Danıştay 8. Daire E.2024/6668 K.2025/9426

2- (DAVALILAR) a) ... Valiliği b) ... Kaymakamlığı VEKİLLERİ : Av. ...

İSTEMİN KONUSU

... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... gün ve E:..., K:...sayılı kararının, taraflarca karşılıklı olarak temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ

Dava konusu istem: 667 sayılı Kanun Hükmünde Kararname (KHK) kapsamında kapatılan özel öğretim kurumunda görev yapması nedeniyle çalışma izni iptal edilen davacının çalışma izninin geri verilmesi istemiyle yaptığı başvurunun Maltepe Kaymakamlığı İlçe Milli Eğitim Müdürlüğünün ...tarih ve ... sayılı işlemi ile bildirilen 25/10/2022 tarihli Komisyonca reddine ilişkin kararının iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti:...

İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; davacının kısıtlılık durumu nedeniyle başvurusunun, genel anlamda özel eğitim kurumlarında çalışılmasına müsaade edilmesi olarak anlaşılması gerektiği, davacının bankacılık hareketlerinin örgüt talimatıyla uyumlu olarak görülemediğinin adli yargı merci kararıyla ortaya konulduğu, terör örgütüne müzahir olup KHK ile kapatılan özel eğitim kurumlarında 2007-2013 yılları arasında öğretmen olarak çalıştığı ancak bu çalışmaların adli yargı mercii kararında vurgulandığı üzere örgütün hiyerarşik yapısı içerisinde görülmediği,

özel öğretim kurumunda çalışmasının sakıncaları ile irtibat veya iltisakın varlığı boyutunun bu veriler yanında başkaca somut olgularla desteklenmesi gerektiği gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Dava konusu işlemin, davacının çalışma izninin iptaline dair işlemin kaldırılması istemiyle yaptığı başvurunun reddine ilişkin kısmı yönünden Danıştay Sekizinci Dairesince Genelge'nin bu kısmı yönünden davanın reddine karar verildiği gerekçesiyle, dava konusu işlemin davacının adına çalışma izni düzenlenmesi isteminin reddine ilişkin kısmı yönünden davacıya genel nitelikte çalışma izni düzenlenemeyeceği gerekçesiyle istinaf başvurusunun kabulü ile Mahkeme kararının kaldırılmasına ve davanın reddine;

dava konusu işlemin, davacıya özel öğretim kurumlarında bir daha çalışma izni onayı düzenlenmemesi sonucu doğuran kısmı yönünden ise Danıştay Sekizinci Dairesinin 14/06/2023 tarih ve E:2017/4405, 2023/3101 sayılı kararıyla iptal edilen Genelgenin ilgili kısmı uyarınca tesis edildiğinden işlemin bu kısmında hukuka uyarlık bulunmadığı, kararın iptale ilişkin bu kısmının yerinde olduğu gerekçesiyle istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENLERİN İDDİALARI

Davacı tarafından; Mahkemece talebinin hatalı değerlendirildiği, çalışmasına engel olan şerhin kaldırılmasının istenildiği, kararın hukuka aykırı olduğu belirtilmiştir. Davalı İstanbul Valiliği ve Maltepe Kaymakamlığı tarafından ise; Bölge İdare Mahkemesince, dava konusu işlemin davacının çalışma izni üzerindeki şerhin kaldırılması talebinin reddine ilişkin kısmının hukuka aykırı olduğundan bahisle iptaline karar verildiği, temyize konu kararın dava konusu işlemin kısmen iptaline ilişkin kısmının hukuka aykırı olduğu ve bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Taraflarca savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'IN DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

667 sayılı Kanun Hükmünde Kararname (KHK) kapsamında kapatılan özel öğretim kurumunda görev yapması nedeniyle çalışma izni iptal edilen davacının çalışma izninin geri verilmesi istemiyle yaptığı başvurunun Maltepe Kaymakamlığı İlçe Milli Eğitim Müdürlüğünün ... tarih ve ...sayılı işlemi ile bildirilen 25/10/2022 tarihli Komisyonca reddine ilişkin kararının iptali istemiyle bakılan dava açılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

5580 sayılı Özel Öğretim Kurumları Kanunu'nun 4. maddesinde. "Özel öğretim kurumlarının gerçek kişi kurucularında, tüzel kişi kurucularının yönetim organlarında, kurucu temsilcilerinde ve personelinde.

