim üyesi alımı yapılmadığı, sözleşme süresi sonunda sözleşme yenileme konusunda takdir yetkisi bulunduğu, ihtiyaç durumunun değerlendirilmesi neticesinde 2022-2023 akademik yılı sonunda üç öğretim üyesinin sözleşmesinin sonlandırıldığı, takdir yetkisinin hukuka uygun kullanıldığı, davacı hakkında 27/05/2023 tarihinde sosyal medyada yaptığı paylaşım nedeniyle adli soruşturma bulunduğu, usul bakımından sakatlık bulunmadığı ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

İstemin reddi gerektiği savunulmuştur.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'IN DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Dava, Bahçeşehir Üniversitesi'nde profesör unvanıyla öğretim üyesi olarak görev yapan davacının sözleşmesinin yenilenmemesine ilişkin... tarih ve ... sayılı Bahçeşehir Üniversitesi Rektörlüğü işleminin iptaline karar verilmesi istemiyle açılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

Anayasa'nın 130. maddesinin 1. fıkrasında; kamu tüzel kişiliğine ve bilimsel özerkliğe sahip üniversitelerin Devlet tarafından kanunla kurulacağı belirtildikten sonra, 2. fıkrasında; kanunda gösterilen usul ve esaslara göre, kazanç amacına yönelik olmamak şartı ile vakıflar tarafından, Devletin gözetim ve denetimine tabi yükseköğretim kurumları kurulabileceği, son fıkrasında ise; vakıflar tarafından kurulan yükseköğretim kurumlarının, mali ve idari konuları dışındaki akademik çalışmaları, öğretim elemanlarının sağlanması ve güvenlik yönlerinden, Devlet eliyle kurulan yükseköğretim kurumları için Anayasada belirtilen hükümlere tabi oldukları düzenlenmiştir.

2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu'nun ''Tanımlar'' başlıklı 3. maddesinde; ''Öğretim elemanları; yükseköğretim kuramlarında görevli öğretim üyeleri, öğretim görevlileri ve araştırma görevlileridir. Öğretim üyeleri, yükseköğretim kurumlarında görevli profesör, doçent ve doktor öğretim üyeleridir. Profesör, en yüksek düzeydeki akademik unvana sahip kişidir. '' olarak tanımlanmıştır.

Aynı Kanun'un Ek-5. maddesinde; "Vakıflarca kurulacak yükseköğretim kurumlarının, vakıf yönetim organı dışında en az yedi kişiden oluşan bir mütevelli heyeti bulunur. Mütevelli heyet üyeleri, vakıf yönetim organı tarafından dört yıl için seçilir, süresi biten üyeler yeniden seçilebilir. Mütevelli heyet üyelerinin yaş sınırlaması hariç Devlet memuru olma niteliklerine sahip bulunmaları ve en az üçte ikisinin lisans düzeyinde yükseköğrenim görmüş olması gerekir. Mütevelli heyet üyeleri kendi aralarından bir başkan seçer.

Mütevelli heyet vakıf yükseköğretim kurumunun tüzelkişiliğini temsil eder. Vakıf yükseköğretim kurumlarının yöneticileri Yükseköğretim Kurulunun olumlu görüşü alınarak mütevelli heyet tarafından atanır. Mütevelli heyet; vakıf yüksek öğretim kurumu yöneticilerine uygun gördüğü ölçüde yetkilerini devredebilir. Yükseköğretim kurumunda görevlendirilecek yöneticiler ve öğretim elemanları ile diğer personelin sözleşmelerini yapar, atamalarını ve görevden alınmalarını onaylar, yükseköğretim kurumunun bütçesini onaylar ve uygulamaları izler, ayrıca vakıfca hazırlanan yönetmelik hükümlerine göre diğer görevleri yürütür..." hükmü yer almaktadır.

31/12/2005 tarih ve 26040 sayılı Resmi Gazete'de yayınlanarak yürürlüğe giren Vakıf Yükseköğretim Kurumları Yönetmeliği'nin ''Öğretim elemanları" başlıklı 23. maddesinde. "Öğretim elemanlarının seçimi, değerlendirilmesi, seçilenlerin uygun görülen akademik unvanlarla görevlendirilmeleri ve yükseltilmeleri yürürlükteki kanun ve yönetmelik hükümlerine uyularak vakıf yükseköğretim kurumunun yetkili akademik organlarınca yapılır.

Öğretim elemanlarının atamalarında, devlet yükseköğretim kurumlarındaki atamalarda aranan şartlara ilaveten vakıf yükseköğretim kurumunun akademik yönden gerekli gördüğü şartlar da aranabilir. Vakıf meslek yüksekokullarında özellikle uygulamalı derslerde görevlendirilecek öğretim elemanlarının atanmasında çalışma deneyimine sahip olması gözetilir.

Vakıf yükseköğretim kurumlarında görev alacak olan akademik ve idari personelin çalışma esasları 2547 sayılı Kanunda devlet üniversiteleri için öngörülen hükümlere tabidir. Bu personelin aylık ve diğer özlük hakları bakımından ise 4857 sayılı İş Kanunu hükümleri uygulanır." hükmüne yer verilmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Dava dosyasının incelenmesinden; Bahçeşehir Üniversitesi'nde profesör unvanıyla öğretim üyesi olarak görev yapan davacının sözleşmesinin yenilenmemesine ilişkin ... tarih ve ... sayılı Bahçeşehir Üniversitesi Rektörlüğü işleminin iptali istemiyle bakılan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.

Yukarıda anılan mevzuat hükmü ile akademik personel sözleşmesinin birlikte değerlendirilmesinden, sözleşme bitiminde yeniden atama konusunda davalı idareye takdir hakkı tanındığı, ancak bu takdir hakkının da sınırsız olmadığı açıktır.

Bununla birlikte davalı idarece dava dosyasına sunulan bilgi ve belgelerden, kamu hukuku Ana Bilim dalında yeteri kadar öğretim görevlisi olduğu davacının öğretim üyesi sözleşmesinin feshinden sonrada herhangi bir alımı yapılmadığı anlaşılmış olup, bu yetkinin hizmetin gerektirdiği çerçevede, gerekçelendirilerek ortaya konulduğu anlaşıldığından, davacı ile davalı idare arasındaki hukuki ilişkinin niteliğini değiştirici fonksiyona sahip davalı idare işleminde hukuka aykırılık bulunmadığı sonuç ve kanaatine varılmıştır.

Bu durumda; davalı idare tarafından kendisine tanınan takdir hakkı uyarınca, sözleşme bitiminden itibaren davacının sözleşmesinin feshedildiğini bildiren dava konusu işlemde hukuka aykırılık görülmemiştir.

KARŞI OY

(X)- Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmediğinden, kararın onanması gerektiği düşüncesiyle çoğunluk kararına katılmıyorum.