26/9/2004 tarihli ve 5237 sayılı Türk Ceza Kanununun 53 üncü maddesinde belirtilen süreler geçmiş olsa bile kasten işlenen bir suçtan dolayı bir yıl veya daha fazla süreyle hapis cezası ya da affa uğramış olsa bile Devletin egemenlik alametlerine ve organlarının saygınlığına karşı suçlar, Devletin güvenliğine karşı suçlar, anayasal düzene ve bu düzenin işleyişine karşı suçlar, milli savunmaya karşı suçlar, Devlet sırlarına karşı suçlar ve casusluk, zimmet, irtikap, rüşvet, hırsızlık, dolandırıcılık, sahtecilik, güveni kötüye kullanma, hileli iflas, ihaleye fesat karıştırma, edimin ifasına fesat karıştırma,

suçtan kaynaklanan malvarlığı değerlerini aklama, kaçakçılık suçları, cinsel dokunulmazlığa karşı suçlar ve 11/10/2006 tarihli ve 5549 sayılı Suç Gelirlerinin Aklanmasının Önlenmesi Hakkında Kanun kapsamında işlenen suçlardan ceza almamış olması veya haklarında bu suçlardan dolayı kovuşturma bulunmaması, terör örgütlerine ya da Milli Güvenlik Kurulunca Devletin milli güvenliğine karşı faaliyette bulunduğuna karar verilen yapı, oluşum veya gruplara üyeliği, mensubiyeti ya da iltisakı yahut bunlarla irtibatı olmaması şartı aranır. (…)" hükmü yer almaktadır.

Milli Eğitim Bakanlığı'nın 21/07/2016 tarih ve 7783529 sayılı Genelgesinde Cumhuriyet Savcılıklarınca haklarında işlem başlatılan özel öğretim kurumları ile özel öğrenci yurtlarından yönetimine kayyum atanmayan kurumlar ile kayyum atanan kurumlarda kayyum ataması yapılmadan önce görev yapan, yönetici, eğitimci, öğretmen, uzman öğretici, usta öğretici ve diğer personelin MEBBİS üzerinden tespitleri yapılarak çalışma izinlerinin valiliklerce iptal edileceği ve bu personele başka bir özel öğretim kurumunda çalışma izin onayı düzenlenmeyeceği, MEBBİS'e gerekli bilgilerin işleneceği belirtilmiştir.

Milli Eğitim Bakanlığı'nın 11/10/2016 tarih ve E.11137945 sayılı işlem ile bütün Valilikler bünyesindeki İl Milli Eğitim Müdürlüklerine gönderilen yazıda ise. 21/07/2016 tarih ve 7783529 sayılı Genelge kapsamındaki uygulamalar nedeniyle bazı personelin mağdur duruma düştüğü yönünde başvuruların Bakanlıklarına ve valiliklere iletildiği, bu nedenle.

667 sayılı KHK kapsamında kapatılan kurumlarla ilgili işlem yapılan personel hakkında valilikler tarafından komisyon oluşturulacağı, Milli Eğitim Müdürlüklerine müracaat edenlerden millî güvenliğe tehdit oluşturduğu tespit edilen yapı, oluşum veya gruplara ya da terör örgütlerine üyeliği veya iltisaki, bunlarla irtibatı olmadığı; oluşturulan bu komisyon marifetiyle belirlenen personelin Bakanlıkça değerlendirmek üzere Valilikler tarafından Genel Müdürlüğe bildirilmesi gerektiği ifade edilmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

11/10/2016 tarih ve E.11137945 sayılı Genelge uyarınca gerçekleştirilen uygulamayla.

667 sayılı KHK kapsamında kapatılan kurumlarda çalışmakta olan yönetici, eğitimci, öğretmen, uzman öğretici, usta öğretici ve diğer personel hakkında; millî güvenliğe tehdit oluşturduğu tespit edilen yapı, oluşum veya gruplara ya da terör örgütlerine üyeliği veya iltisaki ile bunlarla irtibatının tespitine yönelik bireysel değerlendirme yapılmaksızın, çalışma izin onayları iptal edilerek kişilere özel öğretim kurumlarında bir daha çalışma izni düzenlenmemesine ilişkin işlemlerden kaynaklanan mağduriyetlerin giderilmesine yönelik valilikler bünyesinde oluşturulacak komisyonlarca yapılacak bireysel inceleme neticesinde;

millî güvenliğe tehdit oluşturduğu tespit edilen yapı, oluşum veya gruplara ya da terör örgütlerine üyeliği veya iltisaki, bunlarla irtibatı olmadığı tespit edilen kişiler hakkında, varsa oluşan mağduriyetin giderilmesi ve başvuru yapan ilgililerin hukuki durumları üzerinde geleceğe etkili sonuç doğuracak şekilde işlem tesisinin (başvuru tarihinde MEBBİS'te yer alan şerhin kaldırılmasının) amaçlandığı anlaşılmaktadır.

Yukarıda yer verilen mevzuat hükümlerinin değerlendirilmesi neticesinde 21/07/2016 tarihli ve 7783529 sayılı Genelge uyarınca tesis edilen çalışma izni iptaline ilişkin işlemlerin (ilk işlem) 667 sayılı KHK ile kapatılan kurumlardaki çalışma izninin iptali ile bu personele başka bir özel öğretim kurumunda çalışma izni verilmemesi şeklinde iki farklı hukuki sonucunun olduğu anlaşılmakla birlikte; 11/10/2016 tarih ve E.11137945 sayılı Genelge uyarınca bu kişiler hakkında bireysel değerlendirme yapmak üzere Valilikler bünyesindeki Komisyonların kurulmasından sonra yapılan başvurular üzerine tesis edilen işlemlerin hukuki sonuçlarının nitelendirilmesi noktasında işleme esas teşkil eden başvurunun içeriği ve dava dilekçesinde yer alan iddiaların bir bütün olarak değerlendirilmesi gerekmektedir.

Uyuşmazlıkta; davacı tarafından çalışma izninin iptaline ilişkin işleme karşı 7075 sayılı Kanun'un Geçici 4. maddesi uyarınca yapılan başvurunun reddine ilişkin Komisyon kararının iptali istemiyle açılan davada ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla dava konusu işlemin iptaline karar verildiği, ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince uyuşmazlığın özel yetkili ...

İdare Mahkemesine gönderilmesi gerektiği gerekçesiyle anılan iptal kararının kaldırılmasına ve dosyanın Mahkemesine gönderilmesine karar verildiği, ...

İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:...sayılı kararıyla ise davacı hakkında tesis edilen asıl tedbir niteliğinde bir işlem bulunmadığı, izin iptalinin özel mevzuatına dayalı olarak tesis edilen müstakil bir işlemden kaynaklandığı, dolayısıyla davacının başvurusunun 7075 sayılı Kanun'un Geçici 4. maddesi kapsamında incelenebilmesi imkanı bulunmadığı, öte yandan davacının öğretmenlik çalışma lisansının iptali işlemine karşı genel hükümler uyarınca davalı idareye başvurabileceği gerekçesiyle davanın reddine karar verildiği anlaşılmaktadır.

Dava konusu işleme esas teşkil eden başvuruda ise; ...İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:...sayılı iptal kararı doğrultusunda davacının çalışma izninin iptal edilmesine ilişkin kararın kaldırılmasının ve çalışma izni düzenlenmesinin talep edildiği görülmekle birlikte; anılan Mahkeme kararında iptal hükmünün davacıya doğrudan çalışma izni düzenlenmesi sonucunu doğurmayacağı ve 5580 sayılı Özel Öğretim Kurumları Kanunu'nun 4. maddesi uyarınca davalı idarece gerekli inceleme ve araştırma neticesinde işlem tesis edilebileceği hususuna yer verildiği anlaşılmaktadır.

Yukarıda yer verilen açıklamalar ışığında davacının başvuru dilekçesinin içeriği, dava dilekçesinde yer alan çalışma izninin iptali nedeniyle çalışamadığına ilişkin beyanı ve temyiz başvuru dilekçesinde talebinin şerhin kaldırılmasına yönelik olduğunu belirtmesi dikkate alındığında dava konusu işlemin davacının özel öğretim kurumlarında çalışmasına engel olan MEBBİS'teki şerhin kaldırılması isteminin reddine yönelik olduğu sonucuna varılmıştır.

Bu itibarla; davacının başvurusunun çalışma izninin iptali kararının kaldırılması, adına çalışma izni verilmesi ve çalışma izni üzerine konulan şerhin kaldırılması talebini içerdiğinin kabulü ile verilen temyize konu Bölge İdare Mahekesi kararında hukuki isabet görülmemiştir.